Постер қорғау Абайдың дарабоздары тобы
Мақсаты мен міндеттері
Іс-шараның негізгі мақсаты — оқушылардың Қазақстандағы тіл саясаты туралы түсінігін тереңдету, қазақ, орыс және ағылшын тілдері бойынша функционалдық сауаттылығын тексеру, ана тіліне деген сүйіспеншілігін арттыру және интеллектуалдық қабілетін дамыту.
Нақты міндеттер
- Қазақ, орыс және ағылшын тілдеріне қызығушылық ояту.
- Қазақстанда тұратын халықтардың салт-дәстүрлері туралы мағлұмат беру.
- Тілге құрмет көрсетуге және оны ықыласпен үйренуге тәрбиелеу.
Негізгі ой
Тіл — ұлттың жаны. Ол халықтың рухын, бірлігін, тарихын және еркіндігін танытатын қастерлі құндылық. Тілді құрметтеу және келер ұрпаққа жеткізу — әрбір қазақстандықтың парызы.
«Каждый язык — это часть духовного наследия всего человечества, а каждая культура — бесценный вклад в мировую цивилизацию».
Сайыс форматы және қатысушылар
Бұл сайыс 9–11-сынып оқушылары арасында өткізіледі және Қазақстандағы тұғырлы тіл саясатының жарқын көрінісі болуын мақсат етеді. Сайысқа екі топ қатысады:
Топтар
- «Абайдың дарабоздары»
- «Абайдың көшбасшылары»
Бағалау
Қатысушылардың білімі мен дарынын әділқазылар алқасы бағалайды. Жеңімпазды анықтау қорытынды ұпай нәтижесімен жүзеге асады.
Жүргізушінің кіріспе сөзі (үзінді)
Қайырлы күн, бүгінгі мерекенің қадірлі қонақтары! Тәуелсіздігіміз бен бірлігімізді сақтап келе жатқан — ұлтаралық келісім және рух беретін қасиетті тіліміз.
Все мы родились в этой прекрасной земле, а говорим на разных языках, потому что Казахстан — многонациональное государство. Сегодня мы празднуем День языков.
Сабақтың барысы
1) Ұйымдастыру кезеңі
- Оқушыларды топқа бөлу.
- Сайыс шарттарымен таныстыру.
2) Негізгі бөлім
1-кезең: Топтық жұмыс
«Постер қорғау» — берілген тақырып бойынша ойды постерге түсіріп, ортада қорғау. Уақыты: 15 минут.
«Абайдың дарабоздары»
Үш тұғырлы тіл саясаты
«Абайдың көшбасшылары»
Қазақ тілі: кеше, бүгін, ертең
2-кезең: «Маржан сөз»
Топ мүшелері жұмбақтың шешуін үш тілде (қазақ, орыс, ағылшын) айтады және сол сөз қатысқан мақал-мәтел ұсынады. Әр топқа кезекпен 2 жұмбақтан беріледі.
3-кезең: «Дода»
Ұяшықтарға жасырылған сұрақтарға жауап беру арқылы ұпай жиналады. Сұрақ қай тілде берілсе, жауап та сол тілде беріледі. Ұяшық пен тақырып таңдауы — топ еркінде.
Тіл туралы ой (жүргізуші сөзі, үзінді)
Тіл — ұлттың жаны, халықтың асыл белгісі, намысы және тыныс-тіршілігінің көзі. Ол Ата Заңмен қорғалатын еркіндіктің үні. Оны құрметтеп, келешекке аманат ету — баршамыздың ортақ міндетіміз.
«Маржан сөз» жұмбақтары және жауаптары
Жұмбақтар
- Өртесең де ерімейді, тот басып шірімейді. Өн бойына су сіңбейді, ылғал тартып шірімейді.
- Көкте туып, жерде өледі.
- Ұзын-ұзын ұз келер, ұзын бойлы қыз келер.
- Бағалайсың еңбегін, байытатын сананы. Көрмесең де бергені — бар асылдан бағалы.
Жауаптары (3 тілде)
- 1) тас — камень — stone
- 2) жаңбыр — дождь — rain
- 3) жол — дорога — road
- 4) ұстаз — учитель — teacher
Ағылшын тіліне қатысты екпін
Елімізде ағылшын тіліне ерекше мән беріледі. Ағылшын тілін білу ғылым мен техника салаларында сауатты, бәсекеге қабілетті маман болуға көмектеседі. Бұл кезеңде оқушылар ағылшын тілін меңгеру деңгейін көрсетеді.
«Дода» сұрақтары (ұяшықтар)
Ұпай сұрақтың күрделілігіне қарай беріледі. Таңдалған ұяшықтағы сұрақ қай тілде қойылса, жауап та сол тілде беріледі.
English
- Where is the U.K. situated? 10
- Who is the head of the country? 20
- What is the capital of the U.K.? 30
- Where is Kazakhstan situated? 40
Русский язык
- Сколько букв в русском алфавите? 10
- Кому принадлежит высказывание: «Русский язык откроет нам глаза на мир»? 20
- Стихи каких русских поэтов перевёл Абай на казахский язык? 30
- Какие языки считаются мировыми или международными? Назовите. 40
Аралас сұрақтар
- Сколько языков существует на земле по сведениям лингвистов? 10
- Как можно общаться, не используя слова? 20
- How many medals has Kazakhstan won in Rio? 30
- When is Independence Day in Kazakhstan? 40
Қорытынды
Құрметті ұстаздар, сайыскерлер және көрермендер! Бүгінгі сайыс өз мәресіне жетті. Терең білімін, интеллектуалдық қабілетін көрсетіп, белсене қатысқан барлық топ мүшелеріне алғыс білдіреміз.
Тіл мәртебесі — ел мәртебесі. Үштілділік — заман талабы. Осы ұстанымға әрдайым лайық болайық.
Жеңімпаз топты анықтау үшін сөз әділқазылар алқасына беріледі.
Автор туралы
Қызылорда облысы, Қызылорда қаласы, Абай ауылы, №138 Абай атындағы орта мектептің қазақ тілі мен әдебиеті пәні мұғалімі — Әйгерім Қойшыбаева.