Қазақша рефераттар

Керекті сөздер

Сабақ тақырыбы мен мазмұны

Тақырып

«Заттың атын білдіретін сөздер» (82–84-жаттығулар). І. Жансүгіров — «Жазғытұрым».

Сабақ түрі

Деңгейлеп оқыту (топтық жұмыс).

Әдіс

Сұрақ–жауап, талдау, жазбаша және ауызша жұмыс.

Мақсат, міндет, құндылықтар

Сабақ мақсаты

  • Заттың атын білдіретін сөздерді анықтап, оларға дұрыс сұрақ қоя білуге үйрету.
  • Көктем туралы түсінікті кеңейту.
  • Деңгейлік тапсырмалар арқылы білімді тереңдету және бекіту.

Негізгі міндеттер

  1. 1 Сызба мен сурет арқылы жаңа тақырыпты өздігінен меңгеруге төселдіру.
  2. 2 Жаттығуларды орындап, талдап, өз ойын жүйелі жеткізе білуге үйрету.
  3. 3 Жеңілден күрделіге көшу арқылы ойлау, байланыстырып сөйлеу және сауатты жазу дағдыларын дамыту; шығармашылық жұмысқа бағыттау; кәсіптік бағдар беру.

Тәрбиелік мәні

Адамгершілікке, бірлікке, достыққа, ұжымшылдыққа және шапшаңдыққа тәрбиелеу.

Дамытушылық

Ой-өрісті кеңейту, логикалық ойлау қабілетін арттыру.

Көрнекіліктер

  • Астана — «Бәйтерек» ескерткішінің суреті
  • Деңгейлік тапсырмаларға арналған қима қағаздар
  • Бағалау кестесі
  • Қызыл, сары, жасыл түсті дөңгелекшелер
  • Топ атаулары жазылған қима қағаздар
  • Графопроектор, сызба, ереже жазылған плакат

Сабақ барысы: топтық жарыс форматы

I. Ұйымдастыру

Оқушылар 3 топқа бөлініп, топ бойынша жарыса отырып жұмыс істейді: А тобы, Б тобы, С тобы. Әр топ өз жетекшісін сайлайды.

II. Үй тапсырмасын тексеру және кіріспе әңгіме

Үй тапсырмасы сұралады. Қазақстан Республикасының мемлекеттік Әнұраны орындалады. Оқушылар өткен сабақтарда ҚР рәміздерімен танысқаны еске түсіріледі.

Сұрақтар:

  • Қазақстан Республикасының астанасы қай қала?
  • Астана қаласы туралы не айта аламыз?

Мұғалім оқушылардың жауаптарын қорытындылап, Астанадағы «Бәйтерек» ескерткіші туралы әңгімеге бағыттайды.

«Бәйтерек» арқылы тақырыпты ашу

  • Ескерткіштің биіктігі — 97 метр.
  • Бұл — елорданың 1997 жылы Астана болғанын білдіреді.
  • Құрылымы 3 бөлімнен тұрады: тамыры, діңі, ұшар басы.

Оқу идеясы

Деңгейлік тапсырмалар «Бәйтерек» сызбасына орналастырылады. Әр деңгей — білімді бір саты жоғары көтеретін қадам. Барлық тапсырманы орындаған оқушы «ұшар басына» жетіп, өз білімін жоғарыдан көрсетеді.

I деңгей

Тамыры

II деңгей

Діңі

IV деңгей

Шығармашылық

Деңгейлік тапсырмалар жүйесі

I деңгей (тамыры): негізгі ережелер

А тобы

  1. Дыбыс дегеніміз не?
  2. Жуан айтылатын сөздерге қатысты ереже.
  3. Буын дегеніміз не?

Б тобы

  1. Әріп дегеніміз не?
  2. Жіңішке айтылатын сөздерге қатысты ереже.
  3. Тасымал дегеніміз не?

С тобы

  1. Жуан дауысты дыбыстарды ата.
  2. Жіңішке дауысты дыбыстарды ата.
  3. «й», «у», «ң» дыбыстарына қатысты ережені айт.

II деңгей (діңі): жаңа тақырыпты ашу

А тобы

Мамандық иелерінің суреттері.

Б тобы

Жануарлардың суреттері.

С тобы

Заттардың суреттері.

Графопроектор арқылы суреттер көрсетіліп, сұрақ қою арқылы ереже шығарылады. Ереже сыныппен бірге хормен оқылады:

адамдар жануарлар заттар

Көктем тақырыбына кіріспе (өлең арқылы)

Қар, мұз еріп,
Су көбейіп,
Сай-салаға ағады.
Бүршік шашып,
Жапырақ ашып,
Гүл, бәйшешек басады.
Бөбектерім, айтыңдаршы,
Бұл қай кезде болады?

Жауап: Көктем.

Талқылау сұрақтары

  • Көктем айлары қайсылар?
  • Оқулықтағы суретте нені көріп тұрмыз? Не айта аламыз?

Оқушылардың жауаптары тыңдалып, толықтырылады.

Әдебиетпен байланыс

Ілияс Жансүгіровтың «Жазғытұрым» өлеңімен танысу. Автор туралы қысқаша мәлімет беріледі:

  • 1894 жылы Алматы облысы, Ақсу ауданында туған.
  • Дарынды ақын, балаларға арналған шығармалары бар.
  • 1938 жылы өмірден өткен.

Сөздік жұмысы жүргізіліп, өлең тізбекпен оқытылады.

Дәптермен жұмыс және тілдік талдау

Көркем жазу және бір буынды сөздер

Бір буынды сөздер оқушылардан сұралып, тақтаға жазылады және дыбыстық талдау жасалады.

қой қаз мал су күн ай

Сергіту сәті

Қысқа қимыл-қозғалыс жаттығуы орындалып, назар қайта шоғырландырылады.

III деңгей: жаттығу жұмыстары (82–84)

82-жаттығу

Ауызша талдау жүргізіледі.

84-жаттығу

Жазбаша жұмыс (тақтамен жұмыс).

… келді. … жылына бастады. … еріді. Жылғалардан … ақты.

Керекті сөздер:

Көктем күн қар су

IV деңгей: шығармашылық тапсырмалар

А тобы

Әр сөздің алдына бір әріп қосып, жаңа сөз құра: он, ар, ай, ас, үн, үй, ал.

Б тобы

Бір дыбысты буыны бар екі буынды сөздер айт.

С тобы

Дауыссыз дыбысқа аяқталатын сөздер ойлап айт.

Қорытынды, бағалау және үй тапсырмасы

Сабақты қорыту

Сұрақ–жауап арқылы қорытынды жасалады: оқушылар «Бәйтерек» бойындағы деңгейлік тапсырмаларды орындап, «ұшар басына» жеткендей өз білімін көрсетеді. Ұшар басы әйнектен жасалғаны айтылып, ол жерден елорданы тамашалауға болатыны еске салынады.

Бағалау

Бағалау кестесі бойынша әр оқушының (немесе топтың) жинаған ұпайы есептеліп, нәтижесі шығарылады.

Үй тапсырмасы

  • «Заттың атын білдіретін сөздер» — 183-жаттығу.
  • І. Жансүгіровтың «Жазғытұрым» өлеңін жаттау.