Тапсырма саны

«Сөзмерген» (Тіл сайысы)

«Сөзмерген» — оқушылардың тілдік мәдениетін шыңдап, ұлттық құндылықтарды терең сезінуге жетелейтін танымдық сайыс. Сайыс құрылымы оқушыны ойлануға, тез жауап беруге және көпшілік алдында көркем сөйлеуге баулиды.

Мақсаты

  • Оқушыларды мемлекеттік тілді сүюге, тіл мәртебесін биік ұстауға, ұлттық салт-дәстүр мен тіл ерекшелігін сезініп, құрметтеуге үйрету.
  • Ой-өрісін, дүниетанымын кеңейту, сөздік қорын молайту, жұрт алдында көркем тілмен еркін сөйлеуге баулу.
  • Шапшаңдыққа, ұтқыр жауап беруге, сенімділікке, батылдыққа, тапқырлыққа тәрбиелеу.

Түрі

Сайыс, білімді тексеру.

Көрнекілігі

Слайдтар, интерактивті тақта.

Өту тәртібі

  • Сайыс 3 кезеңнен тұрады.
  • Алғаш белгі берген ойыншы жауап береді.
  • Әр дұрыс жауап 10 ұпаймен бағаланады.
  • Жауап қате болса, екінші ойыншыға жауап беруге мүмкіндік беріледі.

I кезең: «Мықты болсаң, тауып көр»

Берілген сөздерден тұрақты тіркес құрастырып, мағынасын түсіндіру. Тапсырма саны — 9.

Әр дұрыс жауап: 10 ұпай Алғаш белгі берген ойыншы жауап береді

1–3 тапсырма

  1. 1
    Қарға Қарлығаш Құр қаз жорғалау
  2. 2
    Сүт Су Айран көже жүрек
  3. 3
    Бет Жақ Көз бас қақпау

4–6 тапсырма

  1. 4
    Ауыз Бас Аяқ қол қату
  2. 5
    Жылқы Ат Тай бие таңба басу
  3. 6
    Аяқ Қол Бас кеуде ашық

7–9 тапсырма

  1. 7
    Шайтан Құйын Періште жын құлағына шалынсын
  2. 8
    Ағаш Қағаз Мата тас бауыр
  3. 9
    Жылы Салқын Суық ыстық шырай

II кезең: «Жүйрік болсаң, шауып көр»

Берілген сөздерден мақал-мәтел құрастыру. Тапсырма саны — 7. Әр дұрыс жауап — 10 ұпай.

  1. 1
    Ел Жер Отан халық от
  2. 2
    Көп Аз Мол үлкен көл
  3. 3
    Қасқыр Қоян Түлкі аю қамыс
  4. 4
    Жақсы Керемет Күшті ғажап үйрен
  5. 5
    Апа Қарындас Ата аға жаға
  6. 6
    Боран Аяз Қар қырау құмырсқа
  7. 7
    Дос Жолдас Құрбы сырлас алмайды

III кезең: «Ойлы болсаң, озып көр»

Бұл бөлімде көнерген сөздерге байланысты 3 тапсырма беріледі. Ойыншы көнерген сөздің қандай затқа қатысты екенін анықтауы керек.

1-тапсырма

Тон Көйлек Шалбар етік қаптама

2-тапсырма

Тырма Айыр Қамшы шоқпар шыбыртқы

3-тапсырма

Егіншілік Мал шаруашылығы Балықшылық Қолөнер сірге

Анықтама

Сірге — төлдерді суалту үшін ағаштан жасалып, басына кигізіп қоятын зат.

Марапаттау және қорытынды

Жеңімпаз ойыншы ортаға шақырылып, «сөзмергеннің қорына» қосқан көне сөзімен таныстырылады. Сайыс соңында қатысушылар марапатталып, қорытынды жасалады.

Ақын көзі жұмылмас — жырдың көзі жұмылмай.

Елдің туы жығылмас — тілдің туы жығылмай.

Қадыр Мырза-Әли

Еліміздің еңсесі биік, тіліміздің тұғыры берік, тәуелсіздігіміз мәңгі болсын.