Электр энергиясын үнемдеудің қарапайым бір жолы
Электр энергиясын үнемдеудің қарапайым жолдары
Қазіргі таңда әлемнің қарқынды дамуы, жер бетіндегі халық санының артуы және тұтыну деңгейінің өсуі көптеген елдерде ең қажетті ресурстардың—азық-түлік пен ауыз судың—тапшылығын айқын сездіріп отыр. Ал XXI ғасырды электр құрылғыларынсыз (компьютер, теледидар, телефон, ас үй техникасы және басқа да құралдар) елестету мүмкін емес.
Электр энергиясы—күнделікті өміріміздің тірегі. Сұраныс күн сайын артып жатқандықтан, тұтынушыларды электр қуатымен толық қамтамасыз ету көптеген мемлекеттер үшін өзекті мәселеге айналды. Қазақстанда да бұл бағытта бірқатар маңызды қадамдар жасалуда. Соның жарқын мысалы ретінде Астана қаласында «Болашақтың энергиясы» тақырыбымен өткен ЭКСПО-2017 көрмесін атауға болады: онда энергия өндірудің тиімді, қолжетімді әрі табиғатқа зияны аз технологиялары кеңінен таныстырылды.
Азаматтық үлес: үнемділікті күнделікті дағдыға айналдыру
Еліміз ғана емес, бүкіл әлем энергия өндірудің жаңа тәсілдерін және тұтынуды азайтудың жолдарын іздеп жатқанда, әр азаматтың да үлесі маңызды. Электр энергиясын үнемдеудің дайын әрі қарапайым әдістерін халық арасында насихаттау, жұртты үнемшілдікке шақыру—нақты нәтижеге бастайтын қадам.
Ата-бабамыздың «Судың да сұрауы бар» деген сөзі бар. Бұл ойды бүгінгі күннің тілімен айтсақ: кез келген ресурс—жауапкершілік.
Ең қарапайым қадам: шамдарды энергия үнемдейтін түрге ауыстыру
Біздің өмірімізді электр энергиясынсыз, соның ішінде жарықсыз елестету қиын. Ыбырай Алтынсариннің «Оқысаңыз, балалар, шамнан шырақ жағылар» деген өлең жолдары білімнің жарығын меңзесе де, бүгінгі тұрмыста жарық шамының өміріміздің ажырамас бөлігі екенін де еске салады.
Дегенмен электр энергиясын өндірудің экологияға әсері аз емес. Қуат өндіру үшін күніне мыңдаған тонна көмір мен мұнай жағылатынын ескерсек, оның табиғатқа келтіретін зиянын бағамдау қиын емес. Пайдалы қазбалар азайып, ауа мен су ластанып, орман қоры қысқарып жатқан кезде «келер ұрпаққа не қалдырамыз?» деген сауал әрқайсымызды ойландыруы тиіс.
Тұрмыстағы құрылғылар көбейген сайын энергияға сұраныс өседі, бұл өндіріс жүктемесін арттырады.
ЖЭС, СЭС және басқа стансалардың қоршаған ортаға әсері, сондай-ақ отынның сарқылуы—ортақ мәселе.
Қарапайым қыздыру шамдарын энергия үнемдейтін шамдарға ауыстыру тұтынуды азайтып, табиғатты қорғауға үлес қосады.
Қорытынды ой
Электр энергиясын үнемдеу—тек шығынды қысқарту ғана емес, табиғатқа түсетін салмақты азайту. Үлкен өзгеріс көбіне ең қарапайым қадамнан басталады: үйдегі шамдарды энергия үнемдейтін түрге ауыстыру сияқты.