Қазақша рефераттар

Бастапқы қалып, аяқ иық көлемінде

100 м қашықтыққа жүгіру: сапқа тұрғызу және дайындық

Сапқа тұрғызу

  • Сап түзеп, тік тұру.
  • Сәлемдесу, кезекшінің рапортын қабылдау.
  • «Оңға бұрыл!» пәрмені бойынша алаңды айналып жүру.

Жүру және жүгіру арқылы қыздыру

  • Қол белде, аяқтың сыртқы қырымен жүру.
  • Қол жоғарыда, аяқтың сыртқы қырымен жүру.
  • Екі қол белде, аяқтың ішкі қырымен жүру.
  • Қол артта, өкшені қолға тигізіп жүру.
  • Жылдамдықты өзгертіп жүгіру.
  • Қол алда, тізені көтеріп жүгіру.
  • Екі жаққа кезектесіп жүгіру.
  • Бір орында қадам басу: «Тоқта!»
  • Рет бойынша санау: «1–2».

Жалпы дамыту жаттығулары (ЖДЖ)

Бастапқы қалып: аяқ иық көлемінде.

  1. Мойынға

    Қол белде. Мойынды оңға 4 рет, солға 4 рет айналдыру.

  2. Иыққа

    Қол иықта. Оңға 4 рет, солға 4 рет айналдыру.

  3. Бел айналдыру

    Қол белде. 1–2–3–4 есеппен оң бағытқа айналдыру.

  4. Білек/қол басы

    Қолды алға созу. Қол басын 4 рет ішке, 4 рет сыртқа айналдыру.

  5. Тізеге

    Қол тізеде. 1–2–3–4 ішке, 1–2–3–4 сыртқа айналдыру.

  6. Секіру жаттығулары

    • Сол аяқпен 5 рет секіру.
    • Оң аяқпен 5 рет секіру.
    • Қос аяқпен 10 рет секіру.

  7. Иілу және отыру

    1 — қол алға, 2 — қол жоғары, 3 — қолды аяқ ұшына тигізу, 4 — қолды алға созып отыру, бастапқы қалыпқа келу.

100 м: төменгі сөре және старт техникасы

Қысқа қашықтыққа жүгіру төменгі сөре қалпынан басталады. Бұл әдіс жүгіруді жылдам бастап, қашықтықтың қысқа бөліктерінде жоғары шапшаңдықты дамытуға көмектеседі. Сөреден жылдам шығу үшін сөре қалыптары (старттық колодкалар) қолданылады.

Сөре қалыптарын қою

  • Алдыңғы қалып сөре сызығынан шамамен 1,5 табан қашықтықта.
  • Артқы қалып алдыңғы қалыптан 1–1,5 табан қашықтықта (үйренгенше — сирақ ұзындығындай аралықта).

Үйрету тапсырмалары

  1. Старт сызығынан тұрып, қолды дұрыс қоюды бірнеше рет қайталау.
  2. Старт сызығынан 25 см аралықта: алдыңғы аяқпен итеруді, артқы аяқпен сермеуді үйрену.

«Дайындал!» пәрмені

Сызыққа келіп, жамбасты иық деңгейінен сәл көтеру керек. Иық қолдар тұрған сызықтан дәл-пәл алға ұмсынады. Бұл кезде дене салмағы екі қол мен екі аяққа (төрт нүктеге) тең бөлінеді.

«Жүгір!» / «Марш!» пәрмені

Алғашқы қимылға бар күш салынады. Сөре қалыптарынан екі аяқпен серпілу бір мезгілде орындалады. Алғашқы қадамды арттағы аяқ қысқа адыммен жасайды — бұл дене қозғалысын жылдамдатуға көмектеседі. Алдыңғы аяқтың белсенді сермелуі және алдыңғы қалыптан күшті серпілу қозғалысты «іліп алып» жүгірісті жалғастыруға мүмкіндік береді.

Көз сәл алға бағытталады, жүгіру жолын бақылау қажет. Тек 6–8 қадамнан кейін ғана дене біртіндеп тіктеле бастайды.

Кермеге тартылу және пресс: сабақ құрылымы

Мақсаты

  • Сауықтыру

    Денсаулықты нығайту, табиғи күш-қуатты арттыру, қимыл-қозғалыс мүмкіндіктерін және гигиеналық негіздерді түсіндіру.

  • Білімдік

    Өзін дұрыс ұстап, сергек жүруге дағдыландыру.

  • Тәрбиелік

    Денені үйлесімді қалыптастыру, адамгершілік пен ақыл-ой тәрбиесін дамыту.

