Бастауыш сынып мұғалімі Жиенбаева Сапаркул ЗабиевнаФункционалды сауаттылықты дамыту жолдарыҚaзipгi жиыpмa бipiншi ғacыp Eлбacымыз Н. Ә. Назарбаев aтaп aйтқaндaй - бiлiм ғacыpы

Бастауыш сынып мұғалімі: Жиенбаева Сапаркүл Забиевна

Функционалдық сауаттылықты дамыту жолдары

Қазіргі жиырма бірінші ғасыр — Елбасымыз Н. Ә. Назарбаев атап айтқандай — білім ғасыры. Қоғамның жылдам өзгеруіне байланысты жаңа қоғамға сай өзгеше қабілет пен қасиетке ие ұрпақ қалыптасып келеді. Сондықтан мұғалім — оқушыларға белгілі бір пән бойынша білім беретін адам ғана емес, рухани-шығармашылық тұрғыдан дамыған, жаңа педагогикалық-инновациялық технологияларды меңгерген, ерекше тұлға болуы өмір талабы.

Білім беру жүйесіндегі жаңғыру бағыты

Елімізде білім беру үдерісіне жаңашылдық енгізу үшін бұл салаға айрықша назар аударылып, дамыған елдердің технологияларын оқып-үйренуге бағытталған курстар ұйымдастырылуда.

Мемлекеттік деңгейдегі міндет

Елбасы Н. Ә. Назарбаев 2012 жылғы 27 қаңтардағы «Әлеуметтік-экономикалық жаңғырту – Қазақстан дамуының басты бағыты» атты Қазақстан халқына Жолдауында білім беру ұйымдары жастарға жалаң білім беріп қана қоймай, алған білімдерін өмірдің түрлі жағдайларында пайдалана алуды үйретуі керектігін ерекше атап өтті. Осыған байланысты Үкіметке оқушылардың функционалдық сауаттылығын дамытудың бес жылға арналған Ұлттық шаралар жоспарын дайындау жөнінде нақты тапсырма берілді.

Ұлттық іс-қимыл жоспары

Осы тапсырма негізінде Үкіметтің 2012 жылғы 25 маусымдағы №832 қаулысымен «Мектеп оқушыларының функционалдық сауаттылығын дамыту жөніндегі 2012–2016 жылдарға арналған ұлттық іс-қимыл жоспары» бекітілді. Аталған жоспардың мақсаты — Қазақстан Республикасындағы мектеп оқушыларының функционалдық сауаттылығын дамыту үшін жағдай жасау.

Жоспар аясындағы міндеттер

1) Тәжірибені зерделеу

Мектеп оқушыларының функционалдық сауаттылығын дамытудың отандық және халықаралық практикасын талдау.

2) Тетіктерді айқындау

Функционалдық сауаттылықты дамыту бойынша шаралар жүйесін іске асырудың тиімді механизмдерін анықтау.

3) Білім мазмұнын жаңғырту

Стандарттарды, оқу жоспарлары мен бағдарламаларды жаңарту арқылы білім мазмұнын заманауи талаптарға сәйкестендіру.

Функционалдық сауаттылық дегеніміз не?

Функционалдық сауаттылық — жеке тұлғаның әлеуметтік, мәдени, саяси және экономикалық қызметтерге белсене араласуына, сондай-ақ өмір бойы білім алуына ықпал ететін базалық фактор. Яғни, жаһандану дәуірінде заман ағымына ілесіп, алған білімін нақты өмірлік міндеттерді шешуге жұмсай білу.

Бейімделу

Жас бүлдіршіннің өмірге және мектеп ортасына табиғи түрде бейімделуі.

Өмірлік қолдану

Білімді түрлі жағдаятта тиімді пайдалану: түсіну, талдау, салыстыру, қорытынды жасау.

Тұрақты даму

Өздігінен үйрену әдеті қалыптасып, білім алу өмірлік қажеттілікке айналуы.

Негізге алынатын функционалдық сапалар

  • Белсенділік

    Оқу үдерісіне ықыласпен қатысу, бастама көтеру.

  • Шығармашылық

    Жаңа идея ұсыну, мәселені стандарттан тыс шешу.

  • Ойлау

    Сыни тұрғыдан пайымдау, дәлелдеу, талдау.

  • Шешім қабылдау

    Таңдау жасай білу, жауапкершілікті сезіну.

  • Қабілеттілік

    Теорияны практикамен байланыстыра қолдану.

  • Әлеуметтік дағдылар

    Қарым-қатынас, ынтымақтастық, ортақ нәтижеге ұмтылу.

Қорытынды мақсат

Жалпы білім беретін мектептің басты мақсаты — Қазақстан Республикасының зияткерлік, дене және рухани тұрғысынан дамыған азаматын қалыптастыру. Сонымен бірге, физикалық құбылмалы әлемде оның әлеуметтік бейімделуін қамтамасыз етіп, білім алудағы қажеттіліктерін қанағаттандыруға бағытталған орта қалыптастыру.