Ертегі кімдер жайлы
Сабақтың мақсаттары
1) Түсіну және бағалау
Ертегіні түсініп оқу, мазмұнын өз сөзімен әңгімелеу, кейіпкерлерге баға беру және өзіндік пікір айту.
2) Тіл мен қиял
Сөздік қорды байыту, шығармашылық қабілетті және қиялды дамыту.
3) Дүниетаным және ойлау
Дүниетанымды кеңейту, ойланып сөйлеуге және мәдени пікір алмасуға тәрбиелеу.
I. Ұйымдастыру кезеңі
Оқушылардың зейінін сабаққа аудару үшін қысқа психологиялық дайындық жүргізіледі. Жаттығу барысында жылылық, мейірім, позитивті көңіл күй қалыптастыру көзделеді.
Жаттығу мәтіні
Күнге қолдарыңды созыңдар. Күннің жомарт сәулелері ананың нәзік алақанындай аялайды, сипалайды, жылытады. Сиқырлы күн барлық өкпе мен мұңды ерітеді. Жүрегімізді жылу мен махаббатқа толтырады.
Барлығы бірге:
Күн жарығын алақанға саламын,
Жүрегіме басып ұстай қаламын.
Ізгі әрі нәзік, жарық, мейірімді —
Болып кетер сонда дереу жан-жағым.
Осы жылулықпен сабағымызды бастаймыз.
II. Үй тапсырмасын тексеру
Алдыңғы ертегі бойынша түсіну деңгейін анықтайтын сұрақтар қойылады.
Сұрақтар
- Ертегі кімдер туралы? Кейіпкерлерін ата.
- Неліктен «Алтын балта» деп аталған деп ойлайсың?
- Кедей кімнен балта алды? Не істеді?
- Балтаға не болды?
- Кедей диірменшіден не деп жалынды?
- Диірменші не істеді?
Талқылауға бағыт
Жауаптарда оқушы оқиға желісін ғана емес, кейіпкерлердің ниеті мен мінезін де дәлелдеуге үйренеді.
Негізгі дағдылар: дәлелдеу, салыстыру, қорытынды жасау.
III. Өткенді қорыту
Негізгі ой
Қорыта келгенде, диірменші кедейге: «дүниеқоңыз емес, ақ пейіл, адал жан екенсің» деп баға береді. Ал байға: «Қоя тұр, құлқыны тоймаған қу неме!» деп ашық мінездеме айтады.
Рефлексия сұрақтары
- Ертегіден көңіліңе не түйдің?
- Сенің пікірің қандай? Неліктен?
IV. Мақсат қою және жаңа сабаққа даярлық
Мұғалім сабақтың тақырыбы мен мақсаттарын хабарлайды. Одан кейін оқушыларды жаңа мәтінге жетелейтін қысқа тапсырма орындалады.
Жұмбақ
Екі басы қылдырықтай,
Денесі жұдырықтай.
Жауабы: Құмырсқа
«Бір айналым сөйлесу»
Сұрақ: «Қалай ойлайсың, құмырсқа қандай жәндік?»
Әр оқушы қысқа, нақты ой айтып, пікірлер бір-бірін толықтырады.
V. Жаңа сабақ: «Құмырсқаның қанағаты»
Оқулықпен жұмыс
- Тізбектей оқу.
- Ертегіні түсініп, жалғастырып оқу.
- Мәтін бойынша сұрақтарға жауап беру.
Талдауға арналған сұрақтар
- Ертегі кім және не туралы?
- Кейіпкерлерін ата. (Ғалым, құмырсқа.)
- Оқыған ертегіге сүйеніп, құмырсқаны сипатта. (Нысапты, қанағатшыл.)
- Ғалым қандай адам?
- Ғалым құмырсқаға қандай сұрақ қойды?
- Құмырсқа не деп жауап берді?
- Жауапты тыңдаған ғалым не деді?
- Сені қоршаған адамдардың арасында осындай мінезді жандар бар ма? Сенің көзқарасың қандай?
Маңызды тұжырым
Ғалымның ойы: «Ақылың мен қайратың көп екен. Енді қанағатың қандай екенін білейін...»
Бұл тұста мәтін оқушыны қанағат пен еңбектің байланысын түсінуге жетелейді.
Дәптермен жұмыс
Негізгі ұғымдар мен жаңа сөздерді жазу, қысқа жоспар құру, дәлелді пікірді тірек сөздер арқылы тұжырымдау.
Топтық жұмыс (шығармашылық)
- 1-топ: «Құмырсқа» сөзінен сөздер құрау.
- 2-топ: «Құмырсқа» сөзіне өлең шығару.
Сергіту сәті
Ұзын мұртты құмырсқа
Келе жатты жұмысқа.
Допты алып қолыма,
Қойдым оның жолына.
Оң жағына қарады,
Сол жағына қарады,
«Тау екен» деп ойлады.
VI. Сабақты қорыту және бекіту
Қорытынды сұрақтар
- Құмырсқа қандай жәндік деп ойлайсың?
- Неге құмырсқа дәнді толық жеп бітірмеді?
- Оның бір жылдан кейінгі жағдайы қандай болды?
- Неге бидайды тауыспады?
- Құмырсқаның жауабынан қандай шешім шығаруға болады?
Өзіндік бағалау
- Сенің бойыңда қанағат, еңбекқорлық сияқты қасиеттер бар ма?
- Тағы қандай жақсы мінездерің бар?
- Өзің өзгерткің келетін жағымсыз әдетің бар ма?
- Бүгінгі сабақтан не білдік? Құмырсқадан нені үйрендік?
VII. Үйге тапсырма және бағалау
Үй тапсырмасы
- Мәтінді оқу.
- Мазмұнын әңгімелеуге дайындалу.
Бағалау
Оқушының оқу белсенділігі, жауаптарының дәлелділігі, топтық жұмысқа қатысуы және шығармашылық тапсырманы орындауы ескеріледі.