Қызығушылықты ояту Ортадағы қаламсап стратегиясы

Сабақ туралы қысқаша мәлімет

Қазақ тілі пәнінен 9-сыныпқа арналған ашық сабақ. Тақырып: Қазақтың ұлттық тілінің шығу негізі мен қалыптасу жолы.

Сабақтың мақсаты

Білімділік: қазақтың ұлттық тілінің шығу негізі мен қалыптасу жолы туралы тереңірек мәлімет беру.

Дамытушылық: оқушыларды жүйелі ойлауға, ойын нақты әрі ретімен жеткізуге дағдыландыру; шығармашылық қабілеттерін дамыту.

Тәрбиелік: ұлтжандылыққа, адамгершілікке және әдептілікке тәрбиелеу.

Сабақ түрі

Жаңа сабақ.

Оқыту әдістері

Сыни тұрғыдан ойлау стратегиялары.

Көрнекіліктер

  • A3 парақтары
  • Стикерлер
  • Оқулық
  • Интерактивті тақта
  • Жетондар

Сабақтың құрылымы

1) Сергіту сәті

Сабақ басында қысқа сергіту ұйымдастырылады. Бұл оқушылардың назарын шоғырландырып, жұмыс ырғағын қалыптастыруға көмектеседі.

2) Топқа бөлу және топ басшысын сайлау

Оқушылар өлең жолдары бойынша топтарға бөлінеді.

Әр топ өз ішінен топ басшысын сайлайды.

I. Қызығушылықты ояту: «Ортадағы қаламсап» стратегиясы

Оқушылар қаламсаптарын ортаға жинайды. Мұғалім ортадан бір қаламды таңдап, сол қалам иесіне сұрақ қояды. Топ мүшелері жауапты бірге толықтырады.

Сұрақтар

  1. Қазақ тілі түркі тілдер семьясындағы қай топқа жатады? Қай тілдермен жақын? (Татар, башқұрт, қарашай, ноғай, қарақалпақ.)
  2. Сөйлескенде қандай халықтар бір-бірін түсіне алады?
  3. Ұлттық тілді неше түрге бөлеміз? (Ауызша және жазбаша.)
  4. Тастағы жазу қалай аталады? («Бітіг таш».)
  5. Қандай ескерткіштерді білесіңдер? (Орхон–Енисей ескерткіштері.)
  6. «Рун» дегеніміз не? (Құпия, жұмбақ жазу ұғымымен байланысады.)

II. Мағынаны тану

15 минут

Оқушыларға жаңа тақырыпты оқып шығуға 5 минут уақыт беріледі.

Одан кейін «топтастыру» тәсілі арқылы негізгі ұғымдар мен тұлғалар жүйеленеді: оқушылар жеке ойланып жазады, жұппен және топпен талқылайды, соңында ортақ қорытынды ұсынады.

Негізгі түйіндер

  • Ұлт болуға тікелей қатысты
  • Қарым-қатынас құралы

Тұлғалар мен мұралар

  • Күлтегін
  • Тоныкөк
  • Білге қаған
  • М. Қашғари — «Диуани лұғат ат-түрік»
  • А. Иасауи — «Диуани хикмет»
  • Ж. Баласағұн — «Құдатғу білік»

III. Ой толғаныс

13 минут

7-жаттығу

I топ

Құпия жазулардың кілтін ашуға үлес қосқан ғалымдарды атап, тізбектеп жазыңдар.

II топ

В. Томсонның құпияны ашудың кілтін қалай тапқанын санамалап айтыңдар.

III топ

Мәтіннен зат есімдерді табыңдар.

9-жаттығу

I топ

«Ұлтжандылық» сөзінің синонимін табыңдар.

II топ

«Алпамса» сөзі қандай мағынада қолданылғанын түсіндіріңдер.

III топ

«Жәдігер» сөзінің мағынасын түсіндіріңдер.

Үй тапсырмасы

10-жаттығуды орындау тапсырылады.

Бағалау

Оқушылар формативті және жиынтық бағалау арқылы бағаланады.

Тапсырма орындау барысында топтарға «екі жұлдыз, бір тілек» әдісімен кері байланыс беріледі және пікірлер стикерге жазылады.

Топтағы белсенді оқушыларға жетон беріледі. Жетон түсіне қарай баға қойылады:

  • Қызыл 3
  • Сары 4
  • Жасыл 5

Кері байланыс

Сабақ соңында оқушылар алған әсерлері мен ұсыныстарын стикерлерге жазып, ортақ талқылауға ұсынады.