Қыз Жібек операсының қысқаша мазмұнымен таныстыру
Сабақтың мақсаты
Білімділік
Е. Г. Брусиловскийдің өмірі мен шығармашылығымен таныстыру.
Дамытушылық
Музыкалық ырғақты сезінуге үйрету; халық музыкасы туралы түсінік қалыптастыру; ұлттық сезімді дамыту.
Тәрбиелік
Өз елінің мәдениеті мен өнерін сүюге, құрметтеуге тәрбиелеу.
Кіріспе: өткенді еске түсіру
Өткен сабақта «Менің сүйікті Республикам — Қазақстан» тақырыбы қарастырылды. Оқушылар Қазақстанның басты рәміздерін атап, әрқайсысына қысқаша түсінік берді.
Топтық жұмыс
«Отаным — Қазақстан» әнінің авторын анықтау, әнді топ болып орындау және орындауды бағалау.
Жаңа тақырып: «Қыз Жібек» операсындағы ән мен терме
Қазақ халқы — ән мен жырға бай халық. Батырлар жырымен қатар, оқиғасы махаббат тақырыбына құрылған «Қыз Жібек», «Қозы Көрпеш — Баян сұлу» сияқты лиро-эпостық жырлар кең тараған.
Опера туралы дерек
- Е. Г. Брусиловский «Қыз Жібек» жырының негізінде «Қыз Жібек» операсын жазды.
- Либретто авторы — жазушы Ғабит Мүсірепов.
- Опера алғаш рет 1934 жылы сахналанды.
- Шығарма 4 бөлімнен тұрады.
Е. Г. Брусиловский: өмірі мен шығармашылығы
Туған жылы, жері
1905 жыл, 12 қараша. Ресей, Дондағы Ростов қаласы.
Алғашқы ұстазы
Музыкалық сауатын ашуға анасы ықпал етті.
Білімі
1931 жылы Санкт-Петербург консерваториясын бітірді.
Алматыға келуі
1933 жылы КСРО Композиторлар одағының жолдамасымен келді.
Мұрасы мен еңбегі
Қазақ музыка өнерінің дамуына зор үлес қосты: 9 опера, 2 балет, 9 симфония, «Кеңестік Қазақстан» кантатасы, 500-ден астам әндер мен романстар, сондай-ақ Қазақстан Әнұранының музыкасын жазды.
Марапаттары
КСРО Мемлекеттік сыйлығының және Қазақстан Мемлекеттік сыйлығының лауреаты, «Құрмет белгісі» орденімен марапатталған.
Өмірінің соңы
1981 жылы 9 мамырда Мәскеуде қайтыс болды.
Мазмұнмен жұмыс
- «Қыз Жібек» операсының қысқаша мазмұнымен танысу.
- Операда Жібек бейнесін ашатын ән — Ыбырайдың «Гәкку» әні екенін анықтау.
- Ы. Сандабайұлымен қысқаша танысу.
Тыңдалым: музыканы сезіну
Ән тыңдау
М. Арынбаевтың орындауында Ыбырайдың «Гәкку» әні (үнтаспадан).
Жырдан үзінді
Дәстүрлі әнші А. Садықовтың орындауында «Қыз Жібек» жырынан үзінді.
Оқулықпен жұмыс
Тақырыпты оқулықтан мәнерлеп оқу, негізгі ойды бөліп көрсету және терминдерді қолдана отырып қысқаша мазмұндау.
Бекіту сұрақтары (интерактивті тақта)
Композитор туралы
- Е. Г. Брусиловский қай жылы, қай жерде дүниеге келген?
- Өнер жолына түсуіне кім ықпал етті?
- Қай оқу орнын бітірген?
- Алматыға қай жылы келді?
- Қандай шығармаларын атай аласыңдар?
Опера және мазмұн
- Опера дегеніміз не?
- Ария дегеніміз не?
- «Қыз Жібек» операсы неше бөлімнен тұрады?
- Операның либреттосын жазған кім?
- Жібек бейнесін ашатын қай ән? Әннің авторы кім?
Қорытынды және үй тапсырмасы
Қорытынды
Сабақ соңында оқушылардың әсері тыңдалып, ән, жыр, күй тыңдауды күнделікті әдетке айналдыру ұсынылады.
Үй тапсырмасы
«Қыз Жібек» операсындағы ән мен терме тақырыбын оқып келу.