Мұғалімдер тобына
Тренинг туралы қысқаша мәлімет
Тақырыбы
Қарым-қатынас жарастығы
Қатысушылар
Мұғалім, ата-ана, оқушы
Түрі
Тренинг-сабақ
Мақсаты
- Мұғалім, ата-ана және оқушы арасындағы қарым-қатынасты жақсарту.
- Ата-ана мен мектеп арасындағы ынтымақтастықты дамыту.
- Мақсатқа жету жолындағы қиындықтарды еңсере білуге оқушыларды тәрбиелеу.
Қолданылатын әдіс-тәсілдер
Негізгі идея: тіл табысу, өзара түсінісу және әдепті қарым-қатынас мәдениетін ортақ тәжірибе арқылы күшейту.
Өтілу барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі
Қатысушыларға тренингтің мақсаты мен тапсырмалары таныстырылады, ортақ жұмыс ережелері келісіліп алынады.
II. Қатысушыларды топқа бөлу
Қатысушылар үш топқа бөлінеді: ата-аналар, мұғалімдер, оқушылар.
1) Психологиялық ойын: «Шаттық шеңбері»
Барлық қатысушылар шеңберге тұрып, жұмсақ ойыншықты кезекпен алып, бүгінгі күнге және бір-біріне жылы лебізін білдіреді. Бұл қадам ортада сенім мен ашықтық атмосферасын қалыптастырады.
2) «Ән — көңілдің ажары» бөлімі
Қатысушыларға К. Салықовтың сөзіне жазылған, Ш. Әбілтаевтің әні — «Бір ауыз сөз» тыңдатылады.
3) «Ойланайық, пікірлесейік» бөлімі
- 1. Тыңдаған өлең сіздерге қандай сезім тудырды?
- 2. Адами қарым-қатынас деген не?
- 3. Неліктен адами қарым-қатынас адам өмірінде бағалы құндылық саналады?
- 4. Сөздің қарым-қатынастағы рөлі қандай?
4) Сахналау: «Сәлемдесу әдебі»
Адами қарым-қатынастағы ең маңызды әдептің бірі — сәлемдесу. Қазақ халқында сәлемдесудің түрлері көп, сондықтан әр топқа жеке тапсырма беріледі.
Ата-аналар тобы
Ата мен әженің амандық-саулық сұрасуын сахналау.
Мұғалімдер тобы
Мұғалім мен оқушы арасындағы сәлемдесуді сахналау.
Оқушылар тобы
Құрдастар арасындағы сәлемдесуді сахналау.
Талқылау сұрақтары
- Қалай амандасқан дұрыс деп ойлайсыздар?
- Амандасу әдептілігі туралы не білеміз?
- Қазақ дәстүрінде сәлемдесудің қандай реттілігі қалыптасқан?
5) Жаңа ақпарат: Сәлемдесудің мәні
Сәлемдесу — қай халықта болмасын, ортақ мақсатқа қызмет етеді: бір-бірінің саулығын сұрасу, аман-есен кездескеніне қуану, ниеттің ақ әрі адал екенін сездіру.
Барлық мәдениетте сәлемге сәлеммен жауап бермеу — әдепсіздіктің ең ауыр көріністерінің бірі, яғни айналадағы адамдарды сыйламаудың белгісі.
Сәлемдесу — имандылық, инабаттылық, көргенділік және мәдениеттіліктің айғағы.
6) Аңыз: «Екі бақа»
Екі бақа бір күні сүттің бетіне түсіп кетеді. Екеуі де шығуға талпынады, бірақ жол табу оңай болмайды. Бірі: «Қанша тырыссам да шыға алмаймын, одан да өлейін», — деп үмітін үзеді. Ал екіншісі: «Қайтсем де шығамын, жолын табамын», — деп тынбай талпына береді. Ақыры, сүттің бетіне қаймақ жиналып, ол бақа сыртқа шығады.
Талқылау
Бұл аңыз нені меңзейді? Қандай ой түйдіңіздер?
Әр топ ақылдасып, қорытындысын ортаға салады.
7) «Есте қалған қызықты оқиға»
Әр топтағы ата-аналар, мұғалімдер және оқушылар кезектесіп, мектеп өмірінен есте қалған қызықты оқиғаларын ортаға салады. Бұл бөлім ортақ тәжірибені бөлісіп, бір-бірін жақынырақ тануға көмектеседі.
8) Ойын: «Мен саған сенемін»
Барлық қатысушылар екі топқа бөлініп, бір-біріне қарама-қарсы тұрады. Көзбен байланыс үзбей, бір-біріне сенім білдіретін сөздер айтады.
Мысалы: «Мен саған сенемін, өйткені сен жақсы адамсың.»
9) Тренингті қорытындылау
Адами қарым-қатынастағы игі әрекеттердің бірі — тіл табысу және өзара түсінісу. Мүмкіндігінше кикілжіңді болдырмауға ұмтылған дұрыс.
Тіл табысудың басты кілті — кешірім. Өмірде ашулану мен ыза тудыратын жағдаяттар кездеседі, ал ол жағдайлар қарым-қатынастың бұзылуына әкелуі мүмкін.
Мұндай мәселелерді мәдениет тұрғысынан, сабырмен және сыйластықпен шешкен абзал.
Қысқа қорытынды
Мектеп — отбасы — оқушы
Үштағанның берік байланысы оқушының дамуына тікелей әсер етеді.
Қарым-қатынас мәдениеті
Әдепті сәлемдесу, дұрыс сөз және тыңдай білу — күнделікті дағдыға айналуы тиіс.
Қиындықты еңсеру
Табандылық пен кешірім — кикілжіңнің алдын алатын, нәтижеге жеткізетін күш.