Қазақша рефераттар

Авторларды жаттау

Сабақ тақырыбы: Еліміздің мемлекеттік рәміздері

Бұл сабақ ана тілі пәні аясында жүргізіледі. Мазмұны оқушылардың мемлекеттік рәміздер туралы түсінігін тереңдетіп, оларды құрметтеу мәдениетін қалыптастыруға бағытталған.

Сабақ түрі

Жаңа сабақ

Көрнекіліктер

Интерактивті тақта, суреттер, парақшалар

Пәнаралық байланыс

Ән-әуез, бейнелеу өнері

Сабақтың мақсаттары мен міндеттері

1) Білімділік

  • Оқушылардың мемлекеттік рәміздер туралы білімін жүйелеу және кеңейту.
  • Рәміздердің маңызын ұғындырып, оларды құрметтеу және мақтан тұту сезімін қалыптастыру.

2) Тәрбиелік

  • Отаншылдыққа, ұлтжандылыққа, елін, тегін, тарихын сүюге тәрбиелеу.
  • Өлең, мақал-мәтел айту арқылы ой бөлісуге, өз пікірін дәлелдеуге үйрету.
  • Ұйымшылдыққа, зейінділікке, тыңдай білуге баулу.

3) Дамытушылық

  • Ой-өрісті, танымдық қабілетті дамыту.
  • Жеке тұлға ретінде қалыптасуына ықпал ету.

СТО (сын тұрғысынан ойлау) бағыты

Негізгі мәселені жеке, жұппен және топпен анықтау; ой қозғау, топтастыру, бір айналым сөйлесу, кубизм стратегияларын қолдану.

Сабақтың барысы

1) Ұйымдастыру кезеңі

  • Амандасу, оқушыларды түгендеу, сабаққа даярлау.
  • Психологиялық дайындық: «Сендерді өмірде не таңғалдырады?» сұрағы арқылы ойға жетелеу.

Мұғалім күннің жылуы мен мейірімін мысалға алып, оқушыларды жағымды көңіл күйге баулиды: күннің сәулесі ананың нәзік қолындай аялап, жылытады; мұңды сейілтіп, жүрекке жылу ұялатады.

Өлең (тақтадағы күнге қарап оқу):

Күн жарығын алақанға саламын, Жүрегіме басып ұстай қаламын. Ізгі әрі нәзік, жарық, мейірімді, Болып кетер сонда дереу жан-жағым.

Осы жылумен сабақты бастау ұсынылады.

2) Үй тапсырмасын тексеру

Топтық жұмыс

Әр топ «Астана» мәтінін мазмұндайды.

Жеке жұмыс

Эсселер оқылады.

3) Қызығушылықты ояту

Сұрақтар:

  • Біз қандай мемлекетте тұрып жатырмыз?
  • Қазақстан Республикасының астанасы қай қала?
  • Астананың мерейтойы қай жылы аталып өтті?

Ой қозғау стратегиясы: сөзжұмбақ

Тақырыпқа алып келетін кілт сөзді табу үшін оқушылар сұрақтарға жауап беріп, сөзжұмбақ шешеді.

«РӘМІЗДЕР» сөзжұмбағына арналған сұрақтар:

  1. Астанадағы биік мұнара.
  2. ЮНЕСКО Астанаға қандай қала атағын берді?
  3. Қазақстанның жер асты байлығы.
  4. Астана қаласындағы өзен.
  5. Мағжанның алғашқы ұстазы.
  6. Абайдың әжесі.
  7. Қазақ даласында алғаш мектеп ашқан ағартушы.
  8. Қазақстан Республикасы қандай мемлекет?

4) Мағынаны тану

Сөзжұмбақ нәтижесі арқылы жаңа сабақтың тақырыбы ашылады: «Еліміздің мемлекеттік рәміздері». Одан кейін оқушыларға: «Рәміз дегенді қалай түсінесіңдер?» деген бағыттаушы сұрақ қойылады.

Топтастыру стратегиясы: топпен жұмыс

Әр топ интерактивті тақтадағы алдын ала дайындалған суреттерге сүйеніп, өз жұмысын қорғайды.

Негізгі бөлім: Мемлекеттік рәміздер

І топ: Мемлекеттік Ту

Қазақстан Туының негізгі түсі — көгілдір. Бұл — ашық аспанның белгісі; бұлтсыз көк аспан бейбітшілік пен тыныштықты меңзейді.

Көк түс қазақ халқының бірлік пен ынтымақ жолындағы адалдығын да білдіреді.

Алтын күн — тыныштық пен молшылықтың нышаны. Ол қозғалысты, дамуды, өсіп-өркендеуді бейнелейді.

Қанатын жайған қыран — еркіндік сүйгіш рухты, асқақтықты және кең дүниетанымды танытады.

Тудың сабына жақын орналасқан тік жолақ ұлттық ою-өрнекпен безендірілген.

