Қазақша рефераттар

Қола дәуірінің сұрақтары

Сабақ туралы мәлімет

Шығыс Қазақстан облысы, Тарбағатай ауданы, Қабанбай ауылы, К. Төгісов атындағы орта мектептің тарих пәні мұғалімі — С. Қанағатова.

6-сынып Сайыс сабақ «Жас тарихшылар»

Сабақтың тақырыбы

«Жас тарихшылар» сайысы

Сабақтың мақсаты

  • Білімділік

    Өткен тақырыптар бойынша білімді жинақтау, танымдық қызығушылықты арттыру және оқушыларды шығармашылыққа баулу.

  • Дамытушылық

    Ойлау, сөйлеу, есте сақтау, іздену, салыстыру дағдыларын дамыту және пәнге қызығушылықты күшейту.

  • Тәрбиелік

    Еңбекқорлыққа, отансүйгіштікке тәрбиелеу, туған елге және туған жерге құрмет сезімін қалыптастыру.

Ұйымдастыру және ресурстар

Сабақтың түрі
Сайыс сабақ
Әдістері
Топқа бөлу, сұрақ-жауап, салыстыру, талдау, пікір алмасу, топтастыру, ассоциация құру және т.б.
Көрнекілігі
Үлестірмелі қағаздар, кестелер, ұяшықтар, сөзжұмбақтар және т.б.
Пәнаралық байланыс
Жаратылыстану

Кіріспе сөз

Құрметті ұстаздар мен оқушылар! Бүгін 6-сынып оқушыларымен «Жас тарихшылар» атты сайыс сабағын бастаймыз. Бастамас бұрын әділқазылар алқасын сайлап алайық. Сайысқа I және II топ қатысады. Сайыс 5 бөлімнен тұрады. Жеңіске жеткен топқа «Жас тарихшылар» атағы беріледі.

Сайыс құрылымы (5 бөлім)

  1. I бөлім: Асу

    1 ұпай / дұрыс жауап

    Әр топқа 13 сұрақ қойылады.

  2. II бөлім: Өткел

    1 ұпай / дұрыс жауап

    Топтық жұмыс: сұрақ екі топқа да ортақ қойылады.

  3. III бөлім: Белес

    1 ұпай

    Топтастыру және сәйкестендіру тапсырмалары.

  4. IV бөлім: Жерұйық

    1 ұпай / дұрыс жауап

    Ұяшықтарды шешу.

  5. V бөлім: Бәйге

    1 ұпай / дұрыс жауап

    Шығармашылық жұмыс: сөзжұмбақ шешу.

Топтарға бөлу

I топ

Тас дәуірі

II топ

Қола дәуірі

Қызығушылықты ояту

Адам қайдан жаралған? Бұл — жауаптары сан қырлы, бір тоқтамға келе бермейтін сұрақ. Ғылымнан да іздейміз, діндерден де болжам жасаймыз: судан ба, оттан ба, жерден бе, күннен бе — бардан ба, жоқтан ба?

Әр нәрсеге үңіліп, әркімге ұқсап бақтық. Ақыры көпшілік ғұлама Дарвинге жүгінді. Бірақ адам өз болмысын да ұмытпайды: «Мен — адаммын!»

I бөлім: Асу

Әр топқа 13 сұрақ

I топ: Тас дәуірі (сұрақтар)

  1. 1. Ең алғашқы адамдар өмір сүрген қоғам қалай аталады? (Алғашқы қауымдық құрылыс)
  2. 2. Алғашқы адамдардың сүйегі Қазақстанның қай жерінен табылды? (Оңтүстік Қазақстандағы Қаратау жотасы)
  3. 3. Андронов мәдениетінің тұрақтары алғаш қай жерден табылған? (Ачинск маңы)
  4. 4. Археологтар адамзат дамуын қандай дәуірлерге бөледі? (Тас, қола, темір дәуірі)
  5. 5. Алғашқы адамдардың еңбек құралдарын атаңыз. (Қазғыш таяқ, үшкір тас, шоқпар)
  6. 6. Қаратау өңіріндегі тастарда көбіне нелердің суреті бейнеленген? (Соғыс арбалары)
  7. 7. Соңғы қола дәуірінің мәдениетін атаңыз. (Беғазы–Дәндібай мәдениеті)
  8. 8. Неолит дәуірінде тас өңдеудің қандай әдісі қолданылды? (Жылтырата тегістеу)
  9. 9. Алғашқы еңбек бөлінісі деген не? (Мал шаруашылығының егіншіліктен бөлінуі)
  10. 10. Жер бетін қашан мұз басты? (Бұдан 100 мың жыл бұрын)
  11. 11. 1938 жылы неандерталь бала табылған үңгір қайда? (Өзбекстандағы Тесіктас)
  12. 12. Неолиттің 150-ге жуық тұрақтары, кен орындары және жерлеу орындары қай өңірден табылды? (Жезқазған өңірі)
  13. 13. Ежелгі қалалардың бірі Арқайым қайда орналасқан? (Қостанай мен Челябі облыстарының аралығы)

