Зорлық - зомбылықсыз балалық шақБала тәрбиесінде тәрбиелілікке жетудің жолы - еңбекке, әдептілікке, инабаттылыққа, адамшылыққа, қайырымдылыққа үйрету

Зорлық-зомбылықсыз балалық шақ

Бала тәрбиесінде тәрбиелілікке жетудің жолы — ең алдымен еңбексүйгіштікке, әдептілікке, инабаттылыққа, адамгершілікке және қайырымдылыққа баулу. Осы құндылықтарды баланың бойына сіңіріп, күнделікті өмірде тұрақты әдетке айналдыру — тәрбиенің басты мақсаты.

Негізгі құндылықтар

  • Еңбекке баулу
  • Әдеп пен инабат
  • Адамгершілік
  • Қайырымдылық

Тиімді тәсіл

Тәрбиелілікке үйретудегі пәрменді жол — адамдардың бір-біріне өнеге болуы, өзара тәлімі мен үлгісі. Бала көбіне айтылған сөзден емес, көрген іс-әрекеттен үйренеді.

Халық даналығы

«Адамнан — адам тәлім алады, ағаштан — ағаш мәуе алады» деген ой тәрбиенің табиғи жалғастығын еске салады: жақсылық ұрпақтан ұрпаққа үлгі арқылы өтеді.

Тәртіп пен мәдениет — тәрбиенің қос тірегі

Үзіліссіз ұрпақ тәрбиесінде тәртіп пен мәдениет күнделікті дағдыға айналғанда, мейірімі мол, қайырымды қоғам қалыптасады. Бұл — зорлық-зомбылықсыз балалық шақтың негізін күшейтетін ортақ жауапкершілік.

Отбасынан басталатын қауіп және жауап

Қазіргі таңда тәуелсіз елімізде зорлық-зомбылыққа жол жоқ. Дегенмен оның көрінісі көбіне отбасындағы ахуалдан бастау алады. Отбасындағы салауаттылық — өркениетті қоғамның талабы, өйткені дәстүр мен мұраттың көп бөлігі дәл осы ортада дамып, қалыптасады.

Адамды өзара түсіністікке жеткізетін шынайы әрі тұрақты сүйіспеншілік дағдылары да ең алдымен салауатты отбасында орнығады.

Жастар — ертеңгі жауапкершілік

Елдің болашағын айқындайтын міндеттерді ертең жастар жүзеге асыратыны анық. Сондықтан жастардың білім деңгейі ғана емес, ата-анадан алған тәлім-тәрбиесінің сапасы да қоғам үшін шешуші мәнге ие.

Қиын сұрақтың белгілері

Бұл тақырыпқа толық әрі жан-жақты жауап беру оңай емес. Дегенмен қоғамдағы қылмыстың көбеюі тәрбиенің әлсіреген тұстарын ойлануға итермелейді.

Себептер мен ықпал

Біздің ойымызша, мұның бір себебі — жастарға ұлттық тәрбиені дер кезінде және жүйелі түрде бере алмау. Бұған қоса әлеуметтік-тұрмыстық жағдайдың нашарлауы да теріс әсерін тигізеді. Сондықтан тәрбие саласына ерекше мән беру — бүгінгі күннің өзекті мәселесі.

Тәрбие — білімнің бағыты

«Адамға ең бірінші білім емес, тәрбие берілу керек; тәрбиесіз берілген білім — адамзаттың қас жауы».
Әбу Насыр әл-Фараби

Бұл ой тәрбиенің маңызын нақтылайды: білімнің өзі құндылыққа қызмет етуі үшін оның іргесі дұрыс тәрбиеге сүйенуі керек.

Ата-ананың рөлі: бесіктен басталатын тәлім

Балалар — еліміздің болашағы. Оларды тәрбиелеу, оқыту, білім беру және өмірде өз орнын табуға жол ашу — әр ата-ананың басты міндеті.

Тәлімдік мұраның негіздері

Ананың бесік жырынан басталатын қарым-қатынас, күнделікті іс-әрекет, әдет-ғұрып пен салт-дәстүр — бәрі де баланың дүниетанымын, сана-сезімін және мінез-құлқын қалыптастыратын құнды мұра.

Жақсының да, жаманның да жалғасы бар: ұрпақ бойына сіңген мінез бен дағды кейінгі өмірде үлкен салмаққа айналады. Сондықтан әр қадамда үлгі көрсету — ең әсерлі тәрбие.