Қазақша рефераттар

Графикалық сурет

Графиканың әсерлеуші құралдары

Бұл сабақта оқушылар бейнелеу өнерінің бір түрі — графикамен танысып, оның негізгі әсерлеуші құралдарын меңгереді. Сабақ зерттеушілік әрі сарамандық форматта ұйымдастырылып, көркем ойлау мен графикалық дағдыларды дамытуды көздейді.

Білімділік мақсаты

Графика түрімен таныстыру, әсерлеуші құралдарын меңгерту және сурет өнеріне қызығушылық қалыптастыру.

Дамытушылық мақсаты

Көру арқылы есте сақтау, бейнелі ойлау, байқағыштық қабілеттерін дамыту және графикалық дағды қалыптастыру.

Тәрбиелік мақсаты

Табиғат пен өнердегі сұлулықты түсіне білуге баулу арқылы эстетикалық талғамды қалыптастыру.

Сабаққа қажетті ресурстар

Көрнекіліктер

  • Иллюстрациялар
  • Слайдтар
  • Оқушылардың шығармашылық жұмыстары

Жабдықтар

  • Ақ қағаз
  • Жай қарындаш, өшіргіш
  • Түсті қарындаштар, фломастер

Сабақ түрі

Зерттеушілік, сарамандық жұмыс

Әдістер

Салыстыру, талдау, түсіндіру, бағалау

Формат

Талқылау + практика + рефлексия

Ой қозғау

Сұрақ: Бейнелеу өнерінің адам өміріндегі маңызы қандай?

Бұл сұрақ арқылы оқушылар өнердің сезімге, ойға және дүниетанымға ықпалын түсіндіріп, жаңа тақырыпқа логикалық көпір жасайды.

Графика дегеніміз не?

Графика — бейнелеу өнерінің бір түрі. Көркем шығарма тек бояумен ғана орындалмайды: ол қарындаш, тушь, қаламұш және басқа да графикалық құралдармен бейнеленуі мүмкін.

Егер шығармадағы басты әсерлеуші құрал сызық, штрих және дақ болса — бұл графика.

Графика туындылары көбіне ақ-қара түсте кездеседі, бірақ түрлі түсті графика да болады. Дегенмен графикада түс жетекші рөл атқармайды: негізгі мәнерлеу құралдары — сызық пен штрих.

Негізгі ұғымдар

Сызық
Пішінді, қимылды, кеңістікті және көңіл күйді беретін негізгі құрал.
Штрих
Көп, біртектес сызықтардың жиынтығы. Штрих түзу, доғал, көлбеу және өзге де бағытта болуы мүмкін.
Түсті графика және иллюстрация
Түсті графика ұғымын сүйікті кітаптардағы суреттерден жиі байқайсың. Мұндай суреттердің дұрыс атауы — иллюстрация.

Талдауға ұсынылатын туындылар

Слайд арқылы оқушылар графика үлгілерін тамашалап, көркемдік талдау жасайды.

  • Леонардо да Винчи — «Автопортрет»
  • И. Репин — «Санкт-Петербург: Невский проспект»
  • Ә. Қастеев — «Арасан (Қапал)», «Пионерлер лагері», «Жасөспірім»

Сабақтың барысы

  1. 1

    Ұйымдастыру кезеңі

    Оқушылармен амандасу, оқу құралдарын тексеру, жұмысқа дайындық.

  2. 2

    Үй жұмысы

    Көрме ұйымдастыру: оқушылар өз жұмыстарын таныстырып, қорғап шығады.

  3. 3

    Өткенге шолу: сәйкестендіру тапсырмасы

    Терминдерді анықтамаларымен сәйкестендіру арқылы оқушылардың алдыңғы білімін белсендіру.

    Ұғым Анықтама
    Автопортрет Адамның өз келбетін өзі бейнелеуі
    Аппликация Жабыстыру немесе қиыстыру арқылы орындалған көркем шығарма
    Батальды жанр Соғыс тақырыбы бейнеленген көркем шығарма
    Бюст Кеуделік мүсін
    Вернисаж Көркем шығармалар көрмесінің салтанатты ашылуы
    Маринист Теңіз көрінісін бейнелейтін суретші
    Икебана Кептірілген өсімдіктерді пайдалану арқылы жасалған көркем шығарма
  4. 4

    Жаңа тақырып

    Графиканың ерекшеліктері түсіндіріледі: негізгі әсерлеуші құралдар — сызық, штрих, дақ. Оқушылар слайд арқылы үлгілерді қарап, талдау жасайды.

  5. 5

    Сарамандық жұмыс

    Мұғалім жұмыс барысын толық көрсетіп, түсіндіреді. Әртүрлі сызықтарды қолдана отырып қызықты бейнелер құрастыруға болатыны дәлелденеді.

    Сызық түрлері

    • Түзу, қисық, ирек, сынық сызықтар
    • Түзу сызық — үй, геометриялық пішіндер мен құрылымдарды бейнелеуге қолайлы
    • Ирек сызық — толқын, қозғалыс, ырғақты көрсетуге ыңғайлы

    Слайд арқылы жай және түсті қарындашпен орындалған жұмыстар көрсетіледі. Оқушылар графиканың әсерлеуші құралдарын қолдана отырып композициялық сурет орындайды. Мұғалім әр оқушыға жеке көмек беріп, бағыт-бағдар көрсетеді.

  6. 6

    Сергіту сәті

    Жылдам әуен ырғағымен оқушылар бір-біріне әзіл сурет салады. Бұл әрекет шығармашылық еркіндік пен жылдам ойлауды дамытады.

  7. 7

    Қорытынды: кері рефлексия, бағалау және үй тапсырмасы

    Кері байланыс

    Оқушылар стикерге ой түйінін жазып, үш бағанға жапсырады:

    • Білемін
    • Білдім
    • Білгім келеді

    Бағалау

    Жұмыстар өзара бағаланады. Негізгі параметрлер:

    • Композициялық шешім
    • Ұқыптылық
    • Суреттің аяқталуы

    Соңында «галерея аралау» әдісімен жұмыстар қаралады.

    Үй тапсырмасы

    Графикалық сурет орындау.

    Көңіл күй постері

    Оқушылар сабақтан алған әсерін түрлі-түсті жапырақшаларды таңдау арқылы білдіреді; жапсыру нәтижесінде гүл бейнесі құралады:

    • Қызыл — жақсы көңіл күй
    • Сары — орташа
    • Қара — жабырқау