Балалар дұрыс таптыңдар жарайсыңдар
Сюжеттік-рөлдік сабақ жоспары
Балабақшадағы «Орманға саяхат» сабағы: ойын арқылы таным
Бұл сабақта тәрбиеші балаларды орманға саяхатқа шақырып, жол бойы кездесетін жануарлар арқылы сұрақ-жауап, жұмбақ және қимылды ойындарды қолданады. Нәтижесінде балалар жабайы жануарларды таниды, төлдерінің атауын үйренеді және ұжымдық жұмысқа дағдыланады.
Тәрбиешінің іс-әрекеті
1) Қонақтармен амандасу және дайындық
«Балалар, бүгін біздің балабақшамызға қонақ апайлар келіпті. Кәне, сәлемдесейік!» Кеше орманға саяхат жасайтынымызды алдын ала ескертіп, ыңғайлы киім киіп келуді сұраған болатын. Балалардың қол сөмкелері дайын екенін байқап, саяхатқа шығуға шақырады.
2) Орманға келу және бақылау
«Міне, балалар, орманға да келіп жеттік. Қараңдаршы, мұнда ағаштар көп екен!» Орманда қандай жануарлар мекендейтінін сұрап, балалардың жауаптарын толықтырады. Сонымен бірге әдемі саңырауқұлақтарды көрсетіп, назарын табиғатқа аударады.
3) Аюмен кездесу және жұмбақтар
Балаларға бір дыбыстың естіліп тұрғанын айтып, «Кім ақырып жатыр?» деп сұрайды. Балалар аю екенін табады. Аюдың қолында бал барын атап, оның бал жегенін әңгімелейді. Кейін аю жұмбақтар жасырады.
Жұмбақтар
- Ұзын құлақ, көзі қыли, қорыққан сайын секіреді ылғи.
- Төрт түліктің қас жауы, түзде жүрген көк сері.
- Құйрығы бұлаң-бұлаң етеді, барлығын алдап кетеді.
- Қыс бойына жатады, тәтті ұйқыға батады.
Дұрыс жауаптар: Қоян, Қасқыр, Түлкі, Аю.
4) Қоянның ойыны: «Аңдардың балаларын тап»
«Қараңдаршы, секіріп-секіріп қоян да келіп жатыр! Қоян не жеді?» деп сұрайды. Балалар оның сәбіз жегенін айтады. Қоян балалардың ойын жақсы көретінін айтып, тапсырма ұсынады: әр аңның төліне дұрыс атау беріп, анасымен жұптастыру.
Жұптастыру тапсырмасы
- Аю — қонжық
- Қасқыр — бөлтірік
- Түлкі — мыршай
- Қоян — көжек
5) Қасқырдың дыбысы және қимылды ойыны
«Тыңдаңдаршы, ұлыған дыбыс шығып жатыр. Орманда ұлитын қандай аң?» деп сұрайды. Балалар қасқыр екенін айтады. Қасқыр өз ойынын ұсынады: «Аңдардың жүрісі» — балалар әр аңның жүрісін, қимылын салып көрсетеді.
6) Түлкімен кездесу және «Өз түсіңді тап» ойыны
«Балалар, ағаштардың арасымен жортып келе жатқан мынау қандай аң?» деп сұрайды. Балалар түлкіні табады. Түлкі өзін таныстырып, «Өз түсіңді тап» ойынын ойнатады: балалар өздеріне берілген түске сәйкес орын тауып отырады.
7) Қорытынды және қоштасу
Балалар ормандағы аңдармен танысып, ойындарын ойнағаннан кейін, жануарларға алғыс айтып, қоштасады. Содан соң балабақшаға қайтуға дайындалады.
Балалардың іс-әрекеті
Шаттық шеңбері
Күннің көзі ашылсын! Көкке шуақ шашылсын! Құтты қонақ келіпті, Төрімізге еніпті, Сәлеметсіздер ме, қонақтар!
Саяхатқа дайындық
- Саяхатқа шығатынына қуанып, белсенді қатысады.
- Ыңғайлы киім киіп, жол сөмкелерінің дайын екенін көрсетеді.
Ормандағы бақылау
- Ағаштар мен саңырауқұлақтарды көріп, олармен танысады.
- Орманда жабайы жануарлар өмір сүретінін айтады (аю, қоян, қасқыр, түлкі).
Жұмбақтарға жауап беру
Жұмбақтарды мұқият тыңдап, дұрыс жауаптарды табады: қоян, қасқыр, түлкі, аю.
Қоянның тапсырмасын орындау
Аңдардың төлдерін атап, аналарының жанына дұрыс орналастырады: аю — қонжық, қасқыр — бөлтірік, түлкі — мыршай, қоян — көжек.
Қасқыр және түлкі ойындары
- Дыбысқа назар аударып, қасқырдың ұлығанын ажыратады.
- «Аңдардың жүрісі» ойынында қимыл-қозғалыспен белсенді қатысады.
- «Өз түсіңді тап» ойынында өз түсіне сәйкес орын тауып отырады.
Қоштасу
Ормандағы аңдарға рақмет айтып, қоштасады. Балабақшаға қайтуға дайындалады.
Негізгі ойлар
Таным
Жабайы жануарларды тану, дыбыстарын ажырату, орман табиғатын байқау.
Тіл дамыту
Сұрақ-жауап, жұмбақ шешу, төл атауларын дұрыс айту арқылы сөздік қорды кеңейту.
Тәрбиелік мән
Табиғатты қорғау, жануарларға қамқор болу және бірлесіп әрекет ету дағдыларын қалыптастыру.
Қорытынды
Саяхат-сабақ барысында балалар орман әлемімен танысып, аю, қоян, қасқыр, түлкі сияқты жабайы жануарларды ажыратып, олардың төлдерінің атауын бекітеді. Ойын арқылы үйрену балалардың қызығушылығын арттырып, белсенді қатысуына мүмкіндік береді.