Қазақша рефераттар

Біреу білсем екен демеклік

Сабақтың мақсаты

Бұл сабақта оқушылар дыбыстың табиғатта қалай пайда болатынын, қандай көздерден шығатынын және дыбысты естудің адам ағзасы үшін маңызын түсінеді. Тәжірибе арқылы әртүрлі заттардың дыбыс өткізгіштігін салыстырып, қорытынды жасап, өз пікірін дәлелдеуге дағдыланады.

1) Білімдік мақсат

Табиғаттағы дыбыстық құбылыстардың ерекшеліктерімен таныстыру. Дыбыс шығару көздерін анықтау және денені қозғалысқа келтіргенде дыбыс пайда болатынын бақылау арқылы түсіндіру.

2) Тәрбиелік мақсат

Дыбыстың естілуі туралы түсінік қалыптастыру және есту мүшелерін қорғау талаптарын сақтаудың қажеттігін ұғындыру.

3) Дамытушылық мақсат

Тәжірибе жасау арқылы әртүрлі материалдардың дыбыс өткізгіштігін салыстыру, қорытынды шығару және дәлелді пікір айту дағдыларын дамыту.

Көрнекі құралдар

Сабақта дыбысты нақты сезініп, салыстыру үшін түрлі дыбыс көздері мен үлгі материалдар қолданылады.

  • Аудио материал

    Үнтаспадағы әртүрлі дыбыстар

  • Музыкалық және физикалық құралдар

    Камертон, домбыра

  • Сызба

    Құлақтың құрылысы

  • Көрнекіліктер

    Кестелер, суреттер, түрлі заттар

Сабақ барысы

1) Ұйымдастыру

  • Сәлемдесу.
  • Оқушыларды түгендеу.
  • Сабаққа даярлығын тексеру және назарын сабаққа аудару.

2) Психологиялық дайындық

Оқушылардың ой-өрісін ояту үшін Абай Құнанбайұлының қара сөздерінен үзінді және поэзиялық мәтіндермен жұмыс жүргізіледі (мысалы: «Жетінші қара сөз», «Жазғытұрым»).

Абай. «Жетінші қара сөз» (үзінді)

Жас бала анадан туғанда екі түрлі мінезбен туады. Біреуі — ішсем, жесем, ұйықтасам деп тұрады. Бұлар — тәннің құмары; бұлар болмаса, тән жанға қонақ үй бола алмайды һәм өзі өспейді, қуат таппайды.

Біреуі — білсем екен демеклік. Не көрсе соған талпынып, жалтыр-жұлтыр еткен болса, оған қызығып, аузына салып, дәмін татып қарап, тамағына, бетіне басып қарап; сырнай-керней болса, дауысына ұмтылып; онан ержетіңкірегенде ит үрсе де, мал шуласа да, біреу күлсе де, біреу жыласа да тұра жүгіріп: «Ол немене?», «Бұл немене?» деп, «Ол неге үйтеді?», «Бұл неге бүйтеді?» деп, көзі көрген, құлағы естігеннің бәрін сұрап, тыныштық көрмейді.

Мұның бәрі — жан құмары: білсем екен, көрсем екен, үйренсем екен деген.

— Абай Құнанбайұлы

3) Үй тапсырмасын сұрау

«Даналық ағашы» әдісі арқылы сұрақтарға жауап беріледі. Мақсат — негізгі ұғымдарды еске түсіріп, жаңа сабаққа көпір құру.

  1. 1. Дыбыс дегеніміз не?
  2. 2. Дыбыстың өлшем бірлігі қандай?
  3. 3. Айналамыздағы дыбысты қалай естиміз?
  4. 4. Дыбыстың шығуына мысал келтір.
  5. 5. Дыбыстың өте қатты болуы адам ағзасына әсер ете ме?