Қажетті құрал

Керме (турник).

Кіріспе-дайындық (8–10 минут)

  • Ұйымдастыру: сапқа тұрғызу, рапорт қабылдау, бір орында саптық жаттығулар.
  • Сабақ міндетін хабарлау.
  • Жағымды көңіл күй қалыптастыру (ойын әдістері, жаппай орындау).
  • Жалпы қыздыру: жүру, жүгіру, қарапайым және бұрын меңгерілген жаттығулар.

Қорытынды бөлім (3–5 минут)

  • Физиологиялық қызуды төмендету, бұлшық еттің артық ширығуын босату.
  • Эмоциялық жағдайды реттеу (қалпына келтіретін қимыл ойындары).
  • Бағалау.
  • Үй тапсырмасы: пресс жасау, арқанға өрмелеу техникасын жетілдіру.

Негізгі бөлім (30–32 минут): кермеге тартылу

Кермеге тартылу бұлшық еттің дамуына ықпал етеді. Жаттығу кермені қолмен түзу ұстап, асылып тұрған қалыпта орындалады (аяқ жерге тимеуі керек). Тартылған кезде иек кермеден жоғары көтерілуі тиіс.

Ережелер мен қауіпсіздік

  • Кермеде 5 секундтан артық асылып тұруға рұқсат етілмейді.
  • Тербеліп тартылуға (сермеп) болмайды.
  • Нәтиже тартылу саны арқылы есептеледі (мысалы, 10–15 рет).

Оқыту міндеттері

  • Қимыл-қозғалысты басқару қабілетін дамыту үшін техниканы меңгерту.
  • Арнаулы білімдерді қалыптастыру.
  • Адамгершілік, интеллектуалдық және ерік-жігер сапаларын дамыту.

Биік белтемірдегі элемент: аударыла тірелу (сипаттама)

Бір аяқты сілтей, екінші аяқпен итеріле отырып, асылып тұрған жағдайдан көтеріліп, аударыла тірелуге көшу орындалады. Түзу тұрған аяқпен сілтеуді жоғары және артқа қарай орындау қажет. Сілтеу басталған сәтте жамбасты артқа алып кетпеу керек. Тірелуге көшкенге дейін қолдар бүгулі болады. Аяқты артқа жібергеннен кейін (шалқайған соң) және иықты алға ұмсындырған кезде қолдар бір мезгілде жазылады.

Арқанға өрмелеу: техникасын жетілдіру (8-сынып)

Мақсаты және құралдар

Сауықтыру

Арқанға өрмелеу әдісін үйрету.

Білімдік

Дене тәрбиесі білімін меңгерту және қимыл-қозғалыс дағдыларын қалыптастыру.

Тәрбиелік

Күш-қуатты, қимыл үйлесімін және төзімділікті тәрбиелеу.

Көрнекі құралдар

Арқан, гимнастикалық төсеніш, ысқырық.

Сабақтың барысы

I. Кіріспе бөлімі (10–12 минут)

  1. Сапқа тұрғызу, рапорт қабылдау.
  2. Сабақ мақсатымен таныстыру.
  3. Даярлық жаттығулары: жалпы бұлшық етті жетілдіру, иық буындарына қол қимылдары, жүру/жүгіру байланыстары.

III. Қорытынды бөлім (3–5 минут)

  1. Бағалау.
  2. Үй тапсырмасы: жалпы жаттығуларды орындау.
  3. Денеге түскен салмақты азайтатын, босаңсыту жаттығулары.

II. Негізгі бөлім (28–30 минут): арқанға өрмелеу

Арқанмен өрмелеуде қол мен аяқ күшін үйлестіре пайдалану маңызды. Көп жағдайда аяқ күші жеткілікті қолданылмайды, сондықтан қозғалысты тиімді ету үшін аяқпен тірену мен қысып ұстау әдістеріне назар аударылады.

Өрмелеудің негізгі тәсілдері

  1. Арқанды орап, қолды жоғарыдан ұстап өрмелеу.
  2. Арқанды екі тіземен қысып, қолды кезектеп босатып, жоғарыдан ұстап өрмелеу.
  3. Аяқ күшінің көмегінсіз екі қолмен өрмелеу.

Дайындық жаттығулары

Негізгі жаттығуға дейін орындалады:

  1. Арқанға асылып тұрып тербелу.
  2. Асылып тұрып аяқтарды алдыға созып, жоғары көтеру.
  3. Асылып тұрған қалыпта аяқ ұшын қолға тигізу.

Өрмелеу осы дайындық жаттығулары орындалғаннан кейін басталады.