Қазіргі заман сабақ талабына сай оқушылардың білімін жан - жақты тереңдету арқылы оқушылардың іздемпаздық қабілеттерін дамыту
Сыни ойлау деген не?
Сыни ойлау — ақпаратты қабылдап қана қоймай, оны талдап, салыстырып, дәлелдеп, қорытынды жасап, саналы шешім қабылдауға жетелейтін ойлау мәдениеті. Ол оқу, жазу, ойлау және сөйлеу сияқты әрекеттер арқылы қалыптасып, оқушының белсенділігін, тапқырлығын, өз ойын дәл әрі сауатты жеткізуін дамытады.
Сыни тұрғыдан ойлауды дамытудың мақсаты
1) Өсу мен жан-жақты жетілуге жағдай жасау
Оқушылардың шыңдалып өсуіне бағыт-бағдар беріп, даму траекториясын айқындауға мүмкіндік туғызу.
2) Танымдық дағдылары қалыптасқан тұлға тәрбиелеу
Жан-жақты дамыған, өзіндік танымдық дағдылары орныққан, шығармашылық қабілеті жоғары жеке тұлғаны тәрбиелеуде озық әдіс-тәсілдерді тиімді қолдану.
3) Дүниетанымы кең, ұлттық құндылықтарды құрметтейтін тұлға қалыптастыру
Дүниетанымы дамыған, еліміздің әдет-ғұрпын қадірлей білетін, жан-жақты білімді және парасатты тұлға тәрбиелеу.
Негізгі міндеттер
- Оқытудың озық технологияларын пайдаланып, әрбір шәкірттің жеке ерекшеліктеріне сай шығармашылықпен жұмыс істеу және іс-тәжірибе жинақтау.
- Қазіргі сабақ талаптарына сай білімді жан-жақты тереңдету арқылы оқушылардың ізденімпаздық қабілетін дамыту.
- Өз білімін үздіксіз көтеру және кәсіби шеберлікті арттыру арқылы оқушылардың ойлау қызметі мен қабілетін дамыту.
Орыс тілінде оқытатын мектептердегі өзекті бағыт
Оқыту орыс тілінде жүргізілетін мектептерде қазақ тілі мен әдебиеті пәні мұғалімдерінің негізгі мақсаты — тіл үйрету, мемлекеттік тілді меңгерту, қазақ тілінде дұрыс сөйлеу мен сауатты жазу дағдыларын қалыптастыру, грамматикалық ережелер мен сөйлем құрылысын меңгерту.
Өзге тілді оқытуда тиімді тәсілдердің бірі ретінде сын тұрғысынан ойлау әдісін қолдану нәтижелі болады.
СТО технологиясындағы мұғалімнің рөлі
Дайын білімді ұсыну емес — бірлескен әрекетті ұйымдастыру
СТО-дағы мұғалімнің басты міндеті оқу материалын оқушыға дайын күйінде беру емес. Керісінше, оқушымен бірлесе отырып, ортақ іс-әрекетті ұйымдастыру, алға қойылған міндеттерді түсіндіру және оларды шешудің тәсілдерін бірге іздестіру.
Тәжірибе мен әдістемені жүйелеу
Әдістемелік тәжірибеде СТО жобасының стратегияларын қазақ тілі мен қазақ әдебиеті сабақтарында тиімді қолдану жолдарын көрсету, сондай-ақ дәстүрлі сабақ пен СТО технологиясы негізіндегі сабақтың айырмашылығын айқындау маңызды.
Сапалы білім мен саналы тәрбие: ұстаз мақсаты
Ұстаз алдындағы басты мақсат — сапалы білім мен саналы тәрбие беру, оқушының талабы мен замана ағымына сай қалыптасуына ықпал ету. Баланы жан-жақты жетілдіру үшін таным баспалдақтарына жетелейтін дағды-машықтарды қалыптастыруға мүмкіндік беретін оқыту мен тәрбие технологияларын терең меңгеру қажет.
Қазақ тілін оқытудың қазіргі талаптары
Қазақ тілін оқыту — қиын әрі қызықты жұмыс. Бүгінде қазақ тілін оқытатын мамандарға қойылатын талап: жаңа технологиялық әдістерді қолдана отырып, сапалы және терең білім беру, оқушылардың ойлау және қабылдау қабілеттерін жетілдіру, уақытты тиімді пайдалану, түрлі әдістерді орнымен қолдану, сабақты мазмұнды әрі қызықты ұйымдастыру, мұғалімнің кәсіби интеллектісін дамыту.
Жеке тұлғаны дарынды, білімді әрі білікті етіп тәрбиелеу — мұғалімнің педагогикалық шеберлігі мен инновациялық технологияларды орынды енгізуіне тікелей байланысты.
Технология және шеберлік
Ғалым В. М. Шепельдің тұжырымы бойынша, технология — бұл өнер, шеберлік, іскерлік әдістердің жиынтығы, әрі жағдайға қарай өзгеріп отыратын жүйе.
Оқу мен жазу арқылы сыни ойлауды дамыту
Оқушының ойлау қабілетін байытуға ықпал ететін жаңаша оқытудың тиімді бағытының бірі — оқу мен жазу арқылы сын тұрғысынан ойлауды дамыту технологиясы. Бұл тәсіл дамыта оқытуға негізделіп, иллюстративті-түсіндірмелі, ішінара іздену, проблемалық оқыту, пікір-сайыс, ойын, шығармашылық және өзін-өзі дамыту әдістерін ұштастыра қолдануға мүмкіндік береді.
Негізгі түйін
Сын тұрғысынан ойлауды оқу-тәрбие үдерісінде тиімді басқару мен ұйымдастыру оқушылардың өздігінен белсенді дамуына негіз болады.
Басты мақсат
Кез келген жастағы оқушыны әртүрлі мазмұнға сын көзбен қарауға, қиындықты еңсеруге, өз мәселесін шешуге, түрлі жағдайды талдап бағалауға, екі ұйғарымның бірін негіздеп таңдауға және сапалы шешім қабылдауға үйрету.
Қорытынды сұрақ
Сыни ойлау деген не — бұл тек сұрақ емес, оқу үдерісін жаңартуға жетелейтін бағыт. Оқушыны ойландыру, дәлелдету, таңдауға үйрету — қазіргі білімнің өзегі.