Отбасындағы балаларды тәрбиелеудегі хадистердің мазмұнын насихаттау

Дөңгелек үстел: Пайғамбарымыздың (с.а.с.) өсиеттері

Қатысушылар: 8–9-сынып оқушылары Пішімі: пікірлесу • ой бөлісу • сұрақ-жауап • ой түйіндеу

Мақсаты

  • Хадистердегі тәрбиелік қағидалардың мазмұнын оқушыларға таныстыру.
  • Отбасындағы бала тәрбиесіне қатысты хадистердің мәнін насихаттау.
  • Өмірдің қиындықтарына сабыр етуге, үміт үзбеуге, қолдағы барды қадірлеуге үйрету.

Бөлімдері

  1. 1
    Кіріспе сөз
    Қоғамдағы болашақ ұрпақ тәрбиесі туралы ой.
  2. 2
    Негізгі бөлім
    Пікірлесу және сұрақ-жауап арқылы ойды тереңдету.
  3. 3
    Қорытынды
    Өскелең жас ұрпаққа бағыт-бағдар болатын кеңес.

Кіріспе сөз: Болашақ ұрпақ тәрбиесі және рухани жауапкершілік

Адам жаны — Алла Тағаланың аманаты. Дәстүрлі түсінік бойынша, Тәңіріміз адам баласына рух беріп, оны тіршілік иесі етіп жаратқан. Ал еліміздің Конституциясы да мемлекеттің ең қымбат қазынасы — адам және оның өмірі екенін айқын баяндайды.

Ендеше, осы қымбат қазынаны көздің қарашығындай қорғау — әрбір азаматтың ғана емес, тұтас қоғамның алдындағы өзекті міндет. Еліміздің дербес мемлекет ретінде дамуы болашақ ұрпақты ұлттық ерекшеліктермен тәрбиелеуді талап етеді.

Ата-бабамыздың тәрбиелік мұрасының нәтижелі болуы ислам дінімен сабақтас екенін жоққа шығаруға болмайды. Сонымен бірге Пайғамбарымыздың (с.а.с.) хадистері — тәлім-тәрбие беру жолындағы маңызы зор, мазмұны терең рухани қазына.

Хадис деп Мұхаммед пайғамбардың (с.а.с.) тірі кезінде айтқан өсиеттерін, ақыл-кеңестерін, әдеп пен иманға үндейтін асыл сөздерін, адамды дұрыс өмір сүруге бағыттайтын өнеге-үлгісін түсінеміз. Хадистерде адам әрекетінің сан алуан қырлары, соның ішінде бала тәрбиесі, отбасындағы тәлім, ата-ана мен бала арасындағы қарым-қатынас мәдениеті кеңінен қозғалады.

Негізгі ой
Өмірді қорғау, тәрбиені күшейту, үмітті өшірмеу

Ұлттық құндылық, тіл, дін және адамгершілік тәрбие бір-бірін толықтырғанда ғана қоғамның болашағы нық болады. Хадистер — осы бағытта ойды тұнықтандыратын, мінезді түзейтін, жауапкершілікті арттыратын маңызды тірек.

Негізгі бөлім: Пікірлесу

Енді хадистерден үзінділер келтіріп, ой өрбітіп, пікір алмасайық. Әр сұрақтың астарында тәрбиелік мән бар: білімге құштарлық, уақытты бағалау, отбасы жауапкершілігі, көркем мінез.

Талқылау сұрақтары

  1. 1
    «Қытайда болса да, білім алуға ұмтылыңдар…» — бұл хадистің тәрбиелік мазмұны неде?
  2. 2
    «Бір сағат ілім үйрену…» — бұл сөздер ілімнің қай қырын ерекше көрсетеді?
  3. 3
    «Кімде-кім үш қыз өсіріп…» — қыз тәрбиесіне неге айрықша мән берілген?
  4. 4
    «Мұсылмандарға боқтап-сөгуге, былапыт сөйлеуге болмайды» — бұл өсиет қандай көркем мінез бен тәрбиелі әрекетке үндейді?

Сұрақ-жауап

Ойлануға
Адам баласы не үшін өмір сүреді?
Ойлануға
Өмір адамға несімен қымбат?
Ойлануға
Сендердің өмірдегі мақсаттарың қандай?
Ойлануға
Өмір мәнін түсінуге ұмтылу қаншалықты қажет?

Қорытынды: Өскелең жас ұрпаққа кеңес

Егемен еліміздің еркін болашағын тәрбиелеуде ұлттық құндылықтарды, дінді және тілді қатар ескерген жөн. Ұлттық тәрбиенің өзегі әрі кең өрістейтін арнасы ислам дінінің адамгершілікке үндейтін қағидаларымен сабақтасып жатыр.

Төмендегі кеңестер — жасөспірімнің жүрегіне үміт ұялатып, мінезін түзеп, өмірге жауапкершілікпен қарауға шақыратын бағыт-бағдар.

Өмірге бағдар беретін 4 кеңес

1
Ата-ананы құрметтеу — адамдықтың өлшемі

Жақсы адам болып өсу үшін ата-анаңды сыйла. Олардың ескертуін көңіліңе алып, қасарысып қалма; түсіністікпен қара. Өмір сыйлаған ардақты жандардың жүрегіне жара салма. Өзін-өзі жоқ ету — ақылға қонымсыз әрекет; ол ешкімге жақсылық әкелмейді.

2
Қиындық уақытша, үміт — мәңгілік тірек

Өмірде қиындық пен қуаныш қатар жүреді. Қателесу — адам табиғатына тән. Шешімі жоқ мәселе болмайды: ең маңыздысы — өзіңді тығырыққа тіреген жағдайдың жолын іздеу. Қандай қателік жасасаң да, өз-өзіңе қиянат жасау мәселені шешпейді. «Сүрінбейтін тұяқ жоқ» — құлау емес, қайта тұру маңызды.

Қорқынышқа беріліп, өмірден бас тарту — саналы, көзі ашық жанның таңдауы емес. Өмір — үлкен сый; сол сыйды бағалап, өмір сүруге талпыну қажет.

3
Сабыр мен төзім — қалыптасатын қасиет

Өзіңді қандай қиындық болса да төтеп беруге, оны жеңудің жолын қарастыруға дағдыландыр. Кейде қаржылық қиындықтар адамды әлсіретіп, теріс ойларға итермелеуі мүмкін. Бірақ ақша мәселесі өмірдің басты мәні емес екенін ұмытпа. Қиындық бәрінде бар. Иманы мен өмірге көзқарасы әлсіреген жан ғана уақытша күйзелістен шыға алмай қалуы мүмкін; сен оған жол бермеуге тырыс.

4
Әр әрекеттің салдары бар: жақыныңды ойла

Зиянды істің соңы артта қалған жақындарыңа қайғы-қасірет әкелетінін, олардың денсаулығына да әсер ететінін естен шығарма. Ең жақын адамдардың жүрегіне мәңгі ұмытылмас жара салмай, керісінше оларды бақытты етуге тырыс. Бұл — әр адам баласының басты міндеттерінің бірі.

Сондықтан өмірді сүйіңдер: теріс қадамнан бойларыңды аулақ ұстап, салауатты өмір салтын ұстанып, үміт пен жауапкершілікті серік етіп өмір сүріңдер.

Түйін сөз

Тәрбие — тек сөз емес, күнделікті таңдау. Білімге ұмтылу, көркем мінез, отбасыға құрмет және өмірге үмітпен қарау — жас ұрпақты биікке бастайтын берік негіз.