Ілияс Жансүгіров Көкшетау Сабақтың мақсаты
Бұл сабақта Ілияс Жансүгіровтің «Көкшетау» өлеңі арқылы туған жер табиғатының көркем бейнесі таныстырылып, оқушылардың сөйлеу, оқу және талдау дағдылары дамытылады.
Сабақтың мақсаты
1) Білімдік
І. Жансүгіровтің әдебиеттанушы, көсемсөз шебері және ақын ретіндегі тұлғасын таныту.
2) Дамытушылық
Оқушыларды өз ойын ашық айтуға, еркін сөйлеуге, мәнерлеп оқуға дағдыландыру; ізденімпаздыққа баулу.
3) Тәрбиелік
Қазақстанның сұлу табиғатымен мақтануға, оны құрметтеп, қадірлеуге тәрбиелеу.
Сабақтың форматы
Түрі
Жаңа сабақ.
Әдіс-тәсілдер
- Сұрақ-жауап
- Пікірталас
- Ой қозғау
- Топтау (кластер)
Көрнекіліктер
- Ақын портреті
- Суреттер
- Бейнетаспа
- Кластер
Сабақ құрылымы
- I. Ұйымдастыру кезеңі
- II. Фонетикалық жаттығу
- III. Тіл дамыту
- IV. Үй тапсырмасын тексеру
- V. Жаңа сабақ
- VI. Сөздікпен жұмыс
- VII. Сергіту сәті
- VIII. Өлеңмен жұмыс және бейнематериал
- IX. Бекіту (кластер құрастыру)
- X. Үйге тапсырма, бағалау
I. Ұйымдастыру кезеңі
А) Амандасу
Сыныппен сәлемдесу, сабаққа назар аударту.
Ә) Түгендеу
Оқушылардың қатысуын тексеру.
Б) Мақсатпен таныстыру
Сабақтың бағыт-бағдарын қысқаша түсіндіру.
II. Фонетикалық жаттығу
Өлеңді мәнерлеп оқу реті: 1) мұғалім оқиды, 2) сыныппен хормен оқылады, 3) 2–3 оқушы жеке мәнерлеп оқиды.
І. Жансүгіров — «Көкшетау» (үзінді)
Жасымнан жырлап едім тауды талай, Гималай, Кавказ, Жөңке, Алтай, Алай. Ордасы ой, көңілімнің ала асқарлар, Жырлатпай жүрегімнен жатсын қалай?
Көкшетау — көп жердің бір көркем жері, Қыз орман, Бурабайдың мөлдірлері. Жамылып жасыл барқыт, асыл құндыз, Түрленген тоты құстай тау көркемі.
III. Тіл дамыту (сұрақтар)
Табиғат тақырыбын кеңейту үшін сұрақтар арқылы ой қозғаймыз және пікір алмасамыз.
- Қазақстанның табиғаты қандай?
- «Қазақстанның Швейцариясы» деп қай өңір аталады?
- Қазақстанда неше қорық бар?
- Қостанай облысында қандай қорық бар?
- Қарабалық ауданында қандай мемлекеттік қорықша бар?
- Қазақстанның ең әдемі жерлері қайсы?
- Табиғат туралы өлең жазған қандай ақындарды білесіңдер?
- Алдыңғы сабақта кімді өттік? (Сәкен Сейфуллин)
- С. Сейфуллин кім? (ақын, жазушы, қоғам қайраткері)
- Оның табиғат туралы қандай өлеңдерін білеміз? («Көкшетау», «Дала», «Наурыз»)
IV. Үй тапсырмасын тексеру
Өткен тапсырма
С. Сейфуллиннің «Наурыз» өлеңінен үзінді жаттау. 5–6 оқушыдан сұралады.
V. Жаңа сабақ
Ақын өміріне шолу
І. Жансүгіровтің шығармашылық қырына қысқаша тоқталып, оның көркемдік әлеміне бағыт береміз.
Негізгі мәтін
Бүгін І. Жансүгіровтің «Көкшетау» өлеңімен танысамыз. Өлеңді дұрыс түсіну үшін жаңа сөздер мен сөз тіркестерін алдын ала меңгереміз.
VI. Сөздікпен жұмыс
Жаңа сөздер мен сөз тіркестері: алдымен мұғалім оқиды, кейін хормен, одан соң 3–4 оқушы жеке оқиды. Соңында бәріміз бірге қайталаймыз.
Қазақша
- Маужыраған тоғай
- Бура тас
- Маржан
- Меруерт тас
- Жер жаннаты
- Шипа
- Бұлақ
- Қия құз
Орысша аудармасы
- истомленная роща
- огромный камень
- коралл
- жемчуг
- земной рай
- лечебный, целебный
- родник
- скала
VII. Сергіту сәті
Орнымыздан тұрайық, Алақанды ұрайық. Бір отырып, бір тұрып, Біз демалып алайық.
VIII. Өлеңмен жұмыс және бейнематериал
Мәнерлеп оқу
«Көкшетау» өлеңін кезекпен мәнерлеп оқимыз, көркемдегіш құралдарға назар аударамыз.
Қосымша: бейнетаспа (2 минут)
«Көкшетау туралы не білеміз?» тақырыбында қысқа бейнематериал көреміз.
Көкшетау туралы мәлімет
Орналасуы: Астананың солтүстігінде. Имантау, Айыртау, Сандықтау өңірлері аталады.
Көлдері: Бурабай (ортасында Жұмбақтас), Тұзды, Шалқар, Белое, Имантау.
Табиғаты мен тарихы: ормандарында аң-құс, өсімдіктер мол; тарихи орындар — Оқжетпес, Жеке батыр.
Ең биік нүктесі: Көкше шоқысы — 947 м.
IX. Бекіту
Бейнетаспадан не көрдік? Көкшетау туралы қандай түсінік алдық? Осы мәліметтер бойынша кластер құрастырып, ойды топтастырамыз.
Табиғат
Тау, орман, көл, жануарлар мен өсімдіктер.
Көркемдік
Эпитет, теңеу, бейнелі сөздер арқылы суреттеу.
География
Орналасуы, көлдері, биік нүктелері.
Тарих
Тарихи орындар мен атаулардың мәні.
X. Үй тапсырмасы және бағалау
Үй тапсырмасы
130-бет: «Көкшетау» өлеңін мәнерлеп оқу.
Бағалау
Оқу мәнері, жауаптың нақтылығы, белсенділік және топтық жұмыс нәтижесі бойынша бағаланады.
Сабақ аяқталды. Сау болыңдар.