Дене қызуын аспириннен көрі парацетамолмен түсірген дұрыс
Ауырғанда не істемеу керек?
Ауа райы суыта бастағанда айналаңыздан мұрны бырқырап, пысқырып-түшкіріп жүрген адамды көрсеңіз, әдетте бірінші ой — «жұғып кетпесін». Оның үстіне ауырып қалсаңыз, ем-домға да қомақты қаражат кететіні рас. Сондықтан бүгіннен бастап маусымдық аурулардың алдын алып, сырқаттанғанда қандай әрекет жасамау керектігін білген дұрыс.
Төмендегі ескертулерді басып шығарып, көзге түсетін жерге іліп қоюға болады. Медицина ғылымдарының кандидаты, Асфендияров атындағы ҚазҰМУ-дің қалыпты анатомия кафедрасының доценті Нұргүлім Сағидоллақызы Ахмадтың айтуынша, емдеуді бастамас бұрын қыс маусымындағы ауруларды бір-бірінен ажырата білу маңызды.
Жиі кездесетін ауруларды қалай ажыратуға болады?
Грипп
Бас ауруы, бұлшықет пен буындардың сырқырауы, әлсіздік, дене қызуының 39°C-қа дейін көтерілуі, тамақтың жыбырлауы, мұрынның бітелуі байқалады. Егер жоғарыдағы белгілер айқын болып, мұрыннан көп сұйықтық ағу басым болмаса — бұл грипп болуы мүмкін.
Тұмау (риновирустық жұқпа)
Мұрыннан сұйықтық ағуы айқын, жалпы жағдай көбіне қалыпты, дене қызуы шамамен 37°C болады. Қарапайым тілмен айтқанда — тұмау.
Бронхит
Жеңіл сырқаттанудан кейін тыныс алудың қиындауы, алдымен құрғақ жөтел болып, кейін азапты жөтелге ауысуы, соңынан қақырықтың шығуы және дене қызуының түспеуі — бронхиттің белгісі болуы мүмкін.
Ангина
Әдетте үшінші күні қалтырау, көздің бүріп ауыруы, жұтқыншақ пен бадамшалардың қабынуы, сұр немесе ақ іріңді қабықтың пайда болуы байқалады. Бұл — ангинаның ықтимал көрінісі.
Ларингит
Дауыстың қарлығуы, «күркілдек» жөтел, көмейдің шырышты қабығының қабынуы тән.
Ескерту: жедел жәрдем шақырыңыз
Дене қызуы 38°C-тан жоғары болса, сана тұманданып әлсіресеңіз немесе талып қалсаңыз, ұзақ уақыт қалтырасаңыз, ауа жетпесе, денеде бөртпе пайда болса — міндетті түрде дәрігер көмегі қажет.
Сырқаттанғанда не істемеу керек?
-
1
Дәріні өз бетіңізше қабылдамаңыз
Әсіресе аспирин мен антибиотикті орынсыз ішпеңіз. Дене қызуын түсіру үшін аспириннен гөрі парацетамол жиі ұсынылады. Бұл балалар үшін өте маңызды: аспирин Рейе синдромына (ми мен бауырды зақымдайтын ауыр жағдай) әкелуі мүмкін.
-
2
Антибиотикті «суық тиді» деп қолданбаңыз
Антибиотик тек бактериялық инфекция қосылып, асқынған ЖРВИ (ОРВИ) кезінде қажет болуы мүмкін. Вирустарға қарсы әсер етпейді, ал орынсыз қолдану ішек микрофлорасын бұзады.
-
3
Бір-біріне сәйкес келмейтін дәріні қатар ішпеңіз
Мысалы, жөтелді басатын және қақырық түсіретін дәрілерді бірге қабылдау қауіпті болуы мүмкін: жөтелге қарсы дәрі бронхыда жиналған қақырықты шығармай тежеп, жағдайды ушықтырады.
-
4
Қызуыңыз көтерілсе, спиртпен ысқыламаңыз
Дене қызуы жоғары кезде спиртпен және спиртте тұндырылған шөптермен ысқылау тамырларды тарылтуы мүмкін. Ал кішкентай балаларда бұл қауіпті жағдайларға дейін апаруы ықтимал.
-
5
Жағдай жақсарды деп емді тоқтатпаңыз
«Жазылып кеттім» деген оймен емдеу курсын үзбеу керек. Суық тигенде толық ем қабылдаған жөн. Әйтпесе ауру қайталануы мүмкін. Ем аяқталғаннан кейін де ағза толық қалпына келгенше бірнеше күн үйде демалған дұрыс.
-
6
Ауруды созып алмаңыз
Дұрыс емделмей, сырқатты ұзаққа созу асқынуға әкелуі мүмкін: синусит, отит, трахеит, тонзиллит, өкпенің қабынуы. Кей жағдайларда менингит немесе неврит те болуы ықтимал.
Қорытынды ой
Ауырып ем іздегенше, ауырмаудың жолын іздейік. Денсаулық — ең үлкен байлық: дені сау адам көңілі орнықты болып, жоспарлағанын іске асыра алады.
Дереккөз: KTK