Қазақша рефераттар

Оқыту міндеті

Сабақтың тақырыбы

Көмірсутектердің табиғи көздері. Кокстеу өндірісі.

Оқу-тәрбие міндеттері

Оқыту міндеті

Көмірсутектердің табиғи қорлары, пайда болуы, құрамы, алынуы, қолданылуы және өнімдері туралы түсінік қалыптастыру.

Дамыту міндеті

Органикалық заттардың қатысуымен жүретін химиялық реакция теңдеулерін жазу және есеп шығару дағдысын дамыту.

Тәрбие беру міндеті

Өндіріс саласына кәсіби бағдар беру, сондай-ақ экологиялық және экономикалық мәдениетті қалыптастыру.

Сабақтың форматы мен әдістері

Сабақ түрі
Дамыта оқыту; жаңа тақырыпты меңгерту; аралас сабақ.
Сабақ әдісі
Зерттеу, салыстыру, жеке және топтық жұмыс, ауызша сұрақ-жауап, жазбаша сұрақтар, интерактивті тақтамен жұмыс.
Пәнішілік байланыс
Бейорганикалық химия.
Пәнаралық байланыс
Биология, тарих, физика, география.
Оқыту ұстанымы
Білмеуден білуге, аз білуден көп білуге бағыттап оқыту; әр оқушының қабілетін ескеру.

Техникалық құралдар мен көрнекіліктер

Техникалық құрал

  • Интерактивті тақта
  • Сигнализатор

Құрал-жабдықтар

  • Тас көмірді кокстеуге арналған құрылғы
  • Сызбанұсқалар: көмірсутектердің табиғи қорлары; жанатын пайдалы қазбалар
  • Кесте: жанғыш газдар
  • Сурет: әлемдегі энергияны пайдалану мөлшері
  • Жинақтама: мұнай, мұнай өнімдері, таскөмір
  • Үлестірмелі қиықшалар
  • Интерактивті тақтаға жазылатын тірек сөздер (сабақ тақырыбы, «ойландыратын сұрақ», т.б.)

Пайдаланылатын әдебиеттер

  • Әдістемелік нұсқау: 40–43-беттер
  • Тапсырмалар жинағы: 55-бет
  • «Химия мектепте» (К. Зомлеер)
  • «Аккумулятор знаний по химии»: 267-бет

Сабақ барысы

I. Ұйымдастыру кезеңі

  • Мұғалім мен оқушылардың сәлемдесуі
  • Оқушыларды түгендеу
  • Жұмыс орнын дайындау
  • Сабаққа назар аудартуды ұйымдастыру

II. Үй тапсырмасын тексеру

10 минут

  • Үлестірмелі қиықшаларды тарату
  • Оқушылар сұрақтармен танысып, жауапқа дайындалады
  • Жаттығулар мен есептердің орындалуын тексеру, қажет жерінде тақтаға жазу
  • Жауаптарды толықтыру және кері байланыс

III. Өткен курсты еске түсіру

2 минут

9-сыныпта алған білімді қысқа ауызша сұрақтар арқылы өзектендіру:

  1. Көмірсутектер табиғатта қайда кездеседі?
  2. Көмірсутектердің табиғи қорларын атаңдар.
  3. Еліміздің табиғи газға бай аймағын атаңдар.

Оқушылар сигнализатордың қызыл түсін көтеріп жауап береді, нәтижесі қысқа кері байланыспен бағаланады.

IV. Жаңа тақырыпты түсіндіру

Сабақ тақырыбы тақтаға ілінеді. Оқушылар дәптерлеріне жазып, сабақтың мақсаты мен түрімен танысады. Негізгі қағида: білмеуден білуге, аз білуден көп білуге бағыттап оқыту.

Қарапайымнан күрделіге қарай оқыту барысында оқушылардың биология, география және тарих пәндерінен алған білімдері ғылыми болжамдармен толықтырылады. Түсіндіруде сызбанұсқалар, кестелер, суреттер және жинақтамалар пайдаланылады — бұл негізгі ұғымдарды нақтылап, есте сақтауды жеңілдетеді.

Көміртек қосылыстары (көмірсутектер) өсімдік пен жануар қалдықтарының шіруі нәтижесінде, ежелгі дәуірлерде атмосфера мен табиғи жағдайлардың әсерінен қалыптасты.

Мұнай, мұнай өнімдері, табиғи газ және көмір — қазіргі таңда кең қолданылатын, бірақ қайта қалпына келмейтін дәстүрлі энергия көздері.

Отын түрлері

  • Табиғи отын: мұнай, табиғи газ, көмір, ағаш, жанғыш сланец
  • Жасанды отын: кокс, мотор отыны, генератор газы және т.б.

Жіктелуі

  • Агрегаттық күйі бойынша: қатты, сұйық, газ тәрізді
  • Қолданылуына қарай: ядролық отын, реактивтік отын, жанғыш заттар

Тақырыпты бекітуде «ойландыратын сұрақтар» және интерактивті тақтадағы тірек сөздер қолданылады. Бұл тәсіл оқушылардың ойлауын белсенді етіп, өзара талқылау арқылы қорытынды жасауына мүмкіндік береді.