Желтоқсанда мұзға айналған көктемдер
Бұл мәтін — Тәуелсіздік күніне арналған тәрбиелік мазмұндағы сабақтың көркем-танымдық желісі. Онда халық жадындағы зұлмат жылдар, Желтоқсан рухы және елдік пен ерлікке құрмет идеясы айқын көрінеді.
Жүргізушілер сөзі: тәуелсіздікке тағзым
1-жүргізуші
Құрметті қонақтар, ұстаздар, оқушылар! Қазақстан Республикасының Тәуелсіздік күнімен шын жүректен құттықтаймыз!
Мен — қазақпын, мың өліп, мың тірілген,
Жөргегімде таныстым мұң тілімен.
Жылағанда жүрегім күн тұтылып,
Қуанғанда күлкімнен түн түрілген.
2-жүргізуші
Мен — қазақпын, биікпін, байтақ елмін,
Қайта тудым, өмірге қайта келдім.
Мен мың да бір тірілдім мәңгі өлмеске,
Айта бергім келеді, айта бергім!
Қайран қазақ елі… Сырға, мұңға толы тарихи парақтарың аз емес. Оған куә — кең сары дала, заңғар таулар, өзен-көлдер, құм-шөлдер, тарихи ескерткіштер: мазарлар, қираған көне қалалардың орындары. Ғасырлар бойы ата-бабамыздың қаны тамған топырақтың исі әлі де сезіледі.
Тарих қатпары: зұлматтан тәуелсіздікке
1-жүргізуші: халық көрген нәубет
Қазақ халқы бұл дүниеде аз көрген жоқ. «Ақтабан шұбырынды, Алқакөл сұлама» заманынан бастап, қойша қырылған репрессия жылдарына дейін халқымыздың осы ұлан-ғайыр далада өмір сүруі — не жойылып кету қаупі тұрған кезеңдерге тірелді.
2-жүргізуші: бірлік пен жеңіс
Қанша азап көріп, қуғын-сүргінге ұшыраса да, қазақтың үш жүзі қайта бірігіп, жоңғарларға күйрете соққы берді. Қаншама қиындыққа мойымай, халқымыз тәуелсіздікке қол жеткізді. Сол нұрлы күнге бастар жолдың бір белесі — Желтоқсан оқиғасы.
Ерлер есімі — ел есінде
Мағжан рухымен үндесу
Ерлерді ұмытса да ел, сел ұмытпас,
Ерлерді ұмытса да ел, жел ұмытпас.
Ел үшін жанын қиып, жауды қуған
Ерлерді ұмытса да ел, бел ұмытпас.
Ел үшін төккен ерлер қанын жұтып,
Ерлерді ұмытса да ел, жер ұмытпас.
Арқаның селі, желі, шөлі, белі —
Ерлерді ұмытпаса, ел ұмытпас.
Мағжан Жұмабаевтың осы ойымен астаса, дүниені дүр сілкіндіріп, қазақ елінің бостандық туын көтерген ерлеріміздің есімі мәңгі сақталары анық. «Бүгінгі Ұлытаулар аласармайды, ұлы есімдер ұмытылмайды» деген рухани арнамен «Желтоқсанда мұзға айналған көктемдер!» атты тәрбие сағаты ашық деп жарияланады.
Құрбандарға тағзым: жүрек сөзі
2-жүргізуші: арнау
Құрбандарым, жазықсыз құрбандарым,
Бет бағдарың бақиға бұрғандарым.
Қаралы жылдардай боп қарауытып,
Халқымның мәңгі есінде тұрғандарым.
Құрбандарым, жазықсыз құрбандарым,
Кеудемдегі қоламта қоздатқаным.
Тұншықса да түрмеде, тозбапты әнім.
Жазықсыз жапа шегіп бұл жалғаннан,
Жалтақтап кете барған боздақтарым.
Көрініс: «Елім-ай» әуенімен басталатын сәт
Сахналық нұсқау
«Елім-ай» әнінің әуені баяу ойнайды. Ортада Ана отырады.
Сахна сыртынан
Қайраттың рухы:
Елбең-елбең жүгірген,
Ебелек отқа семірген.
Арғымақ мінген жаратып,
Ақсауыт киген темірден.
Алатаудай бабалар,
Аруағыңмен жебей көр!
Ананың монологы
Ойпырмай, биіктен құлаған тау суындай буырқанған, тасқынды бұл үн кімдікі өзі? Жас тұлпар тұяғының дүбірі естілгендей ме? Оқыс шыққан айқай-шу, сол шуға бүйірі қызған дара боздың шабысындай… Бұл үнді қайдан естіген едім?
Ойпырмай… Иә, иә, сол дауыс қой. Қайраттың дауысы ғой — таныдым. Тоқыраудың тоғышарлары тобықтан қағып құлатқан Қайратымыздың үні бұл. Иә, дәл сол! Қалай болды өзі?!.
Ой түйін
Бұл мәтіннің өзегі — ұлттық намыс, тарихи әділет, тәуелсіздік құны және ерлікке құрмет. Желтоқсанның ызғары ұлт санасын серпілткен кезең ретінде суреттеліп, ұрпаққа аманат етілетін азаматтық ұстанымға айналады.