Мемлекеттік Тудың авторы: Шәкен Оңдасынұлы Ниязбеков.

Автор сөзі (мазмұны бойынша):

Мемлекеттік Туға арналған байқауға 600-ден астам жоба ұсынылған. Іріктеуден өткен төрт жоба Жоғарғы Кеңестің талқысына жіберілген. Байқаудың аяқталуына үш күн қалғанда автор жаңа нұсқа әзірлеуге кірісіп, соңғы жасаған жоба халық көңілінен шығып, елдің төл туына айналғанын айтады. Ту халықаралық жиындарда және Президенттің шетел сапарларында көтерілген сайын, автордың жүрегін «қазақ халқының туы» деген мақтаныш сезімі кернейді.

ІІ топ: Мемлекеттік Елтаңба

Қазақстан Республикасының Мемлекеттік Елтаңбасы — елдің негізгі мемлекеттік рәміздерінің бірі. Ол Мемлекеттік рәміздер туралы конституциялық заңнама негізінде бекітілген.

Елтаңбаның өзегі — шаңырақ

Шаңырақ — елтаңбаның жүрегі. Ол мемлекеттің түп негізі саналатын отбасының бірлігін білдіреді. Шаңырақ күн шеңберін еске түсіреді: айналымдағы қозғалыс — өмірдің, дамудың белгісі.

Тұлпар — дала дүлділі, ер-азаматтың сенімді серігі; ол жеңіске деген жігерді, қажымас қайратты және еркіндікке ұмтылысты бейнелейді.

Қанатты тұлпар — ұшқыр арманның, жасампаз қиялдың, талмас талаптың кейпі. Ол уақыт пен кеңістікті біріктіретін, өлмес өмірді меңзейтін символ ретінде танылады.

Бес бұрышты жұлдыз — елтаңбаның тәжі іспетті: әр адамның жолын нұсқайтын жарық жұлдызы бар деген ойды білдіреді.

Мемлекеттік Елтаңбаның авторлары: Жандарбек Мәлібеков және Шота Уәлиханов.

«Жаңғырық» ойыны

«Пырақ» сөзін қайталау арқылы оқушылардың сөздік қоры бекітіледі.

ІІІ топ: Мемлекеттік Әнұран

Әнұран мәтінінде ғасырлар бойы тәуелсіздік үшін күрескен бабалардың ерлігі көрініс табады. Сондай-ақ ата-бабадан қалған асыл мұра — кең-байтақ жердің қадірі, ел байлығының ұрпақ болашағына жол ашатыны айқын беріледі.

Ең басты идеялардың бірі — ел бірлігі: тәуелсіздіктің алтын діңгегі ретінде ерекше аталады.

1992 жылғы 4 маусым — Қазақстан Республикасының мемлекеттік рәміздері қабылданған күн.

Халықаралық жарыстарда Қазақстанның көк байрағы көтеріліп, Әнұран орындалған сәттер ел рухын көтеріп, мемлекеттің мәртебесін айқындай түсетіні атап өтіледі.

Оқулықпен жұмыс

Суретпен жұмыс

Оқушылар рәміздер бейнеленген сурет бойынша ой қорытады.

Мәнерлеп оқу

Әнұран мәтіні мәнерлеп оқылады.

Сергіту сәті

«Жаса Қазақстан!» әуенімен қимылды би орындалады.

Дәптермен жұмыс: авторларды бекіту

Рәміз Автор(лар)
Елтаңба Жандарбек Мәлібеков, Шота Уәлиханов
Әнұран Жұмекен Нәжімеденов, Нұрсұлтан Назарбаев, Шәмші Қалдаяқов

Ой толғаныс кезеңі

Оқушылар төрт топқа бөлініп, «Кубизм» стратегиясы арқылы тапсырмаларды орындайды. Әр топ өз пікірін дәлелдеп, сынып алдында қорғайды.

Зерттеуші

Рәміздер қандай мақсатта жасалған?

Сөз тапқыш

Мәтін мазмұнына сай мақал-мәтел айтып, мағынасын дәлелде.

Сұрақ қоюшы

Мәтінге қатысты сұрақтар дайында.

Бейнелеуші

«Менің қиялымдағы рәміз» тақырыбында сурет сал.

Рефлексия

«Бүгінгі сабақта мен нені білдім?» сұрағы бойынша әр оқушы өз ойын айтады.

Үй тапсырмасы және бағалау

Үй тапсырмасы

  • Мәтінді мазмұндау.
  • «Менің елім» тақырыбында өлең құрастыру.
  • Рәміз авторларын жаттау.

Бағалау

Топтық және жеке бағалау жүргізіледі. Бағалау деңгейлері: өте жақсы, жақсы, қанағаттанарлық.

Сабақ соңында Мемлекеттік Әнұран орындалады.