Қазақша рефераттар

Оксидтердің жіктелуі

Сынып: 8-сынып Сабақ түрі: аралас (тірек сызба, ойын) Сабақ типі: жаңа тақырыпты меңгерту Әдістер: түсіндіру, есеп шығару

Оксидтердің жіктелуі, аталуы және алыну жолдары

Мақсаты

  • Білімділік: оксидтердің жіктелуі, аталуы және алыну жолдарын меңгерту; жай және күрделі заттармен әрекеттесуін түсіндіру.
  • Тәрбиелік: тазалыққа, ізеттілікке, сабырлылыққа баулу; адамгершілік мәдениетін қалыптастыру.
  • Дамытушылық: негіздерді, тұздарды қыздыру арқылы оксидтердің алынуын талдап, өз бетінше ізденуге бағыттау.

Көрнекілік және байланыс

Көрнекілігі
интерактивті тақта, Д. И. Менделеев кестесі
Пәнаралық байланыс
физика, математика

Сабақ барысы

I. Ұйымдастыру кезеңі

  1. 1Сәлемдесу, оқушыларды түгелдеу.
  2. 2Құрал-жабдықтарын тексеру.
  3. 3Назарын сабаққа аудару.

II. Үй тапсырмасын және бастапқы білімді тексеру

«Тауып көр» ойыны: теңдеулердегі қателерді табып, дұрыс түрін жазыңдар.

  1. 1) Fe(OH)3 = FeCl2 + H2O
  2. 2) Ca(OH)2 + Cl2 = CaCl2 + H2O
  3. 3) Fe(OH)3 + HCl = HCl + O2
  4. 4) HClO2 = CaCO3 + HClO
  5. 5) NaOH + CuSO4 = CuO + H2O
  6. 6) Cu(OH)2 + HCl = Fe2O3 + H2O

Ескерту: Бұл бөлімде мақсат — реакция типін анықтау, реагент/өнім сәйкестігін тексеру және теңестіру дағдысын дамыту.

III. Жаңа түсінік

Оксидтер және олардың жіктелуі

Оксидтер — оттек пен басқа бір элементтен тұратын бинарлы қосылыстар. Оксидтер химиялық қасиетіне қарай бірнеше топқа бөлінеді.

Қышқылдық оксидтер
CO2 P2O5 SO3
Екідайлы (амфотерлік) оксидтер
Al2O3 ZnO Cr2O3
Негіздік оксидтер
Na2O MgO CaO
Тұз түзуіне қарай
  • Тұз түзбейтін оксидтер: NO, CO
  • Тұз түзетін оксидтер: CaO, CuO
Құрылымына қарай
  • Беймолекулалық (иондық/торлы кристалл құрылымға бейім)
  • Молекулалық (жеке молекулалар түрінде)

IV. Оксидтерді алу жолдары

1) Жай заттардың оттекпен тікелей әрекеттесуі

C + O2 → CO2
2Cu + O2 → 2CuO

2) Күрделі заттар жанғанда оксидтердің түзілуі

CH4 + 2O2 → CO2 + 2H2O

Жаңа түсінікті тексеру

Сұрақ 1

Оксидтердің алынуына кемінде 2–3 мысал келтіріңдер.

Сұрақ 2

Оксидтердің құрылымдық формуласын қалай түсіндіресіңдер?

V. Бекіту тапсырмалары

«Пирамида» ойыны

Берілген элементтер бойынша оксидтердің формуласын құрастырыңдар (валенттілік пен тотығу дәрежесін ескеріңдер).

Мысал

Mg + O → MgO

Негіздік оксид

Мысал

S + O → SO3

Қышқылдық оксид

Мысал

Zn + O → ZnO

Екідайлы оксид

VI. Қорытынды, бағалау және үй тапсырмасы

Қорытынды

Оксидтер — оттек пен басқа элементтен тұратын бинарлы қосылыстар. Олар негіздік, екідайлы (амфотерлік) және қышқылдық оксидтерге жіктеледі. Оксидтерді алудың бірнеше жолы бар, соның ішінде ең жиі кездесетіні — жай заттардың оттекпен тікелей әрекеттесуі және күрделі заттардың жануы.

Бағалау

Оқушылардың жұмысы жауаптарының дұрыстығы, теңдеулерді теңестіруі және түсіндіру сапасы бойынша бағаланады.