Қандай батырлар жырын білесің
Астана қаласы, №53 мектеп-лицей
Музыка пәні мұғалімі: Қаракеева Зәкира Құрманбекқызы
Сабақ тақырыбы: Жыр – мәңгілік мұра
Сабақ типі
Блум таксономиясы бойынша жоспарланған сабақ.
Пәнаралық байланыс
- Қазақ музыка әдебиеті
- Қазақ әдебиеті
- Өзін-өзі тану
- Тарих
Сабақтың мақсаттары
Білімділік
Оқушыларды атадан балаға мирас болған жыраулық-жыршылық дәстүрмен және жыраулық өнердің мақам-саздарымен таныстыру; өнерге құштарлығын арттыру және дамыту.
Дамытушылық
Оқушылардың шығармашылық және танымдық қабілеттерін дамыту.
Тәрбиелік
Ұлттық өнерге қызығушылық ояту; ата-бабадан қалған асыл мұраны құрметтеуге, көздің қарашығындай сақтауға, жаңғыртып, дәріптеуге тәрбиелеу.
Әдістер мен ресурстар
Сабақ әдістері
- Аспапта ойнау
- Түсіндіру
- Жыр-күйлерден үзінді тыңдату
Көрнекіліктер
- Слайд
- Үнтаспа
- Бейнетаспа
- Музыкалық аспап
- Оқулықтар
Сабақ барысы (Блум таксономиясы бойынша)
Ұйымдастыру кезеңі
2 минут
- Амандасу, оқушы назарын сабаққа аудару.
- Аспаптардың құлақ бұрауын келтіру.
Білу
5 минут
Жыраулық дәстүр туралы қысқаша мағлұмат беру.
- Жыраулық дәстүр – ел мұрасы.
- Үнтаспадан Б. Есдәулетовтың орындауында: Ж. Мусиновтің «Тасбергеннің жыр-күйі» және Нұртуған Кенжеғұлұлының «Орақ–Мамай» дастанынан үзінді тыңдату.
- Мақам-саздардың орындалу ерекшеліктеріне назар аударту.
Түсіну
5 минут
- Жыр дегеніміз не?
- Жырау, жыршы дегеніміз кімдер?
- Жыр мақамы дегеніміз не?
- Қандай батырлар жырын білесің?
Қолдану
15 минут
Алдыңғы сабақта үйренген «Алпамыс батыр» жырын қысқаша орындап көру.
Талдау
8 минут
- Жыр бізді неге үйретеді?
- Жырдың маңыздылығы неде?
- Жыр бастау не үшін орындалады?
- Үнтаспада тыңдалған «Орақ–Мамай» жырының орындалуы мен сендердің орындаған «Алпамыс батыр» жырының айырмашылығы бар ма?
Жинақтау
5 минут
Не білемін?
Не білдім?
Не білгім келеді?
Білімді жинақтау мақсатында сабаққа келген қонақтарға — жыраулық дәстүрдің ізін жалғастырушы жыршы, жырау, термеші және дәстүрлі өнер зерттеушілеріне сөз беру.
Бағалау
5 минут
- Егер өмірімізде жыр болмаса, не өзгеруі мүмкін?
- Қазақтың салт-дәстүріндегі жырлардың дамуы үшін не істеуіміз керек?
- «Жыр – мәңгілік мұра» тақырыбында шағын эссе жазу (ауызша айтуға да болады).
Кері байланыс
«Екі жұлдыз, бір тілек» әдісі.