Қазақша рефераттар

Баланың қырқынан шыққанға дейінгі күтіміБала дүниеге келген күннен бастап қырқынан шыққанша түн де шам өшірілмейді

Баланың қырқынан шыққанға дейінгі күтімі

Бала дүниеге келген күннен бастап қырқынан шыққанша түнде шам өшірілмейді. Бұл дәстүрдің де өзіндік мәні бар: жарық сәби шошып қалмауы, тұншығып қалу қаупі азаюы, сондай-ақ ана мен баланың әртүрлі қауіп-қатерден сақтануы үшін қажет деп түсіндіріледі.

Шомылдыру тәртібі

Әдетте, қырық күн бойы баланы бір күні тұзды, бір күні сабынды суға алма-кезек шомылдырады, кейде суға маралшөп қосады.

  • Тұзды су — баланың денесін шымыр етіп, ауру-сырқауға қарсы төзімділігін арттырады деп есептеледі.

  • Сабынды су — денеге жабысқан кір-қоқысты, бөгде иістерді кетіріп, тері саңылауларының ашылуына көмектеседі.

  • Маралшөп қосылған су — зиянды бактерияларды азайтып, баланың тез ширауына ықпал етеді деп айтылады.

Баланы қырқынан шығару

Нәресте үшін қауіпті деп саналатын қырық күн өткен соң, ата-ана көңілі орнығып, баланы қырқынан шығару қамына кіріседі. Дәстүр бойынша ұл баланы 37–39 күнде, ал қыз баланы 40–42 күнде қырқынан шығарады.

Шомылдыру рәсімі

  • Шомылдыратын ыдыстың түбіне күміс жүзік, күміс білезік сияқты заттар салынады.

  • Ыдысқа 40 қасық таза су құйылады.

  • Рәсімнен кейін күміс бұйымдар рәсімге қатысқан әйелдерге бөліп беріледі.

Қарын шашы, тырнақ және сый-құрмет

  • Баланы шомылдырып болған соң, қарын шашы мен тырнағын инабатты, сыйлы ақсақалдардың біріне алғызады.

  • Құрмет ретінде ол кісіге шапан кигізу дәстүрі бар.

  • Шешіп алынған итжейдеге қант, кәмпит, бауырсақ түйіп, бір баланың мойнына тағып қояды. Ауыл балалары оны қуып ұстап, тәттісін бөлісіп жеп, жейдені қайта әкеледі.

Туыстарға сәлем беру

Қырқынан шыққан баланы анасы көтеріп, ата-әжесі мен туыс-туғандарының үйіне апарады. Үлкендер нәрестенің бетінен сүйіп, ақ батасын беріп, тай-тайынша, қозы-лақ сияқты сыйлық жасап, көйлек-шапан кигізіп қайтарады. Анасына да ерекше құрмет көрсетіледі.

Дәстүрдің мәні және түсіндірмесі

  • Суға күміс салу — баланың адал, ақ, пәк болсын деген ниетті білдіреді.

  • 40 қасық су — ырыздығы судай мол болсын деген ишара.

  • Шашы мен тырнағын сыйлы, инабатты адамға алдыру — бала да сол кісі сияқты елге қадірлі, мінезі көркем болсын деген тілек.