Крылов кім

Атырау облысы, Өркен мектебі • Бастауыш сынып мұғалімі: Мағданова Ақсәуле

Пәні: Әдебиеттік оқу • Сынып: 4

Сабақ тақырыбы: «Ара мен шыбын» (Оспанхан Әубәкіров)

Сілтеме: оқулық

Сабақтың мақсаты мен педагогикалық ұстанымы

Мақсаты

Оқушылардың жеке қабілеті мен белсенділігіне сүйене отырып, мысал жанрындағы негізгі ойды ашуға жетелеу және сыни ойлауын дамыту.

Міндеттері

  • Өлең түрінде берілген шағын шығарманың мазмұнын ашу.
  • Адам емес, жануарлар/жәндіктер әрекет ететін мысалдың ерекшелігін түсіндіру.
  • А. Байтұрсынұлының еңбектері мен ағартушылық рөлі туралы түсінігін кеңейту.
  • Көркем сөзді қабылдау арқылы ауызша және жазбаша сөйлеу дағдыларын жетілдіру, эстетикалық талғамын арттыру, еңбекке тәрбиелеу.

Күтілетін нәтиже

  • Диалог арқылы ойын еркін жеткізеді.
  • Кері байланыс жасап, нені білгенін және нені білу керектігін анықтайды.
  • Жұптық және топтық жұмыстар арқылы негізгі ойды табады, салыстырады, талдайды.

Негізгі идея

Оқушылардың бар біліміне сүйене отырып, жаңа теориялық ақпарат арқылы ойлау амалдарын қалыптастыру; мысалдың мән-мағынасына терең бойлату.

Сабақтың форматы

Сабақ түрі

Жаңа сабақты түсіндіру

Әдіс-тәсілдер

  • 10 сұрақ стратегиясы
  • «Жеміс-жидек машинасы»
  • Ой қозғау: «Әңгіме кестесі»

Ресурстар

Оқулық, бейнематериалдар, қосымша ресурстар

Негізгі тапсырмалар

  • Автор туралы қысқаша дерек
  • Сөздік және шығармашылық жұмыс
  • «Сипаттап жаз»
  • «Кім ақын?» ұйқас табу
  • Мақал-мәтел тауып жазу

Сабақ барысы: кезең-кезеңімен

1) Ұйымдастыру

Психологиялық ахуал: сыныптағы жұмысқа дайындық.

Топқа бөлу: «оқу», «жазу», «өнер» сөздерін айтқызу арқылы.

  • 1-топ: Өнер
  • 2-топ: Жазу
  • 3-топ: Оқу

Ескерту

Әр кезеңде топтық жұмыс нәтижесі постер, қысқа жауап, мәнерлеп оқу немесе сахналау арқылы қорғалады.

2) Үй тапсырмасын тексеру (10 сұрақ стратегиясы)

Оқушылар стикердегі сұрақтарды алып, танысып, топ ішінде талқылап жауап береді. Үш топтан үш оқушы «Аққу, шортан һәм шаян» мысалын жатқа айтады.

  1. А. Байтұрсынұлы кім?
  2. Мысал дегеніміз не?
  3. А. Байтұрсынұлының кітабы қандай атпен шықты?
  4. А. Байтұрсынұлының шығарған кітабы қалай аталады?
  5. Мысалдың негізгі ойы қандай?
  1. «Һәм» қандай мағынаны білдіреді?
  2. «Ғибрат» сөзінің мағынасы қандай?
  3. Бірлік, ынтымақ туралы мақал айтып көр.
  4. Мысалда аққу, шаян, шортан жүкті қайда және қалай тартты?
  5. Крылов кім? Қай елдің ақыны?

3) Білу: мақсат қою және ой қозғау

Сабақтың мақсаты хабарланады. Одан кейін шыбын мен ара туралы қысқа бейнематериал көрсетіледі.

Талқылауға арналған сұрақтар

  • Бейнефильмнен нені байқадыңдар?
  • Ара мен шыбын туралы не білеміз?
  • Олардың пайдасы мен зияны қандай?
  • Ара қандай жәндік, оның адам өміріндегі маңызы неде?

