Оқушылардың білімін тексеру

Жіппен бейнелеу тәсілі (изонить): жіп дизайны туралы түсінік

Жіппен бейнелеу тәсілі (изонить) — тегіс бетте қол ине мен түрлі-түсті жіптердің көмегімен көркем бейне құрастыру өнері. Нәтиже жіптердің тік тартылып, белгілі бір ретпен қиылысуы арқылы пайда болады: әр тесіктен өткізілген жіптер арақашықтықты сақтай отырып, бір-бірін кесіп өтеді де, нәзік әрі айқын өрнек жасайды.

Негізгі идея

Изонитьте сұлулық тәртіппен тесілген нүктелер мен кезекпен тартылған жіптердің қиылысуынан туындайды. Дұрыс таңдалған қадам (аралық) пен түс үйлесімі композицияны әсерлі етеді.

Шығу тарихы және бүгінгі қолданылуы

Жіппен суреттеу өнері алғаш рет Англияда кең тараған. Тоқымашылар жіп қиылыстарын ерекше әдіспен құрастырып, тақтайға шеге қағып, жіпті белгілі бір ретпен керіп отырған. Осылайша тұрмыста қолданылатын әсем, көрнекті бұйымдар пайда болған.

Қазіргі таңда бұл тәсілмен мерекелік ашықхаттар, сәндік бұйымдар, мұқабалар, өрнекті панно, сондай-ақ киім элементтерін безендіру жұмыстары орындалады. Изонить арқылы композициялар, геометриялық пішіндер және әртүрлі сәндік бейнелер жасауға болады.

Нені талап етеді?

  • Ұқыптылық: нүктелердің дәлдігі мен жіп тарту кернеуі нәтижеге тікелей әсер етеді.
  • Икемділік: ине мен жіппен жұмыс істеу дағдысы қалыптасады.
  • Шыдамдылық: өрнек біртіндеп, қадамдап құралады.

Материалдар мен құралдар

Көрнекілік

  • Эскиздер
  • Дайын бұйымдар

Техникалық құрал

  • Графопроектор (қажет болған жағдайда)

Негізгі материалдар

  • Ине
  • Жіп (мулине қолдануға болады)
  • Барқыт қағаз немесе қатырма қағаз
  • Калька, көшірме қағазы (қажет болса)

Сабақтың мақсаты

Білімділік

Әртүрлі жіп түрлерімен және жіппен бейнелеу тәсілімен танысу, сәндік-қолданбалы өнер туындысының құрылымын құрастыру әдістерін меңгеру.

Тәрбиелік

Қолөнерге қызығушылық ояту, ұқыптылыққа және жұмысты өз бетімен орындауға тәрбиелеу.

Дамытушылық

Эстетикалық талғамды және шығармашылық қабілетті дамыту.

Орындау ерекшеліктері: шаблон және көшірме дайындау

Егер бейне тақтада немесе қатырма қағазда орындалса, алдын ала шаблон қажет: парақ ортасынан өтетін, арақашықтығы тең тік сызықтар және белгіленген нүктелер жүйесі.

Шаблоннан бөлек суреттің көшірмесі дайындалады. Ол үшін түпнұсқа суретке кальканы степлермен бекітіп, нүктелерін белгілейді. Кейін калькадағы нүктелерді кәдімгі қағазға көшірме қағаз арқылы түсіруге болады. Нүктелерді жарық арқылы көшіру тәсілі де қолайлы.

Жіпті ұзарту тәсілдері

  • Теріс жағынан түйіндеу: жіпті жұмыстың теріс бетінде түйіндеп, қайтадан қажетті нүктеге енгізу.
  • Алдыңғы жіпке жалғау: жіпті бұрынғы жіптің ұшына бекітіп, жұмысты жалғастыру.

Дайындық жаттығулары

1) Бұрышты толтыру

  1. Қалың қағаздың теріс жағына кез келген бұрыш сызыңыз.
  2. Бұрыштың әрбір қырын 6-ға бөліп, жалпы 12 тең бөлік жасаңыз.
  3. Әр нүктені шыңнан бастап рет санымен белгілеңіз. Бұрыш шыңын 0 деп белгілеңіз.
  4. Инеге жіп өткізіңіз.
  5. Көрсетілген сызба (схема) бойынша бұрышты жіппен толтырыңыз.

2) Дөңгелек айнасын толтыру

  1. Радиусы 50 мм дөңгелек сызыңыз.
  2. Шеңберді тең 12 бөлікке бөліңіз.
  3. Барлық нүктелерді шұқып белгілеңіз.
  4. Инеге жіп өткізіңіз.
  5. Көрсетілген сызба (схема) бойынша шеңберді жіппен толтырыңыз.

Сабақтың барысы (қысқаша құрылым)

  1. Ұйымдастыру кезеңі: оқушыларды түгендеу, назарын сабаққа аудару.
  2. Білімді тексеру: тест карточкалары арқылы сұрақ-жауап жүргізу.
  3. Бағалау: жауаптар мен белсенділікке қарай оқушылардың білімін бағалау.
  4. Жаңа тақырып: жіп дизайны және изонитьтің орындау ерекшеліктерімен таныстыру.
  5. Түсіндіру және практика: теориялық негіз, геометриялық пішіндерді толтыру жаттығулары, эскиз дайындау, қағазға түсіру және жіппен орындау.
  6. Пысықтау: орындалған жұмысты талдау, қателерді түзету.
  7. Қорытынды: нәтижені жинақтау, белсенді оқушыларды бағалау.

Үй тапсырмасы

Жіп дизайны (изонить) техникасында өз бетіңізше бір композиция құрастырып келіңіз.