Оқушылар болжамды жауаптары
Сабақтың мақсаты мен күтілетін нәтижелері
Сабақтың міндеттері
- Тақырып тұжырымдамасы бойынша ақпарат беру.
- Ел тарихын білу және бағалай білу дағдыларын қалыптастыру.
- Логикалық ойлау мен шығармашылық қабілетті дамыту.
Сабақтың мақсаты
Оқушының оқулықпен жұмыс істеу дағдыларын жетілдіру, оқиғаны дәлелді баяндауға баулу, шығармашылық қабілетін және өзіндік ой қорыту дағдыларын қалыптастыру.
Күтілетін нәтиже
- Шығармашылық тапсырмалар арқылы қызығушылықты ояту.
- Топ ішінде ашық пікір алмасу ортасын қалыптастыру.
- Сөйлеу мәдениетін және терең ойлау қабілетін дамыту.
Модульдермен байланыс
Ұйымдастыру кезеңі: орта қалыптастыру
Сыныппен байланыс
Сабақ басында қонақтармен сәлемдесу ұйымдастырылады. Одан кейін сұрақ-жауап арқылы көңіл күй анықталып, сабаққа дайындық пысықталады.
Хормен айтылатын жолдар
Жақсы оқып сабақты, Әдеп сақтау сәніміз. Сәлем бердік сіздерге, Басымызды иіп бәріміз. Әрбір адам — туыс, дос, жұрағат, Әрбір сабақ — үйрену, ұғу, ұлағат. Әрбір ісің — тірлік, тірек, адалдық, Әрбір сөзің — шындық, бірлік, адалдық.
Топқа бөлу
Оқушылар суреттерді таңдау арқылы 3 топқа бөлінеді:
Алма тобы
Ынтымақ, бірлік
Шаңырақ тобы
Ортақ үй, жауапкершілік
Жүрек тобы
Қолдау, сенім
Өткен тақырыпқа шолу және жаңа сабаққа кіріспе
Өткен сабақты еске түсіру
Сұрақ: «Өткен сабақта қандай мемлекеттің тарихымен таныстық?»
Болжамды жауап: Қарақытай мемлекеті.
«Кім жүйрік?» ауызша сұрақ-жауап
Жалпылама сұрақтар арқылы оқушылардың тақырыптық білім деңгейі анықталады. Интербелсенді әдістер: бір-бірінің ойын жалғастыру, қарсы сұрақ қою, өзара бағалау.
Сабақ тақырыбын ашу
Сұрақ: «XI–XIII ғасырдың басында Алтай мен Ертістен бастап, Днестрге дейінгі кең-байтақ аймақты алып жатқан ел қай ел?»
Нұсқау: Бұл өңірде кезінде саяхатшылар П. Карпини мен Г. Рубрук болып, еңбектерінде құнды деректер қалдырған.
Болжамды жауап: Қыпшақ хандығы (Дешті Қыпшақ).
Қызығушылықты ояту және жаңа білім
Тысаукесер
«Түркі әлемі» тақырыбында видеоролик көрсетіліп, жаңа тақырыпқа эмоционалдық және мазмұндық кіріспе жасалады.
Мақсат: назарды шоғырландыру, негізгі ұғымдарды алдын ала сезіндіру.
Миға шабуыл
Сұрақ: «Шыңғысханның жаугершілік жорықтарына дейін қазақ даласында қандай мемлекет өмір сүрді?»
Жауап: Дешті Қыпшақ мемлекеті.
Қосымша сұрақ: Есіл, Тобыл, Нұра, Елек, Сарысу өңірлерін жайлап, Маңғыстау мен Үстіртте қыстаған тайпалар туралы не айтуға болады?
Жалпылама атауы: қыпшақтар.
Түсіндіру бөлімі
Жаңа тақырып электронды оқулық, слайдтар және тірек-сызбалар арқылы түсіндіріледі. Картадан қазақ даласының едәуір бөлігі Қыпшақ хандығының құрамында болғаны көрсетіледі.
Негізгі бөлім: тапсырмалар жүйесі
1-тапсырма: «Кім жүйрік?»
Ауызша сұрақ-жауапӨткен тақырып бойынша қысқа сұрақтар қойылады. Оқушылар бір-бірінің ойын жалғастырып, қарсы сұрақ қойып, дәлелмен жауап беруге дағдыланады. Топтар бір-бірін бағалайды.
2-тапсырма: Шығармашылық стратегия
Топтық жұмысӘр топқа тақырып бойынша еркін форматтағы тапсырмалар беріледі. Оқушылар бірлесе орындап, нәтижесін топпен қорғайды, өзара бағалайды.
3-тапсырма: Тарихи диктант
Жарыс элементіТақтада (немесе слайдта) бірнеше сөйлем беріледі, әр сөйлемде бір сөз түсіп қалады. Топтар жетіспейтін сөздерді табады. Соңында топтар бір-бірін бағалайды.
Сергіту сәті
«Қызыл өрік» әні әуенімен қысқа музыкалық жаттығу жасалады.
4-тапсырма: Жаңа сөздермен жұмыс
Дәптермен жұмысОқушылар тақырыптағы жаңа сөздерді дәптерге жазып, мағынасын анықтайды. Түркі сөздерінің мәнін нақтылап, сөйлем ішінде қолдануға талпынады.
Слайдпен қорытындылау
Тақырыптың басты мәліметтері қайталанады. Қиын тұстар қайта түсіндіріліп, сұрақ қою мен пікірлесу атмосферасы қолдау табады.
Қорытынды: бағалау және рефлексия
Сабақ бойынша сұрақтар
- Сабақтағы ең құнды мәлімет қандай болды?
- Қыпшақ хандығы туралы тарихи деректер және олармен жұмыс жасау тәсілдері.
- Сабақтағы ең жеңіл сұрақ қандай болды?
- Оқушылардың жауабы: «Оңай сұрақ болған жоқ».
- Сабақ қалай өтті?
- «Өте қызықты өтті. Түрлі тапсырмалар орындадық, тарихтың қызық екенін сезіндік».
Бағалау және кері байланыс
Бағалау түрлері: оқуды бағалау, топтық бағалау, өзара бағалау және кері байланыс.
Рефлексия: «Екі жұлдыз, бір тілек»
Оқушылар шеңберге тұрып, бір-біріне екі жақсы пікір (жұлдыз) және бір ұсыныс (тілек) айтып, сабақты қорытындылайды.