II топ: Қола дәуірі (сұрақтар)

  1. 1. Адамзат тарихы дамуының ең алғашқы кезеңі қандай? (Тас дәуірі)
  2. 2. Алғашқы адамдардың бастапқы топтасу жүйесі қалай аталады? (Тобыр)
  3. 3. Тобырдан кейінгі топтасу жүйесі? (Рулық қауым)
  4. 4. Тас дәуірін өндірістен ығыстырған дәуір? (Қола дәуірі)
  5. 5. Адамзаттың өткен тарихын заттай деректер арқылы зерттейтін ғылым? (Археология)
  6. 6. Епті адам қай жерден табылды? (Африка, Кения, Олдувай шатқалы)
  7. 7. Мезолитте жебе мен садақтың доғал, домалақ ұштары қандай мақсатта қолданылды? (Терісі бағалы аңдарды аулау үшін)
  8. 8. Неолит кезеңі қай уақытты қамтиды? (Б.з.б. 5–3 мыңжылдықтар)
  9. 9. Мезолиттің ең үлкен жаңалығы қандай? (Садақ пен жебенің пайда болуы)
  10. 10. Балалар тобынан ересектер тобына өту ғұрпы қалай аталады? (Бағыштау, инициация)
  11. 11. Қай дәуірде малды қолға үйрете бастады? (Мезолит)
  12. 12. Ең алғаш қолданылған металл? (Мыс)
  13. 13. Қазіргі заман адамының пайда болуы ежелгі адамдар өмірінің қай кезеңімен байланысты? (Кейінгі палеолит)

II бөлім: Өткел

Ортақ сұрақтар

Сұрақтар екі топқа да қойылады. Әр дұрыс жауапқа 1 ұпай беріледі.

  1. 1. Жер бетінде бұдан 100–35 мың жыл бұрын пайда болған адам? (Неандерталь)
  2. 2. Бір қабат өңделген жүзінде кертік ойықтары бар өткірлеу әдісі? (Ретушь)
  3. 3. Жамбыл облысынан бес мыңға жуық тас құралдар табылған тұрақтар? (Бөріқазған, Шабақты)
  4. 4. Саналы адам табылған жер? (Франция, Кро-Маньон үңгірі)
  5. 5. Қола дәуіріндегі ыдыс жасаудың ең өрістеген түрі? (Көзе құмыралар жасау)
  6. 6. Еуразия даласындағы қола дәуірінің мәдениеті? (Андронов мәдениеті)
  7. 7. Андроновтықтардың сүт өнімдері мен етті сақтау тәсілі? (Жер асты шұңқырларда)
  8. 8. Андроновтықтардың бет-бейнесін сипаттаған ғалым? (Алексеев)
  9. 9. Қола қалай алынады (қосындысы)? (Мыс пен қалайы)
  10. 10. Қола дәуірінде Жезқазған өңірінен 1 млн тонна кен өндірілгенін айтқан ғалым? (Қ. Сәтбаев)
  11. 11. Қола дәуірінде 1100 тонна қалайы шығарылған кен орны? (Нарым, Қалба)
  12. 12. Тас пен мыстан жасалған еңбек құралдары қатар қолданылған кезең? (Энеолит)
  13. 13. Тебінді жайылымға байланысты саны артқан мал түрлері? (Қой мен жылқы)
  14. 14. Қазақстан жеріндегі қола дәуірін зерттеген ғалым? (Ә. Марғұлан)

III бөлім: Белес

Топтастыру · Сәйкестендіру

I топ: Тас дәуірі (сәйкестендіру)

№ Термин Нұсқа
1 Австралопитек E. Олдувай шатқалы
2 Питекантроп A. Ява аралы
3 Синантроп D. Чжоу-коу-дянь үңгірі
4 Неандерталь C. Германия
5 Кроманьон B. Франция

II топ: Қола дәуірі (уақытпен сәйкестендіру)

№ Термин Уақыты
1 Австралопитек D. Б.з.б. 1 млн жыл
2 Питекантроп E. 1 млн – 750 мың жыл
3 Синантроп B. Б.з.б. 500 – 200 мың жыл
4 Неандерталь C. Б.з.б. 100 – 35 мың жыл
5 Кроманьон A. Б.з.б. 40 – 35 мың жыл

Ескерту: Тізім оқулықтағы берілген нұсқаларға сай ұсынылды; нақты даталаулар ғылыми әдебиеттерде әртүрлі көрсетілуі мүмкін.