Қазақша рефераттар

Инеге жіпті өткіз

Сабақтың тақырыбы: аяққапқа ою тігу

Бұл сабақта оқушылар аяққапқа ою тігіп, бұйымды әшекейлеу арқылы ұлттық қолөнердің мәнін түсінеді. Жұмыс барысында қол тігістерінің түрлері мен атауларын меңгеріп, қауіпсіздік ережелерін сақтай отырып, алған білімін тәжірибеде қолданады.

Сабақтың мақсаты

  • Аяққапқа ою тігу және әшекейлеу дағдыларын қалыптастыру.
  • Ұлттық қолөнер туралы түсінік беру, ұлттық тәрбие арқылы танымдық қабілетті дамыту.
  • Оқушының сөздік қорын байыту және тапсырмаға қатысты сөздерді дұрыс айту мен жазуға дағдыландыру.
  • Қол тігістерінің түрлерін меңгерту, сұрақ-жауап арқылы орындалуын нақтылау.
  • Оюдың ерекшелігін, құрылысын шеберлік көзқараспен бейнелей білуге үйрету.
  • Техника қауіпсіздігін сақтау: ине мен жіпті дұрыс қолдануды қадағалау, ұқыптылыққа баулу.

Пәнаралық байланыс

Сабақ тіл дамыту және қазақ тілі пәнімен байланыстырылады: сөздердің шығу тарихын талдау, жасалатын бұйымның көне ұлттық қолөнердің бір түрі екенін түсіндіру, ойды толық әрі сауатты жеткізуге үйрету.

Негізгі дағды

Сұрақ-жауап арқылы әрекетті кезең-кезеңімен айтып беру: «Мен не істедім?» үлгісімен сөйлем құрау.

Сабақтың көрнекілігі

  • Ине, шуда жіп
  • Қайшы, қадағыш
  • Киізден жасалған аяққап
  • «Ботамойын» оюы
  • Ақ түсті қарындаш

Сабақтың барысы

Сабақ құрылымы оқушыны біртіндеп жаңа ұғыммен таныстырып, тәжірибеге енгізуге бағытталған.

  1. 1) Ұйымдастыру кезеңі

    Сабаққа даярлық, құралдарды реттеу, жұмыс орнын жинақы ұстау.

  2. 2) Жаңа сабақты түсіндіру

    Аяққап түрлері, пішімі, тігу тәсілдері және ою қолдану жолдары.

  3. 3) Қызығушылығын ояту

    Бұйым мен өрнекті тану, қолданылатын құралдарды атау.

  4. 4) Дәптермен жұмыс

    Кілт сөздерді жазу, жаңа терминдерді дұрыс қолдану.

  5. 5) Мағынаны таныту

    «Не білемін? Не білгім келеді? Не білдім?» арқылы қорытындылау.

  6. 6) Топтастыру

    Түсініктерді жүйелеу: бұйым, өрнек, құрал, тігіс.

  7. 7) Бекіту және қорытындылау

    Сұрақ-жауап, жұмысты тексеру, негізгі ойды жинақтау.

Жаңа сабақ: аяққап туралы түсінік

Аяққап — ыдыс салуға арналған қапшық. Аяққаптың пішіні екі түрлі болады:

  • тік төртбұрышты;
  • ауыз жағы тік төртбұрышты, ал түбі дөңгелек.

Аяққап көбіне киізден жасалады. Қажетті көлемде пішіп алғаннан кейін екі бөлік киізді беттестіріп, аузынан басқа бөлігін шуда жіппен жөрмеп тігеміз. Тігілген бөлігіне шашақ тағып, жиегін көмкеріп тігеміз.

Техника қауіпсіздігі

  • Инені және түйреуішті киімге қадама.
  • Инені ауызға салма.
  • Инені қадағышқа қадап қой.

Инемен жұмыс жасау жоспары

  1. 1 Жіпті ал және өлше.
  2. 2 Жіпті қи.
  3. 3 Жіпті инеге өткіз.
  4. 4 Жіптің ұшын түй.

Сұрақ-жауап арқылы бекіту

Мұғалім: «Сен не істедің?»

Оқушы үлгі жауабы: «Алдымен жіпті алдым, өлшедім. Содан соң жіпті қидым. Жіпті инеге өткіздім, ұшын түйдім.»

«Ботамойын» оюы

Ертеде қолөнер шеберлері жануарлардың мүйізі мен дене пішінінің элементтерін негізге алып, ою-өрнек жасаған. Бота — түйенің төлі. «Ботамойын» оюы ботаның мойнына ұқсас болғандықтан осылай аталған.

Практикалық жұмыс: аяққапқа ою тігу

Орындау қадамдары

  1. 1 Аяққаптың оң жағын өлше және белгіле.
  2. 2 Белгінің үстіне «ботамойын» оюын түйреуішпен бекіт.
  3. 3 Екі бөлек киізді беттестіріп, шуда жіппен жөрмеп тік.
  4. 4 Жиекті көмкеріп тігіп, қажет болса шашақ тағу арқылы аяқта.

Айтылым үлгісі (рефлексия)

«Алдымен аяққаптың оң жағын өлшедім, белгіледім. Содан кейін белгінің үстіне ботамойын оюын түйреуішпен бекіттім. Аяққапты жөрмеп тіктім.»

Маңызды ескерту

Жұмыс барысында ине мен жіпті қауіпсіз қолдану, құралдарды орнына қою және тігістің біркелкілігін бақылау міндетті.

Қызығушылығын ояту: жетекші сұрақтар

1) Киізден жасалған бұйым

Бұл қандай бұйым? Оның тұрмыстағы қызметі қандай?

Жауап күтіледі:

Аяққап.

2) Аяққаптағы өрнек

Өрнек қалай аталады және нені бейнелейді?

Жауап күтіледі:

Ою (мысалы, «ботамойын»).

3) Аяққапты пішетін құрал

Пішу үшін қандай құрал қолданылады?

Жауап күтіледі:

Қайшы.

Мағынаны таныту: «Не білемін? Не білгім келеді? Не білдім?»

Не білемін?

Тұрмыста пайдаланылатын аяққап түрлері.

Не білгім келеді?

Тігу жолдары, жөрмеп тігу тәсілі.

Не білдім?

Аяққапқа ою тігуді және оны әшекейлеуді.

Қорытынды

Сабақ барысында оқушылар аяққаптың қызметі мен пішін түрлерін танып, киізді беттестіріп жөрмеп тігу тәсілін орындады. «Ботамойын» оюының мағынасын түсініп, ұлттық қолөнердің эстетикалық құндылығын тәжірибе арқылы бекітті.