Әріптердің бәрін таныпсыңдар
Мұғалімнің сөзі
Құрметті қонақтар! Бүгінгі мерекеге қош келдіңіздер! Бүгін менің алдыма келген ақылды бүлдіршіндер білім бастауы — Әліппені аяқтап отыр. Мұғаліммен бірге ата-аналардың да еңбегінің жемісін көреміз. Олай болса, той басталсын!
(Одан кейін музыка әуенімен әр оқушы сахнаға жеке-жеке шақырылады.)
Мұғалім:
Өсті міне бойларың,
Өсті ақыл-ойларың.
Қуанышқа ортақпын —
Құтты болсын тойларың!
Ертегі желісі: Әліпби елі
Ерте, ерте, ертеде бір ғажайып әлемде Әліпби атты ел болыпты. Бұл елде ханзада мен ханшайым ұзақ жылдар өмір сүріпті. Бір күні олар елдің ортасына көшет отырғызып, оны күтіп-баптайды. Күтімі жақсы болған алма ағашының тамыры кеңге жайылып, көкке бойлап өседі. Бірақ ханзада мен ханшайымның көңілі толмайды: ағаш жеміс бермейді.
Ханзада:
Е, ханшайым, біз отырғызған алма ағашы тамыры жайылып өскенімен, неліктен жеміс бермейді?
Ханшайым:
Ханзада, мұның да бір себебі болар. Сырын тезірек ашу керек. Неліктен бүгін орман іші тып-тыныш?
Ханзада:
Бұл сұрақтың жауабын сиқыршы қыздан сұрап көрейік.
Сиқыршы қыз:
Бұл орманда бірнеше жылдан бері ешқандай кеш те, сабақ та өтпейді. Сол себепті ормандағы тіршілік иелерінің бәрі ұйқыда.
Ханшайым:
Онда оларды оятайық. Маған көмектесші.
(Сахнада жайлы әуен ойнап, ертегілер әлемі «оянады».)
Әліппенің келуі
Әліппе:
Армысыздар, жас достар!
Армысыздар, ата-ана!
Болашаққа жол бастар —
Әліппең келді ортаға.
Амансыздар ма, ханзада мен ханшайым. Мен мұнда 40 әріп пен 2 таңбамды ертіп келдім. Олар сіздерге көмектеседі.
Менің әр әрпімнің өз сыры бар. Іші толған ғажап. Қазір өздері-ақ таныстырады.
Әріптердің таныстыруы
(Әр әріп өзін таныстырған сайын алма ағашы жеміс бере бастайды.)
А
А дегенің — ана ғой, ана деген — дана ғой.
Ә
Әжем әнге басады, әтеш ұйқы ашады.
Б
Б дегенің — бала ғой, жұмсаса апаң бара ғой.
Г
«Гу» деп алғаш бөбектер гуілдейді ақырын.
Ғ
Ғалым ғылым ғасырды, ғ білімге асырды.
О
О — кәдімгі дөңгелек, кетпесін ол дөңгелеп.
В
Қосылса «1» мен «3» арасы — қандай әріп, қарашы?
Ы
Кесе, шыны, пияла — оларсыз шай құя ма?
І
Ірімшікті жедің ғой, тәтті екен дедің ғой.
З
Қаздан көре аласың, қағаздан да табасың.
Байқамасаң анықтап, «үш» екен деп қаласың.
Ү
Үйрек десе — бірінші, бүйрек десе — екінші.
Ө
Өрікте — сөздің басында, бөрікте — «б»-ның қасында.
П
Ата-анаңмен барып сен пілді көрдің парктен.
Ф
Қос бүйірін таянып тұратын — ол қай әріп?
Жемісті ағаш және алғыс
Жүргізуші:
Ханзада мен ханшайым, көрдіңіздер ме: Әліппенің арқасында алма ағашымыз жеміс берді!
Ханшайым:
Керемет! Ағашымыз бірнеше жеміс берді. Әліппе, сізге көп рақмет!
Ханзада:
Әріптер, көп-көп рақмет! Бізге үлкен көмек бердіңдер. Әліппе, сенің әріптерің енді Әліпби елінің тұрғындары болсын. Алма ағашын бірге қарап, жемісін бірге жейміз!
Жүргізуші:
Әліппе, біздің балалар сізге ризашылығын білдіріп, алғыс айтқысы келеді.
Балалардың тақпағы:
Әліппем, менің Әліппем,
Сені қолға алып мен,
Есігін аштым білімнің
Ертеңгі сәуле жарықпен.
Ыстық әрбір беттерің,
Жазуыңды ұғамын.
Ақыл бердің, Әліппе,
Ақылдысың, мұғалім!
(«Әліппе» әні орындалады.)
Білімді бекіту: тапсырмалар мен ойындар
Дайындық
Әліппе:
Балалар, сендердің білімдеріңді сынаймын. Дайынсыңдар ма?
1-оқушы:
Оқу — кеме, білім — теңіз.
Барар жерге тез жетеміз.
Адаспаймыз ұлы жолда,
Ұстаз берген білім қолда.
1-тапсырма: жұмбақ
Әліппе:
Айтамыз, естиміз, көреміз, жазамыз. Бұл не?
(Жауабы: дыбыс пен әріп.)
2-тапсырма: дыбыстар мен әріптер
Қызықты дыбыстар мен әріптер әлемі: ағаштар, гүлдер, көгершіндер, әріптер. Берілген сөздердегі әріптер мен дыбыстарды атайық.
3-тапсырма: дыбыстық талдау
- мектеп
- ұстаз
- ана
- дыбыс
- әріп
4-тапсырма: әріптерден сөз құрау
Қар
Әріптер: р, қ, а
Бала
Әріптер: а, л, а, б
Қала
Әріптер: қ, а, л, а
Сабақ
Әріптер: с, а, б, а, қ
Тал
Әріптер: т, а, л
Оқушы
Әріптер: о, қ, у, ш, ы
Мектеп — Білім
Әріптер: м, е, к, т, е, п / б, і, л, і, м
Балалар, берілген тапсырмаларды дұрыс орындадыңдар.
Әліппе:
Ойын ойнасақ қалай қарайсыңдар? «Кім шапшаң?» ойыны!
5-тапсырма: атау және буынға бөлу
Суреттегі заттарды атаңдар. Сөздерді буынға бөліңдер:
- көбелек
- ағаш
- кітап
- жолбарыс
- жұлдыз
6-тапсырма: адасқан буындар
- ба-лық
- жа-лау
- та-лап
- қа-лам
- жа-зу
- са-бақ
Қоштасу
(«Қош бол, құтты Әліппем» әні орындалады.)
Бәрі:
Рақмет саған, Әліппе!
Әліппе:
Рақмет, балалар! Әріптердің бәрін таныпсыңдар! Енді сауатты жазып, мәнерлеп оқытатын Ана тілі пәнін оқитын боласыңдар. Қош болыңдар! Әрдайым биіктерден көрініңдер!
Ұстазға арналған жылы сөздер
Аяулым:
Тіліңді де аламын,
Айтқаныңды ұғамын.
Өзіңдей боламын,
Ақылшым, мұғалім!
Ертарғын:
Сәбилік көңілден
Арналды жыр-әнім.
Баулитын өмірге,
Ақылшым, мұғалім.
Авторлық мәлімет
Шалдай жалпы орта білім беру мектебінің бастауыш сынып мұғалімі: Алибекова К. Т.