Ойынның міндеті - баланың қызығушылығын оятып, белсенділігін арттыру
Тақырыбы: Мектепалды даярлық топтарында инновациялық технологияларды қолдану
Өмірдің негізгі мақсаты — өзіңді-өзің жетілдіру. Қазіргі заманда білім беру парадигмасы өзгеріп, мазмұны жаңарып, жаңа көзқарас пен жаңаша қарым-қатынас қалыптасты. Жаңа ғасыр білім беру жүйесіне жаңа талаптар жүктеп отыр. Осыған байланысты педагогтердің алдындағы басты міндеттердің бірі — оқыту әдіс-тәсілдерін үнемі жетілдіру және жаңа педагогикалық инновациялық технологияларды меңгеру.
ХХІ ғасырдың білім мен ғылымды инновациялық технологиялық бағытта дамыту мақсатында аталуының өзі үлкен міндеттің айқын белгісі. Ұрпағы білімді халықтың болашағы бұлыңғыр болмайды. Қазақстандық білім беру реформасының негізгі мақсаттарының бірі — инновациялық технологияларға сүйене отырып, баланың бойында шығармашылық ойлауды дамытуға мүмкіндік жасау.
Мұндай күрделі мәселелерді шешуде мектепке дейінгі ұйымдардың орны ерекше. Қазіргі кезеңде еліміздің білім беру ұйымдарында оқыту үдерісін ізгілендіру бағытында көптеген жұмыстар жүргізілуде. Ғылыми тілде бұл — инновациялық үдеріс деп аталады.
Инновация ұғымы және білім берудегі мәні
Инноватика ұғымы латынның in — «ішіне», novus — «жаңа» сөздерінен туындап, «жаңарту», «өзгерту», «жаңашылдық» мағыналарын білдіреді. Педагогикада бұл — жаңа әдістерді, тәсілдерді, құралдарды және бағдарламаларды енгізу мен қолдану.
Инновация — білім беру және тәрбие жұмысына жаңалық енгізу; жаңа әдіс-тәсілдер мен амалдарды, құралдар мен концепцияларды жасап, оларды тәжірибеде қолдану.
Мектепалды даярлықтағы инновациялық білім беру құралдары
Инновациялық білім беру құралдарына аудио және видео материалдар, компьютер, интерактивті тақта, интернет, мультимедиялық құралдар, электрондық оқулықтар мен оқу-әдістемелік кешендер, ақпараттық банктер, инновациялық сайттар және басқа да ресурстар жатады.
Мультимедиялық оқулықтардың артықшылықтары
- Тәрбиеші уақытты тиімді әрі ұтымды пайдаланады.
- Балалардың қызығушылығын арттырады.
- Түсінбеген тұстарын қайта қарап, бекітуге мүмкіндік береді.
- Оқу іс-әрекетіне белсенділікті күшейтеді.
Мектепалды жастағы балалар әсем түстерге, ойыншықтарға және жалпы әсемдікке ерекше қызығады. Сондықтан мультимедиялық материалдар бұл кезеңде өте тиімді. Сонымен қатар, мультимедиялық оқулықтар тәрбиеші үшін де, бала үшін де күн сайын жетілдіріліп отыратын әдістемелік жүйе қызметін атқарады.
Технология және ойын арқылы оқыту
Мектепке дейінгі білім беру үдерісінде ақпараттық және қатынастық технологияларды қолдану баланың танымдық қызығушылығын қалыптастырады. Ал технология — педагогтің кәсіби білімі мен біліктілігін, интеллектуалдық-әдістемелік тәсілдер жүйесін қолдану арқылы педагог пен балалардың өзара әрекеттесу үдерісін мақсатты түрде ұйымдастыру.
Ойын технологиясы
Осы технологиялардың ішінде ойын арқылы оқыту ерекше орын алады. Ол дидактикалық, тәрбиелік және дамытушылық мақсаттарға жетуге бағытталады. Ойындық іс-әрекеттің психологиялық тетігі баланың жеке талап-талғамына сүйеніп, оның білімділік, танымдық және шығармашылық қасиеттерін ашуға мүмкіндік береді.
Баланың алғашқы әрекеті — ойын. Сондықтан ойынның мән-мағынасы бала үшін айрықша. Ойын — адамның өмірге қадам басардағы алғашқы қадамы. Абай Құнанбаевтың «Ойын ойнап, ән салмай, өсер бала болар ма?» деген сөзі баланың өміріндегі ойынның маңызын дәл көрсетеді.
Құмдағы ойын: табиғи белсенділікті дамыту
Ойын барысында балалар жиі қолданатын алғашқы заттар: шелек, қалақ және әртүрлі пішіндер. Балалардың өзара қарым-қатынасы да көбіне құм алаңында қалыптасады. Құмдағы ойын — баланың табиғи әрекетінің бір түрі: ол құмнан бейнелер құрастырып, түрлі оқиғаларды ойдан шығарады, өз ойын еркін жеткізеді.
Құммен ойнаудың тәрбиелік және дамытушылық әсері
- Ақыл-ойды жүйелеуге, ойлау қабілетін дамытуға ықпал етеді.
- Дәлдікке баулиды, шыншылдық пен жауапкершілікке тәрбиелейді.
- Эмоцияны реттеуге көмектесіп, шығармашылықты ұштайды.
- Дене белсенділігін арттырып, салауатты әдеттерді қалыптастыруға негіз болады.
Ойынға шартты мақсаттар қойылады, ал сол мақсатқа жету жолындағы іс-әрекет бала үшін әрдайым қызықты. Ойын — балаларға ақыл-ой, адамгершілік, дене тәрбиесі және эстетикалық тәрбие берудің маңызды тетігі. Ойын кезінде бала өзін еркін сезінеді, қуанышы мен ренішін ашық көрсетеді; ойланып, эмоциялық әсерленуі күшейеді. Мұның бәрі баланың шығармашылық қабілетін дамытады.
Дидактикалық ойындар: мақсатты дамытудың құралы
Ойын түрлері көп, соның ішінде ең маңызды бағыттардың бірі — дидактикалық ойын. Оның тиімділігі баланың ақыл-ойының қалыптасуына тікелей әсер етеді. Дидактикалық ойындар нақты мақсатты көздеп, белгілі міндеттерді шешуге бағытталады: баланың қызығушылығын оятып, белсенділігін арттыру, сабақтың тартымдылығын күшейту, ынтаны тұрақтандыру.
Дидактикалық ойындардың түрлері
- Заттық дидактикалық ойындар
- Үстел үстінде ойналатын дидактикалық ойындар
- Сөздік дидактикалық ойындар