Құстардың қысқа дайындығы
Сабақ барысы
Бұл сабақта оқушылар құстардың қыс мезгіліне қалай бейімделетінін, қай құстардың жылы жаққа ұшатынын, қайсысының қыстап қалатынын және құстарды қорғаудың маңызын тәжірибе, сұрақ-жауап, ойын және топтық тапсырмалар арқылы меңгереді.
1) Ұйымдастыру кезеңі
Психологиялық дайындықБаяу әуен ырғағымен бірге айтылатын тілек:
Мейірімді жүрекпен,
Ақ пейілді тілекпен.
Амандасып алайық,
Бір жадырап қалайық.
2) Топқа бөлу
Суреттер тарату арқылы оқушылар 2 топқа бөлінеді:
1-топ
Құлыншақтар
2-топ
Қошақандар
Ана тілінен оқыған төлдер туралы өлеңдерді еске түсіру ұсынылады.
3) Ширату (жедел сұрақ-жауап)
Әр топқа қысқа сұрақтар қойылып, жауаптары бірден нақтыланады.
Құлыншақтарға
- •Қыста болатын ызғарлы суық — аяз.
- •Аяздан қатқан су — мұз.
- •Арқасында тауы бар жануар — түйе.
- •Құста қанат, адамда — қол.
Қошақандарға
- •Бұзауда төрт аяқ, ал адамда — екі аяқ.
- •Үйрек, тауық, қаз, әтеш — үй құстары.
- •Жаңа жауған таза қар — ақша қар.
- •Өзіңді қайдан көресің? — айнадан.
4) Үй тапсырмасын еске түсіру және бекіту
1-топ тапсырмасы
Аңдардың түлеуі.
2-топ тапсырмасы
Малды қыста күтіп-бағу.
Әр топтан 1–2 оқушы мазмұнын қысқаша айтып береді. Бекіту үшін малды күтіп-бағуға байланысты мақал-мәтел айтып жарысу ұйымдастырылады.
Бағалау белгілері
- Өте жақсы — қызыл жұлдызша
- Жақсы — көк жұлдызша
Ой қозғау
- •Қазір жылдың қай мезгілі?
- •Айналамызда сайраған көп құсты көріп жүрміз бе? Олар қайда кетті?
5) Жаңа тақырыпты болжау (жұмбақтар)
Оқушылардың назарын жаңа сабаққа аудару үшін топтарға құстар туралы жұмбақтар жасырылады.
Күндіз соқыр, не деген,
Түнде сондай көреген.
Жауабы: Үкі
Судан шықса баладай,
Тәй-тәй басып қалады-ай.
Жауабы: Үйрек
Құйқылжытып дала күйін,
Үй ішіне салады үйін.
Жауабы: Қарлығаш
Тұмсығы — қашау, кәсібі — үй жасау,
Ағашты қорғайды, зиянкестерді асау.
Жауабы: Тоқылдақ
Жаңа сабақ
Біз жұмбақ арқылы құстар туралы айттық. Ендеше бүгінгі сабағымыздың тақырыбы — құстардың қысқа дайындығы.
Қысқаша мәлімет
Жер бетінде құстардың сан алуан түрі бар. Барлығы шамамен 8600 түр деп беріледі. Құстардың басқа жануарлардан негізгі ерекшелігі — ұша алуы.
Табиғатқа пайдасы
Құстар зиянкестерді теріп жеу арқылы табиғатқа үлкен пайда келтіреді және экожүйедегі тепе-теңдікті сақтауға көмектеседі.
Есіңе сақта
Күзде жылы жаққа ұшып кетіп, көктемде туған жеріне қайта оралатын құстарды жыл құстары дейміз.
Мәтінмен жұмыс
- •Мәтінді мұғалім оқиды және мазмұнын әңгімелейді (слайдтар арқылы).
- •Түсініксіз сөздермен жұмыс жүргізіледі.
- •1–2 оқушыға мәтінді мәнерлеп оқыту.
Сергіту сәті
Музыкамен қимыл-қозғалыс: «Менімен бірге қайтала».
Топтық жұмыс
Қошақандар тобы
- •Суреттен құстардың жылы жаққа ұшып бара жатқан тізбегін қарап, қай тізбек қай құстікі екенін анықтап, суреттерді орнына қою.
- •Жыл құстары қай мезгілде жылы жаққа ұшады? Неліктен?
Мұғалім құстардың ұшу тізбегі туралы қосымша мағлұмат береді.
Құлыншақтар тобы
- •Құстарды атап, ұша алмайтын құстарды V белгісімен белгілеу.
- •Қыстап қалатын қандай құстарды білесің?
Мұғалім ұша алмайтын құстар (пингвин, дуадақ) туралы қосымша мәлімет береді.
6) Сабақты қорытындылау: «Жемшашар» ойыны
Әр оқушыға сұрақ жазылған қағаз беріледі. Оқушы жауап беріп, оны «жемшашар» тақтасына әкеліп жапсырады.
Торғай, торғай, торғайсың,
Жақын келіп қонғайсың.
Жем шашайын, тойып ал,
Сонда аязға тоңбайсың.
7) Үй тапсырмасы
Мәтінді оқып, соңындағы сұрақтарға жауап беру.
8) Білімдерін бағалау
Оқушылардың жауаптары мен топтық жұмыс нәтижесі бойынша бағалау жүргізіледі.