Сабақтың соңы
Сабақ тақырыбы: Сөйлемнің айтылу мақсатына қарай бөлінуі
Бұл сабақта жай сөйлемнің айтылу мақсатына қарай түрлерін қайталап, оларды мәтін ішінде ажыратып, сатылай кешенді талдау арқылы тілдік дағдыларды бекітеміз.
Сабақтың мақсаты
Білімділік
Оқушыларға жай сөйлемнің айтылу мақсатына қарай бөлінуі туралы түсінік беру; сөйлемдегі сөздерді сатылай кешенді технология арқылы талдай білуге машықтандыру.
Дамытушылық
Жай сөйлем туралы білімдерін тереңдету; ой-өрісін, тіл байлығын кеңейту; сөз тіркестері мен сөйлемдерге талдау жасауға және сөйлемдерді айтылу мақсатына қарай ажыратуға дағдыландыру.
Тәрбиелік
Тіл қадірін түсінуге, оны дамытуға үлес қосуға тәрбиелеу; сөйлемді дұрыс құрып, сауатты сөйлеуге баулу; ұқыптылыққа, таза әрі сауатты жазуға, еңбексүйгіштікке тәрбиелеу.
Сабақтың міндеті
Оқушыларды топпен жұмыс істеуге, пікірін еркін айтуға баулу; сөйлемдер мен сөздерді талдауға бағыттау.
Әдіс-тәсілдер
- Баяндау
- Сұрақ-жауап
- Жаттығу жұмыстары
- Тест
Көрнекіліктер
- Флипчаттар
- Тест тапсырмалары
- Слайдтар
Ой салу
«Адам мақсатқа, ең алдымен, өзін-өзі жетілдіру арқылы жетеді»
Сабақ бойы осы тұжырымды негізге алып, әр тапсырмада өзіндік ой айту мен дәлелдеуге мән беріледі.
Сабақ барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі
Оқушылармен амандасу, сабаққа дайындығын қадағалау, қатысымды белгілеу. Сабақ мақсатымен таныстыру. Сабақ жеке және топтық жұмыс форматында өтетіндіктен, оқушылар топтарға бөлініп, топ басшылары сайланады.
II. Негізгі бөлім
Өткен тақырыптарды жүйелеу және жаңа тапсырмаларға дайындық үшін белсенді сұрақтар мен топтастыру тәсілдері қолданылады.
1) Миға шабуыл
Оқушыларға сұрақтар қойылып, синтаксис және сөйлем түрлері бойынша білімдері пысықталады.
- Синтаксис қандай сала? Нені зерттейді?
- Сөйлем дегеніміз не?
- Сөйлем айтылу сазы мен мазмұнына қарай қалай бөлінеді?
- Сөйлем құрамы мен құрылысына қарай нешеге бөлінеді?
- Хабарлы сөйлем дегеніміз не?
- Сұраулы сөйлем дегеніміз не?
- Лепті сөйлем дегеніміз не?
- Бұйрықты сөйлем дегеніміз не?
2) Топтастыру және даралау
Топтастыру тәсілі арқылы сөйлемдердің мағынасына қарай жіктелуі қайталанады.
Даралау тәсілі бойынша әр сөйлем түрінің жасалу жолдары талданады (флипчаттар арқылы).
III. Талдау бөлімі
Оқушылар сөйлемдерге сатылай кешенді талдау жасап, сөйлем түрлерін айтылу мақсатына қарай анықтайды.
I топқа берілетін сөйлемдер
- Ақыл бізді білімге жетелейді.
- Баянауыл сияқты жерді кім сүймейді?
- Енді айыпқа бұйырмаңыз!
- Төл өсір, малыңды бақ, күтіп бапта!
II топқа берілетін сөйлемдер
- Бұл — Байжанның талай келген үйі.
- Басшысы болмаған елде елдік бар ма?
- Қарағым, қадамың құтты болсын!
- Ел сенген, Отан сенген сенімді ақта!
Тапсырмалармен жұмыс
Жаттығулар арқылы сөйлем түрлерін ажырату және дәлелдеу дағдылары бекітіледі.
Тест тапсырмалары
Қайталау материалын тексеру үшін тест тапсырмалары орындалады.
Толықтыру тесті
Бос орындарды толықтыру арқылы анықтамалар мен ережелер жүйеленеді.
IV. Сабақты бекіту
Венн диаграммасы
Сөйлем түрлерінің ортақ және айырмашылық белгілерін салыстыру арқылы жүйелі қорытынды жасалады.
Ойталқы
«Тәуелсіздік туралы ой» тақырыбы бойынша пікір алмасу ұйымдастырылады (Тәуелсіздіктің 20 жылы аясында).
V. Қорытынды
«Бір тамшы ой»
Қанша білсең, ізден тағы, тағы да,
Білікті адам жетер тілек бағына.
Біле бер, қанша білсең де тағы біл,
Жетерсің мақсатыңа біле, біле!
Өлең жолдары талқыланып, оқушылардың оқу мен ізденіске қызығушылығын арттыру көзделеді.
«Жеткен нәтиже» айдары
Оқушылар бүгін нені меңгергенін, қандай тұстар түсініксіз қалғанын айтып, кері байланыс береді.
VI. Бағалау
Топ басшылары өз топтарындағы оқушылардың жұмысын қорытындылап, нәтижесіне сәйкес бағалау жүргізіледі.
VII. Үй тапсырмасы
«Тәуелсіздік — ел тілегі» тақырыбы бойынша шығарма жазу.
VIII. Сабақтың соңы
Сабақ қорытындыланып, келесі сабаққа қысқаша бағыт-бағдар беріледі.