Қазақша рефераттар

Оқушының құқықтарын ата

Сабақ тақырыбы: Отбасы – шағын қоғам

Отбасы — әр адамның шағын Отаны. Ол қоғамның ажырамас бөлшегі: от бар жерде өмір бар, жылу бар жерде үміт бар. Отбасы — ұрпақ сабақтастығын жалғайтын болашақтың іргетасы.

Негізгі ой

Отбасы — шағын қоғам, тәрбие мен жауапкершілік бастау алатын орта.

Құндылықтар

Сыйластық, мейірім, татулық, қамқорлық, адалдық.

Нәтиже

Ата-анаға құрметі жоғары, парасатты ұл-қыз тәрбиелеу.

Сабақ мақсаты

  • Отбасының қоғамдағы орнын түсіндіру; оқушыларға әке-шеше мен бауырдың қадірін ұғындыру.

  • Ұл мен қызды ата-ананың қамқорлығы мен сүйіспеншілігін бағалауға, адамгершілік пен әдеп-инабатты бойына сіңіруге, жақсылықтан үйреніп, жамандықтан жиренуге баулу.

  • Ата-анаға, туған жерге, Отанға сүйіспеншілікті ояту; сыйластыққа, мейірімділікке, татулыққа және қамқорлыққа тәрбиелеу.

Сабақ барысы

1) Ұйымдастыру кезеңі

Психологиялық дайындық жүргізіледі: баяу әуен ойнап тұрады, интерактивті тақтадан әсем гүл шоқтары көрсетіледі.

Өлең жолдары

Гүлдер, гүлдер, көп гүлдер, Қызыл гүлдер, көк гүлдер. Нәзік гүлдер — әніміз, Жайнап өссін бауымыз. Гүлдер деген жыр-аңыз, Сол гүлдерден сұлулық, Тазалықты ұғамыз.

2) Ой қозғау: жұмбақ және сөзжұмбақ

Тақырып отбасы мүшелері туралы. Сөзжұмбақ шешкен кезде сары торкөзден “шағын қоғамды” білдіретін сөз шығады.

  1. 1. Түсі нарттай, тілін тартпай, жолға шықса, қоймайды құртпай.
  2. 2. Мемлекеттік рәміздің бірі.
  3. 3. Еңбек құралы.
  4. 4. Ең жақын адам.
  5. 5. Уақыт өлшемі.
  6. 6. Ырыс алды — ...

3) Кіріспе сөз

Балалар, байқадыңдар ма: жұмбағымыз да, сөзжұмбағымыз да отбасы мен туыстық туралы болды. Ендеше бүгінгі тақырыбымыз — «Отбасы – шағын қоғам».

Отбасы мүшелері

Ата, әже, әке, ана, аға-әпке, іні-қарындас — бәрі отбасы болып есептеледі.

Отбасының тіршілігі

Отбасыда басшы болады: ол шаруаны ұйымдастырып, өзге мүшелеріне қамқорлық көрсетіп, бірлікті сақтайды.

Отбасының тұрақты мекенжайы және табысына сай тұрмысы болады. Әр адам өз мүмкіндігінше еңбек етеді: оқиды, жұмыс істейді, үй шаруасына атсалысады. Ортақ мақсат — отбасын ұйытып, әр мүшенің дамуына жағдай жасау.

Отбасындағы мәселелер ақылдасып шешіледі. Түсетін табыс та ортақ, қажеттілікке қарай жұмсалады. Отбасының әл-ауқаты қоғамның дамуына байланысты: халық тұрмысы жақсарған сайын қоғам да өркендейді.

Отбасы туған-туыспен үнемі қарым-қатынаста болады. Қарым-қатынас түрлері көп: қонаққа шақыру, тойға көмектесу, ауырып-сырқағанға жәрдем беру, кәмелетке жеткендерді үйлендіру. Осындай істерге үлес қосу — адамгершілік парызы.

Мейірімді адамға үнемі көмек сұралады, ал қажет кезде оған да қолдау көрсетіледі. Осылайша отбасы шағын қоғам сияқты қызмет атқарады.

4) Мемлекеттік көзқарас

Отбасына қамқорлық жасау — еліміздің негізгі міндеттерінің бірі. Қазақстан Республикасының Конституциясының 27-бабында: «Неке мен отбасы, ана мен әке және бала мемлекеттің қорғауында болады» деп көрсетілген.

Оқулықпен және дәптермен жұмыс

Оқулық

  • Мәтінді тізбектей оқыту.
  • Түсінігін сұрау, пікірін тыңдау.

Дәптер

Анықтама

Отбасы — мүшелері туыстық қатынаста болып, бір-біріне қамқорлық көрсетіп, бірлікке ұйыстыратын шағын қоғам.

Анықтама

Қоғам — ортақ мақсат-міндеттері бар, өмір жағдайлары мен қарым-қатынастары біріктірілген адамдар тобы.

Конституция

ҚР Конституциясы, 27-бап: Неке мен отбасы, ана мен әке және бала мемлекеттің қорғауында болады.

Ойын: «Таңғажайып алаң»

Тақтада «Тәрбие» сөзі шығады. Оқушылар ауызша тапсырмаларды орындайды.

  1. Отбасының қорғаны кім?
  2. «Бір шаңырақ астында...» дегенді қалай түсінесің?
  3. «Ұрлық түбі — ...» (мақалды толықтыр).
  4. «Тәрбие ... басталады» (мақалды толықтыр).
  5. «Әділ істің ... арты игі» (мақалды толықтыр).
  6. «Ақырын жүріп ...» (мақалды толықтыр).
  7. «Өш алғаннан гөрі ... жөн» (мақалды толықтыр).
  8. Оқушының міндеттерін ата.
  9. Оқушының құқықтарын ата.

Қанатты сөздер

«Отбасы — тәрбиенің басты ұясы.»
«Әке жолы — ұлына мақтаныш. Ананың аялы алақаны — қызына сағыныш.»
«Адамға ең алдымен білім емес, тәрбие керек. Тәрбиесіз берілген білім — адамзаттың қас жауы, ол келешекте оның өміріне қауіп әкеледі.»
— Әбу Насыр әл-Фараби
«Отбасында адам бойындағы асыл қасиеттер жарқырай көрініп, қалыптасады. Отанға деген ыстық сезім жақындарына, туған-туысқандарына деген сүйіспеншіліктен басталады.»
— Н. Назарбаев

Ой түю және қорытынды

Ата-ананың балаға айтар тілегін оқушылар тыңдап, өз ойларымен бөліседі. Түйін: бала тәрбиесіне ең әуелі оның ата-анасының еңбекқорлығы, ұстамдылығы, ақыл-ойы мен сана-сезімі ықпал етеді.

Отбасы — қоғамның негізі. Баланың ертең жақсы азамат болып өсуі, жан-жақты тәрбиелі болуы отбасында берілетін ұлттық тәрбиеге тікелей байланысты.

Үй тапсырмасы

«Алтын ұям» тақырыбына шығарма жазу.