Қазақша рефераттар

Оқушылардың топпен жұмыс істеуі

Сабақтың мақсаты мен ұйымдастырылуы

Сабақтың мақсаты

  • Оқушылардың математикалық ой-өрісін дамыту.
  • Математикалық терминдерді меңгерту.
  • Логикалық ойлау қабілетін арттыру.
  • Пәнге қызығушылықты күшейту.

Форматы мен тәсілдері

Сабақтың түрі
Сайыс сабақ.
Сабақтың әдісі
Модульдік технологияны қолдану, логикалық және ауызша есептер шығару.
Көрнекіліктер
Интербелсенді тақта, слайдтар, сауалнама, тест сұрақтары, деңгейлік тапсырмалар, формулалар, геометриялық фигуралар, топ атаулары көрсеткіштері, реттік нөмірлер.

Сабақтың ерекшеліктері

1) Белсенді қатысу

Оқушылар сабаққа өз еркімен қатысады.

2) Білімді көрсету

Әр оқушы өз білімін дәлелдеп, көрсете алады.

3) Бірлескен талдау

Есептерді бірге талдап, шешу жолдарын іздестіреді.

4) Топтық жұмыс

Командалық өзара әрекет қалыптасады.

5) Логикалық ойлау

Ойлау дағдылары жүйелі түрде дамиды.

6) Қызығушылық

Пәнге деген ынта артады.

Сабақ жоспары (8 бөлім)

1-бөлім. Үй тапсырмасы

  • Топ атауларына қатысты тарихи мәлімет.
  • «Математика мақал-мәтелдерде» айдары.

2-бөлім. Бәйге

Сұрақ-жауап арқылы екі топ кезекпен жауап береді.

3-бөлім. «Формулалар сыры»

Тақтада ілінген формулаларды дұрыс тауып, атауын және мағынасын түсіндіру.

4-бөлім. Ой сергіту

Логикалық есептер бойынша деңгейлік өзіндік жұмыс (әр топқа 3 тапсырмадан).

5-бөлім. «Ұқсасын тап»

Геометриялық фигуралардың ұқсастығын анықтау, берілген сызбалардан тең үшбұрыштарды және үшбұрыштар санын табу.

6-бөлім. Тест: «Біліміңді байқап көр»

Сауалнама арқылы жауап алынып, кейін тақтада тест сұрақтары көрсетіледі.

7-бөлім. «Ойшылдар ауылы»

«Аксиома» және «квадрат» сөздерінің әр әрпімен математикалық термин құрастыру (қайталанбайды).

8-бөлім. Топ басшыларының сайысы (жекпе-жек)

Берілген сандар арқылы торкөздерді толтырып, вертикаль, горизонталь және диагональ бойынша қосындылары бірдей сан шығатындай нәтиже жасау.

Сайыс басталмас бұрын оқушылар әділқазылар алқасымен және интербелсенді тақтада көрсетілген сабақ жоспарымен таныстырылады.

Сабақтың барысы

1-бөлім. Үй тапсырмасы

  • Әр топ жетекшісі өз тобының атауына байланысты тарихи мәлімет ұсынады.
  • Екі топ мүшелері математикаға қатысты мақал-мәтелдерді кезекпен айтып, жарысады.

2-бөлім. Бәйге (сұрақ-жауап)

Екі топқа кезек-кезек сұрақ қойылады.

  1. 1) Шеңбердің центрін оның кез келген нүктесімен қосатын кесінді.
  2. 2) Үшбұрыш төбесін қарама-қарсы жатқан қабырға ортасымен қосатын кесінді.
  3. 3) Дәлелдеуді қажет ететін тұжырым.
  4. 4) Квадрат функцияның графигі.
  5. 5) Барлық қабырғасы тең тіктөртбұрыш.
  6. 6) Бағытталған кесінді.
  7. 7) Қарсы жатқан катеттің гипотенузаға қатынасы.
  8. 8) Тік бұрыштан кіші бұрыш.
  9. 9) Шеңбердің кез келген екі нүктесін қосатын кесінді.
  10. 10) Дәлелдеуді қажет етпейтін тұжырым.
  11. 11) Көпбұрыштың барлық қабырғаларының қосындысы.
  12. 12) Барлық бұрышы тік ромб.
  13. 13) Шеңбердегі ең үлкен хорда.
  14. 14) Бір минутта неше секунд бар?
  15. 15) Қарапайым геометриялық ұғым.
  16. 16) Бір ұшы шектеулі түзу.
  17. 17) Бір ғасырда неше жыл бар?
  18. 18) Іргелес жатқан катеттің гипотенузаға қатынасы.
  19. 19) Санның жүзден бір бөлігі.
  20. 20) Тікбұрышты үшбұрыштың тік бұрышының шамасы.
  21. 21) Бұрыш өлшеуге арналған құрал.
  22. 22) Бір метрде қанша сантиметр бар?
  23. 23) Миллион неше нөлмен жазылады?
  24. 24) Қайсысы үлкен: 2 м ме, әлде 201 см ме?
  25. 25) Шеңбер салуға пайдаланылатын құрал.
  26. 26) Көбейтінді қай кезде нөлге тең болады?
  27. 27) Қайсысы кіші: 2,5 пе, әлде 0,5 пе?
  28. 28) Шеңбер радиусы 6 см. Диаметрі қанша?
  29. 29) 20 минут — 1 сағаттың қандай бөлігі?
  30. 30) Ең үлкен екі таңбалы сан.

