Балаларға теңіз балықтары мен аквариумдағы балықтардың тіршіліктерін таныстыру
Аквариумдағы балықтар
Бұл оқу қызметі балаларды теңіз және аквариум балықтарының тіршілігімен таныстырып, табиғатқа қамқорлық сезімін қалыптастыруға бағытталған. Сабақ барысында әңгімелеу, көрсету, салыстыру, ойын және шығармашылық тапсырмалар арқылы білім бекітіледі.
Мақсаттары
- Білімділік: теңіз және аквариум балықтарының тіршілігімен таныстыру; балық туралы білімді жүйелеу және тереңдету.
- Дамытушылық: шығармашылық, ойлау, есте сақтау қабілеттерін дамыту; саусақ қимыл-қозғалысының ептілігін жетілдіру.
- Тәрбиелілік: тірі табиғатқа қызығушылық пен сүйіспеншілікті арттыру; әсемдікті сезіну және қамқор болу дағдысын тәрбиелеу.
Әдіс-тәсілдер
Пәнаралық байланыс
Сөздік жұмыс
Көрнекіліктер мен құралдар
- Интерактивті тақта, балықтардың суреттері
- Сары түсті «пое́дка» материалы, желім, сүлгі, кескіш, бастырма
- Тұзды қамыр, дәнді дақыл (жүгері), диск, түрлі-түсті қағаз
Танымды ояту: ұйымдастыру кезеңі
Шаттық шеңбері
Достар бірге жүреміз, Бірге ойнаймыз, күлеміз. Бірге балық аулаймыз — Міне, біздер қандаймыз! Орман, көлге, шыңға біз Саяхатқа шығамыз. Бөлінбейді іргеміз, Әрқашанда біргеміз! Әрқашан тілектес, Досыңа көмектес!
Өткен тақырыпты қайталау (сұрақ-жауап)
- Балабақшаға келе жатқанда нелерді көресіңдер? (аспан, бұлт, машина, жер, қар)
- Күн, су, ауа бізге қажет пе? (иә)
- Осының бәрін бір сөзбен қалай атаймыз? (табиғат)
- Табиғат нешеге бөлінеді? (тірі және өлі табиғат)
- Сусыз өмір сүре аламыз ба? (жоқ)
Қорытынды: балалар өткен тақырыпты жақсы меңгергені байқалады.
Жаңа тақырып: балықтың тіршілігі
Кіріспе: жұмбақ
Жүріп кетсе соңында,
Қалып жатқан ізі жоқ.
Жауабы: балық.
Негізгі түсінік
Балық — омыртқалы жануар. Балықтар негізінен судағы тіршілікке бейімделген және жүзу қабілетімен ерекшеленеді. Олар өкпемен емес, желбезек арқылы тыныс алады. Суда жүзбе қанаттары мен құйрығы арқылы қозғалады. Балықтар мұхиттарда, өзен-көлдерде және су қоймаларында тіршілік етеді.
Балықтың құрылысы
Балықтың дене бөліктеріне назар аударайық: денесі, басы, көзі, аузы, желбезегі, жүзбе қанаттары, қабыршағы және құйрығы бар.
Біз білетін балықтар
Балалар көбіне сазан, шортан, алабұға сияқты балықтарды атайды. Көптеген балықтар құрттармен және су өсімдіктерімен қоректенеді, әрі суда тіршілік етіп, сол ортада көбейеді.
Таңғажайып сәт: аквариумдағы балықтар
Балаларға көздерін бір сәт жұмып, «суасты әлемін» елестету ұсынылады. Содан кейін аквариум көрсетіліп, теңіз балықтары мен аквариумда тіршілік ететін балықтар салыстырылады.
Біз не көрдік?
Аквариум: шыны ыдыс, ішінде балықтар, тастар және су өсімдіктері бар.
Аквариум балықтарының ерекшелігі
Аквариум балықтарын көбіне әсемдік үшін ұстайды. Олар тірі ағза болғандықтан, күтімді қажет етеді.
Қауіпсіздік және әдеп
Аквариумдағы балықтарды жеуге болмайды. Ал тағамға жарамды балықтарға сазан, шортан және т.б. жатады.
Маңызды қорытынды: балықтар сусыз өмір сүре алмайды. Аквариум күтімі жүйелі болуы тиіс (суын уақытылы жаңарту, тазалық сақтау, жемін мөлшермен беру).
Топтық жұмыс: «Алтын балық» шығармашылық тапсырмалары
Балалар үш топқа бөлініп, берілген композицияны (балық бейнесін) әртүрлі материалдармен құрастырып, безендіреді. Мақсат — таза, ұқыпты жұмыс істеуге дағдылану және шығармашылық қабілетті дамыту.
1-топ: жапсыру және құрастыру
Балықтың бейнесін сары түсті «пое́дка» материалынан құрастырып, жапсыру.
2-топ: тұзды қамыр және дәнді дақыл
Балықтың бейнесін тұзды қамырға жасап, жүгерімен әшекейлеп жапсыру.
3-топ: диск және түрлі-түсті қағаз
Диск пен түрлі-түсті қағазды пайдаланып, балық бейнесін құрастыру.
Сергіту сәті
Күндей болып күлеміз, Гүлдей болып өсеміз. Құстар болып ұшамыз, Балық болып жүземіз. Бақа болып секіреміз, Көбелектей қонамыз — Орнымызға отырамыз.
Дидактикалық ойын: «Балықты аулау»
Ойын суреттер арқылы орындалады. Шарты: «балықтағы» суреттерді атап, жазылған сөздерді оқып, тақтаға жаза білу.
Тақырыпты бекіту және қорытындылау
Карточкамен жұмыс: «Не артық?»
Мақсаты — балалардың қабылдауын анықтау және артық суретті таба білуге үйрету. Шарты: 4 сурет берілген карточкадан артық суретті анықтау.
Рефлексиялық сұрақтар
- Бүгін біз немен таныстық?
- Қандай балықтардың аттарын білесіңдер?
- Балықтар қалай тыныс алады?
- Балықтар сусыз өмір сүре ала ма?
Бағалау және мадақтау
Балалардың оқу қызметіне белсенді қатысуы атап өтіледі. Білім деңгейі жұлдызша, төртбұрыш және үшбұрыш белгілері арқылы бағаланып, әр балаға жеке қолдау көрсетіледі.
Үй тапсырмасы
Жасаған жұмыстарды қарап, «Аквариумдағы балықтар» тақырыбы бойынша қысқаша әңгіме құрастыру.
Дерек:
ШҚО, Аягөз қаласы, №2 бөбекжай-балабақша тәрбиешісі — Мустафина Қаламқас Сатыбалдиновна.