Оқушылардың бойында жақсы мінез - құлық дамытуға ықпал ету
Өзін-өзі тану (5-сынып): Адам мінезімен танылады
Бұл сабақ адам мінезінің мәнін түсіндіруге, мінезді жетілдірудегі адамның мүмкіндіктерін көрсетуге және оқушыларды өзін-өзі тәрбиелеуге бағыттауға арналған.
Мақсаты
Адамның мінезі және мінезді жетілдірудегі адамның мүмкіндіктері туралы түсінік беру.
Міндеттері
- Жақсы және жаман мінез-құлықты ажырата білуге үйрету.
- Оқушылар бойында жақсы мінез-құлықты дамытуға ықпал ету.
- Өзін құрметтеуге және өзіне деген сенімділікті қалыптастыруға тәрбиелеу.
Шаттық шеңбері
Мұғалім оқушылармен амандасып болған соң, көңіл күйді көтеріп, сабақта жылы әрі көңілді орта қалыптастыру үшін «Балалығым – бал дәуренім» әнін орындауды ұсынады.
«Балалығым – бал дәуренім»
Сөзі: А. Айтбай
Әні: Қ. Сақай
Әңгімелесу
Адам өмірі — іс-әрекеттер тізбегі, өзгенің әрекетін қабылдау және сол әрекетке қатысты түрлі көзқарастардан тұрады. Кез келген әрекетті дұрыс түсініп, қабылдай білу әркімнің қолынан келе бермейді. Дегенмен адам бұл қабілетті өз бойында дамытып, тәрбиелей алады.
Оқулықтағы «Ойланайық, пікірлесейік» айдарындағы сұрақтар мінез-құлықтың қарым-қатынастағы орны, адамның өз мінезін өзгерте алуы және өзін-өзі тәрбиелеуі тақырыптары төңірегінде талқыланады.
Талқылауға арналған сұрақтар
- Мінез дегеніміз не?
- Адамның мінезі қайда және қалай танылады?
- Мінез-құлық адамдардың қарым-қатынасына әсер ете ме?
- Адам өз мінезін өзгерте ала ма? Қалай?
Назар аударатын ой
Мінез тек жеке қасиет ретінде ғана емес, ең алдымен қарым-қатынас барысында көрінетін өмірлік ұстаным ретінде танылады.
Дәйексөз
Оқушылардың мінез-құлық туралы ойларын жинақтау мақсатында мұғалім нақыл сөзді оқытып, мәтіннен түйген пікірлерін толық тыңдайды. Кейін сол пікірлерге сүйене отырып, дәйексөз арқылы қорытынды жасайды.
«Жақсы мінез — бүкіл өміріңнің сарқылмас байлығы»
Халел Досмұхамедұлы
Мұғалім бұл ой арқылы жақсы мінездің қабілет пен мүмкіндіктер сияқты адамның өмір жолына, таңдауларына және тағдырына ықпал ететін маңызды құндылық екенін түсіндіреді.
Мәтінмен жұмыс
Сабақ мазмұнын тереңдету және адамдар арасындағы қарым-қатынаста мінез-құлықтың орнын нақтылау үшін оқушыларға Б. Тұрсынбаевтың «Әлім мен Жанар» әңгімесін оқып шығу тапсырылады.
«Әлім мен Жанар»
Б. Тұрсынбаев
Жаңа ақпарат
Мәтіннен түйген ойлар оқулықтағы негізгі тұжырымдармен толықтырылады:
- Адамның мінезі оның басқа адамдарға және қоршаған ортаға деген қарым-қатынасынан, іс-әрекеттерінен байқалады.
- Өзін-өзі тәрбиелеу үшін адам өз мінез-құлқын танып, өзіне сыни көзбен қарай алуы қажет.
- Әр адам өз бойында адамгершілік қасиеттерді тәрбиелеп, мінезін жетілдіре алады.
- Адамның қасиеттері жеке болмысына тән болса, мінез міндетті түрде қарым-қатынас барысында айқындалады.
Қосымша бағыттаушы сұрақтар
Адам өз мінезін дұрыс қалыптастыру үшін не істей алады?
Мінезді қалай шынықтыру керек?
Мұғалім сыныптағы мінезі үлгілі оқушыларды атап өтіп, олардың өзгеге өнеге болуы мен бәрімен тіл табыса білуі — мінезінің жайлы әрі жағымды екенін көрсететінін қорытындылай алады.
Дәптермен жұмыс
Дәптердегі криптограмманы шешіп, Өзін-өзі тану туралы Сократтың нақыл сөзіне пайымдау жасау тапсырылады.
Жүректен жүрекке
Оқушылар шеңбер бойымен тұрып, оң жақтан бастап өзінен кейінгі балаға оның жақсы қасиеттерін кезекпен айтып шығады. Мұғалім де шеңберге қосылып, өзі бастап үлгі көрсетеді.
Мақсаты
Бір-біріне жылы сөз айту арқылы өзара сыйластықты күшейту, сыныпта қолдаушы атмосфера қалыптастыру және жақсы мінез-құлықты күнделікті әрекет арқылы бекіту.