Сабаққа қатысқан оқушыларды бағалау
Сабақ туралы қысқаша мәлімет
Тақырыбы
Бозторғай — дала сәні.
Сабақтың түрі
Аралас сабақ.
Пәнаралық байланыс
Дүниетану, қазақ тілі.
Әдіс-тәсілдер
Түсіндіру, сұрақ-жауап.
Көрнекіліктер
Оқулық, суреттер, үнтаспа, жемсауыт.
Қолданылатын технология
Сатылай кешенді оқыту технологиясы.
Сабақтың мақсаты
Білімділік
Әңгімені оқыта отырып, мазмұнын ашу және өткен тақырып бойынша алған білімнің сапасын анықтау.
Дамытушылық
Оқушылардың ой-санасын, сөздік қорын дамыту, шығармашылық қабілетін жүйелеу.
Тәрбиелік
Жан-жануарлар мен құстарға қамқорлық көрсетуге тәрбиелеу.
Сабақтың жоспары
- I. Ұйымдастыру кезеңі
- II. Үй тапсырмасын тексеру
- III. Жаңа сабақ
- IV. Оқулықпен жұмыс
- V. Дәптермен жұмыс
- VI. Жұмбақтар сайысы
- VII. Халық болжамдары
- VIII. Викториналық сұрақтар
- IX. Жаңа сабақты бекіту
- X. Бағалау және үй тапсырмасы
Сабақтың барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі
Сабақтың ұстанымдарымен таныстыру:
- Уақытында бастау.
- Белсенді болу.
- Сөзді бөлмеу.
- Бір-бірімізді құрметтеп сөйлеу.
II. Үй тапсырмасын тексеру
Талқылау: Бозторғайға жақсылық жасамақ болған әрекет дұрыс па?
Салыстыру: Бозторғайдың ұясы мен жұмыртқасының басқа құстардікінен айырмашылығы неде?
III. Жаңа сабақ
Үнтаспадан құстардың дауыстары тыңдатылады.
Сұрақ: Балалар, бұл нелердің дауыстары?
Жауап: Құстардың.
Сұрақ: Құстар жайында не білесіңдер?
Құстар табиғатқа сән береді, ағаштарды зиянкестерден қорғайды, олар — тіршілік иелері.
Қалқып тұрып аспанда,
Үн шығарып сан қилы.
Өнеріне басқанда,
Тұла бойың балқиды.
Бүгінгі тақырып
Бозторғай — дала сәні
Автор туралы қысқаша дерек беріледі (мұғалімнің таныстыруы).
IV. Оқулықпен жұмыс
- Мұғалім әңгімені мәнерлеп оқиды.
- Мазмұнымен таныстыру жұмысы жүргізіледі.
- Оқушылар мәтінді іштей оқиды.
- Оқушылар кезекпен дауыстап оқиды.
- Мәтін бойынша сұрақ-жауап жүргізіледі.
Мәтіннен қандай жаңа деректер білдіңдер?
Бозторғай қандай құс?
Мәтіндегі негізгі ой қандай?
V. Дәптермен жұмыс
Тақырып: «Құстар — біздің досымыз». 3 сөйлемнен тұратын шағын шығарма жазу.
Құстар табиғатқа сән береді. Олардың әуені табиғатты құлпыртып, адамдардың көңіл күйін көтереді. Құстарды қамқорлыққа алу керек.
Жұмыс барысында үнтаспадан «Бозторғай» әні қойылады.
VI. Жұмбақтар сайысы
«Қалт еткізбей қағып ал — жауабын тез тауып ал!»
Әуеде бір ноқат,
Тапжылмай қалқып тұр.
Әдемі бір ырғақ,
Аспаннан шалқып тұр.
Жауабы: Бозторғай
Түсі қара мақпалдай,
Төсі ақ сыр жаққандай.
Ұшса оқтай зулайды,
Көктен жұлдыз аққандай.
Жауабы: Қарлығаш
Көлдің көркі, сәні екен,
Ұшқанда сазды ән екен.
Ақындар оны мақтаған,
Адамдар оны қорғаған.
Жауабы: Аққу
Орманда жоғары,
Ағашқа қонады.
Тұмсығын балта етіп,
Тоқ-тоқ соғады.
Жауабы: Тоқылдақ
VII. Халық болжамдары
Халқымыз құстардың келуі мен кетуіне қарап, түрлі болжам жасаған. Төменде соның бірнешеуі берілген:
-
Қарлығаш жоғары ұшса — күн жылы болады, төмен ұшса — жаңбыр жауады.
-
Көктемде қаздар қайтқанда жоғары ұшса — су тасқыны болады.
-
Жаңбыр жауарда қарғалар у-да-шу болады.
-
Шымшық ұя салса — қыс қатты болады.
-
Жыл құсы қаптап келсе — көктем ерте келеді.
VIII. Топпен жұмыс: викторина
Сұрақ: Құстардың негізгі мекені не?
Жауап: Ұя.
Сұрақ: Адам қай құсты аң аулауға пайдаланған?
Жауап: Бүркіт.
Сұрақ: Қай ай құстың атымен аталады?
Жауап: Көкек.
Сұрақ: Қай құста мүлде ұя болмайды?
Жауап: Көкек.
Сұрақ: Қандай құс «хат тасушы» атанған?
Жауап: Көгершін.
Сұрақ: Құстың жүрегі минутына қанша рет соғады?
Жауап: 960 рет.
IX. Жаңа сабақты бекіту
Бүгін қандай жаңа мәлімет алдыңдар?
Қандай көңіл күйде болдыңдар?
Сабақ ұнады ма? Неліктен?
Біріккен Ұлттар Ұйымының шешімі бойынша 1 сәуір — Халықаралық құстар күні болып белгіленген. Қазақ халқы ертеден аң-құстарды киелі санаған: сұлуды — аққуға, әншіні — бұлбұлға, ер жігітті — қыранға, ез жігітті — жапалаққа теңеген.
Құс — досымыз, қорғаймыз біз,
Сүп-сүйкімді, сүйеміз бозторғайды біз.
Ағашқа ұя жасаймыз ақ көңілмен,
Қанатты туысқанды қолдаймыз.
X. Бағалау және үй тапсырмасы
Бағалау: сабаққа белсенді қатысқан оқушылардың жұмысы бағаланады.
Үй тапсырмасы: әңгімені мәнерлеп, түсінікті етіп оқу.