3-бөлім. «Формулалар сыры»

Интербелсенді тақтада көрсетілген формулаларды атап, мағынасын түсіндіреді.

C = 2πR

Шеңбердің ұзындығы.

S = πR²

Дөңгелектің ауданы.

S = p·l

Призманың бүйір бетінің ауданы.

V = a·b·c

Тікбұрышты параллелепипедтің көлемі.

V = S·H

Призманың көлемі.

4-бөлім. Ой сергіту (логикалық есептер)

1-деңгей

  1. 1) Жұмадан кейін 19 тәуліктен соң аптаның қай күні болады?
  2. 2) Баспалдақтың екеуін бірден аттағанда, бір-бірден аттағаннан 10 адым кем болды. Баспалдақ неше басқыштан тұрады?

2-деңгей

  1. 1) Заңдылықты тап: 720, 144, 36, ?
  2. 2) Заңдылықты тап: 25=425; 78=4964; 32=94; 91=811; 43=?

3-деңгей

  1. 1) Таразының бір табақшасында 6 апельсин, екіншісінде 3 қауын бар. Сол қауынның біреуін апельсин жағына қоссақ, таразы теңеледі. 1 қауын неше апельсинге тең?
  2. 2) «Егер менде қазір бар алмадан 4 алма артық болса, онда менің алмам сенікінен 2 есе көп болар еді», — деді Талғат Самалға. Екеуінде барлығы 26 алма болса, Самалда неше алма болған?

5-бөлім. «Ұқсасын тап» (геометрия)

Тапсырма 1

Суреттен тең үшбұрыштарды реттік нөмірлер арқылы көрсету.

Тапсырма 2

Берілген суретте неше үшбұрыш бар екенін реттік нөмірмен белгілеу.

6-бөлім. Тест: «Біліміңді байқап көр»

Алдымен қатысушыларға сауалнама таратылады. Белгіленген уақыттан кейін интербелсенді тақтада тест тапсырмалары көрсетіліп, дұрыс жауаптар таңдалады.

  1. 1) «Математика – ғылымдар патшасы, ал арифметика — математика патшасы». Автор кім?
    A) К. Гаусс Ә) Әл-Фараби Б) Евклид
  2. 2) «Ақыл-ойды тәртіпке келтіретін — математика, сондықтан да оны оқу керек». Автор кім?
    A) К. Маркс Ә) М. В. Ломоносов Б) Р. Рекорд
  3. 3) Аристотельден кейін «Екінші ұстаз» атанған ғалым кім?
    A) Бируни Ә) Әл-Фараби Б) Хорезми
  4. 4) «Негіздер» атты математика оқулығын жазған грек ғалымы кім?
    A) Пифагор Ә) Евклид Б) Фалес
  5. 5) «Миллион» ұғымын қазақ жеріне алғаш таратқан кім?
    A) Ұлықбек Ә) Ы. Алтынсарин Б) Әл-Фараби
  6. 6) «Табиғаттың ұлы кітабы математика символдарымен жазылған». Автор кім?
    A) Г. Галилей Ә) Ф. Энгельс Б) П. Ферма
  7. 7) Интеграл таңбасын алғаш ұсынған кім?
    A) М. В. Ломоносов Ә) Лейбниц Б) Эйнштейн
  8. 8) Логарифмді ойлап шығарған кім?
    A) Ч. Беббидж Ә) К. Берри Б) Д. Непер
  9. 9) «Нөл» сөзі қай елден шыққан?
    A) Араб Ә) Үндістан Б) Грек
  10. 10) «Алгебра» сөзі қай тілден шыққан?
    A) Неміс Ә) Орыс Б) Араб
  11. 11) Координаттар жүйесін алғаш енгізген кім?
    A) Р. Декарт Ә) Ф. Виет Б) П. Ферма
  12. 12) Үтірді математикалық белгі ретінде енгізген кім?
    A) Лейбниц Ә) Р. Декарт Б) И. Кеплер

7-бөлім. «Ойшылдар ауылы» (термин құрастыру)

Әр топ «аксиома» және «квадрат» сөздерінің әр әрпіне сәйкес келетін математикалық терминдер жазады. Бір термин екінші рет қайталанбауы тиіс.

«КВАДРАТ»

К
квадрат
А
аудан
В
вектор
К
катет
А
абцисса
Т
теорема

«АКСИОМА»

А
анықтама
К
катет
С
сәуле
И
икс
О
ось
М
масштаб
А
апофема

Ескерту: бастапқы үлгіде кейбір әріптер әртүрлі терминдермен қайталанып берілген. Сайыс шарты бойынша топтар қайталанбайтын нұсқаларды таңдайды.

8-бөлім. Жекпе-жек (топ басшылары)

Топ басшылары берілген сандар арқылы торкөздерді толтырады. Нәтижесінде вертикаль, горизонталь және диагональ бағыттар бойынша қосындылар бірдей сан болуы қажет.

Қорытынды және марапаттау

Нәтижені шығару

Сайыс соңында әділқазылар ұпайларды есептеп, қорытынды жасайды. Осы аралықта оқушыларға математикалық фокустар көрсетіледі.

Марапаттау

Әр топтың жинаған ұпайлары ашық түрде саналып, орындары анықталады. Алдын ала дайындалған мақтау қағаздары топ басшылары арқылы тапсырылып, қатысушылар марапатталады.