Квадрат теңдеудің дискриминантын табу формуласы
Сабақ туралы
Бұл сабақ 8-сыныпқа арналған алгебра пәні бойынша «Квадрат теңдеулер» тақырыбын қайталауға бағытталған. Сабақ форматы — дәстүрден тыс «математик – бизнесмен (кәсіпкер)» ойын сабағы: оқушылар тапсырмаларды «құнына» қарай таңдап, топтық шешім қабылдап, «банк» капиталын көбейту арқылы жарысады.
Мақсаты, түрі және ұйымдастыру
Сабақтың мақсаты
- Оқушылардың квадрат теңдеулер бойынша білімін тексеру және бекіту.
- Квадрат теңдеулерді тиімді тәсілмен шығара білу дағдысын қалыптастыру.
- «Капиталды» (ресурсты) білім деңгейіне сай жұмсауға, шешім қабылдауға үйрету.
Сипаттамасы
- Сабақ түрі
- Ойын сабағы («математик – бизнесмен»)
- Сабақ типі
- Өтілген материалды пысықтау
- Әдісі
- Топпен жұмыс
- Пәнаралық байланыс
- Математика – экономика
Көрнекіліктер
Сабақ барысы
I. Ұйымдастыру
Оқушылармен амандасу, сыныптың назарын сабаққа шоғырландыру, жұмыс ережесін қысқаша еске салу.
II. Өтілген материалды қорытындылау
Пысықтау сұрақтары (сұрақ–жауап):
- Квадрат теңдеуге анықтама беріңдер.
- Квадрат теңдеудің дискриминантын табу формуласын жазыңдар.
- Толымсыз квадрат теңдеу дегеніміз не?
- Квадрат теңдеудің түбірлерін табу формуласын жазыңдар.
III. «Математик – кәсіпкер» ойыны
Қатысушылар және рөлдер
- Ойынға 2 топ қатысады.
- Әр топ өз жетекшісін (президент) сайлайды.
- Әр топқа бағалау парағы беріледі.
Ұғымдар
- Құн
- Тапсырманың бағасы (қиындығына байланысты).
- Капитал
- Топтың жинаған ақшасы.
- Банк
- Топтың қоржыны: барлық табыс сонда есептеледі.
Ойын ережелері
- Тапсырмалардың құны қиындығына қарай 5 000 – 20 000 теңге аралығында өзгереді.
- Президент (топ жетекшісі) тапсырманы таңдау және орындау бойынша соңғы шешімді қабылдайды.
- Топ өз тапсырмасын келісім бойынша қарсылас топқа сатуға немесе қарсыластан сатып алуға құқылы.
- Сабақ соңында банкінде ақшасы көп топ — жеңімпаз.
IV. Тапсырмалар пакеті
№1 тапсырма
5 000 теңгеТолық келтірілген толымсыз квадрат теңдеулердің нөмірін жазыңдар. Әр теңдеу үшін a, b, c коэффициенттерін анықтаңдар.
І топқа берілетіндер
- 49 = 14x + 2x2
- -2x2 - x + 12 = 0
- x(x - 2) = 0
- x2 - 9 = 0
- 5 + x2 = x
- 35x2 + 2x - 1 = 0
ІІ топқа берілетіндер
- 3x2 = 10
- x(x - 1) = 72
- x2 - 25 = 0
- -x2 = 5x - 14
- 3x2 - 8x + 5 = 0
- 3p2 + 3 = 10p
Ескерту: Кейбір теңдеулер бастапқы мәтінде әртүрлі форматта берілген. Мұнда олар оқу үшін біріздендірілді.
№2 тапсырма
5 000 теңгеМатематикалық диктант: сөйлемді аяқтаңдар.
Егер D > 0 болса, онда …
Егер D = 0 болса, онда …
№3 тапсырма
8 000 теңгеБерілген квадрат теңдеулерді дискриминант арқылы шешіңдер (түбірлерін табыңдар).
1-нұсқа
- 2x2 + 5x + 3 = 0
- D = 1
2-нұсқа
- 2y2 + 3x - 1 = 0
- D = 1
Ескерту: Бастапқы мәтінде айнымалылар әртүрлі берілген (y және x). Қажет болса, мұғалім айнымалыны нақтылайды.
№4 тапсырма
10 000 теңгеТеңдеулердің түбірлерін табыңдар.
(x + 2)2 + (x - 3)2 = 13
(3x - 5)2 - (2x - 1)2 = 24
2x(x - 1) = 0
Күтілетін жауап форматы: x = 0; x = 1.
5x2 - 26x = 0
Кеңес: x(5x - 26) = 0 түріне келтіріңдер.
№5 тапсырма
20 000 теңгеКүрделі түрлендірулерді орындап, теңдеулерді шешіңдер.
(x - 4)(x2 + 4x + 16) + 28 = x2(x - 25)
(2x - 1)(2x + 1) + (x - 3)2 = 7
x2 = 36/25
Жауап үлгісі: x = ±√(36/25) = ±6/5.
№6 тапсырма
20 000 теңге«Құпияхатты шешу»: қай топ бірінші болып шифрды/құпия мәтінді шешсе, сол топтың банкіне қосымша ақша қосылады.
V. Қорытынды
Жеңімпазды анықтау
Бағалау парақтары жиналып, әр топтың банкіндегі капитал есептеледі. Ең көп ақша жинаған топ жеңімпаз атанады.
VI. Үй тапсырмасы
Үй тапсырмасы мұғалімнің оқу бағдарламасына сәйкес беріледі (квадрат теңдеулерді шешуге арналған жаттығулар).