Топтық тапсырмалар

  • 1-топ (Жазу): шыбын туралы
  • 2-топ (Өнер): ара туралы
  • 3-топ (Оқу): Венн диаграммасы арқылы салыстыру

Оқушылар постер дайындап, қорғайды. Осыдан кейін сабақ тақырыбы жарияланады: «Ара мен шыбын». Авторы — Оспанхан Әубәкіров.

4) Түсіну: автор туралы қысқаша дерек

Оспанхан Әубәкіров (1934–1986) — Алматы облысы, Жамбыл ауданы, Қарақастек ауылында дүниеге келген. Құрманғазы атындағы Алматы өнер институтының театр факультетін бітірген. «Қоңырау», «Бөдене», «Күлкіңіз келе ме?», «Анау мен Мынау», «Бір дорба» және басқа да жинақтардың авторы.

Негізгі ұғым

Сатирик — адамның бойындағы теріс қылықтарды сынап, мысқыл арқылы жеткізетін жазушы.

5) Қолдану: оқулықпен жұмыс және сөздік

Оқулықпен жұмыс

  • 1-топ (Оқу): өлеңді мәнерлеп оқу
  • 2-топ (Жазу): өлеңнен түсінгенін жазу
  • 3-топ (Өнер): өлеңді сахналау

Сөздік жұмысы

Нығымдап
нығарлап, батыл түрде
Жуғындап
түртінектеп, әр жерден бір іздеп

Оқушылар өлеңді іштей оқып танысады, кейін топтық тапсырмаға сай орындайды және жұмыстарын қорғайды.

6) Талдау: «Жеміс-жидек машинасы» әдісі

Оқушылар жемісті таңдап, сұраққа жауап береді. Әдістің мақсаты — жеке жұмысқа тарту және үнсіз қалған оқушыны сөйлету.

  1. Шыбын араға не деді?
  2. Ара неге бірден келісе алмады?
  3. Қонақ күтуге шыбындардың дайын еместігі туралы мәтінде не делінген?
  4. Егер сен араның орнында болсаң, не істер едің?
  5. Шыбынның қонақ күткісі келмей тұрғанын қай сөздерінен байқауға болады?
  6. Мысалда адамдардың қандай қылығы сыналады?

Сергіту сәті

Қимылды жаттығуды бейне арқылы орындау.

7) Жинақтау: шығармашылық тапсырмалар

I топ — «Сипаттап жаз»

  • О. Әубәкіров туралы не білесің?
  • Шыбын қандай?
  • Ара қандай?

II топ — «Кім ақын?» (ұйқас табу)

Өлең жолдары бойынша ұйқас табу тапсырмасы беріледі:

Келді араға шыбын,
Жиып жатқан шырын.
Шақырды шыбын қонаққа.

Ара келсе кешігіп,
Жатып қапты шешініп.
Қонақты дұрыс күтпепті,
Шыбынға ақыл жетпепті.

III топ — «Әңгіме кестесі»

Мысалдың аты:
«Ара мен шыбын»
Авторы:
О. Әубәкіров
Не жайлы?
Еңбекқор, қонақжай, талапты, адал болу туралы.
Кейіпкерлері:
Ара мен шыбын
Оқиға орны:
Ұяда
Аяқталуы:
Ренішпен аяқталады.
Не үйрендің?
Жалқаулықтан, еріншектіктен және жаман қасиеттерден аулақ болу.

Әр топ өз жұмысын сынып алдында қорғайды.

8) Бағалау: бір сөйлеммен түйіндеу

«Шыбын» мен «Араның» әрекетіне баға беріп, мысалдан өзіңе не түйдің? Бір сөйлеммен қорытынды жаса.

Мақал-мәтел үлгілері

  • Келгенше қонақ ұялады, келген соң үй иесі ұялады.
  • Қонақ асыңа емес, қабақ-қасыңа риза.
  • Еңбекшінің наны тәтті, жалқаудың жаны тәтті.

Нысана

Оқушы өз пікірін дәлелмен айтуға дағдыланады: салыстыру, талдау, өмірмен байланыстыру.

9) Кері байланыс

Дәптерге үш шаршы сызылады. Оқушы өз түсіну деңгейіне қарай бояйды:

Қызыл

Түсініксіз

Сары

Аздап түсіндім

Жасыл

100% түсіндім

Кейінгі оқу

  • Мысал-өлеңді жаттау.
  • Ара мен шыбынның суретін салу.