Лайка - ғарышқа сапар шеккен әлемдегі тұңғыш тіршілік иесі
Лайка: ғарышқа сапар шеккен тұңғыш тіршілік иесі
Лайка — ғарышқа сапар шеккен әлемдегі тұңғыш тіршілік иесі. 1957 жылдың 3 қарашасында салмағы шамамен 6 келі, жасы екі жастан асқан Лайка «Спутник-2» ғарыш кемесімен орбитаға жіберілді.
Ұшырылған күні
1957 жыл, 3 қараша
Ғарыш кемесі
«Спутник-2»
Сынақтың шындығы
Ғарыш кемесі ұшырылғаннан кейін шамамен 5–7 сағат өткен соң, Лайка температураның күрт артуы мен стресс салдарынан қаза тапты. Сынақты ұйымдастырушылар бастапқыда-ақ Лайканың жерге қайтуын жоспарлаған жоқ. Дегенмен олардың есебі бойынша Лайка орбитада бір аптаға жуық өмір сүруі тиіс болатын.
Маңызды деталь
Бұл миссия тірі ағзаның ғарыш жағдайына төзімділігін бағалау үшін ұйымдастырылды, алайда қайтару жоспары қарастырылмады.
Иттер мен шимпанзелер: екі түрлі жол
Кеңес Одағы ғалымдары Лайкамен қатар тағы екі итті де даярлады — Белка және Стрелка. Осындай ауқымды сынақты іске асыру үшін ұшырылымға дейін бірнеше жыл бұрын арнайы комиссия құрылып, нақты шаралар кезең-кезеңімен жоспарланды.
Ал АҚШ ғалымдары өз зерттеулерінде көбіне шимпанзелерді пайдаланғаны белгілі.
Лайканың мәдениеттегі ізі
Лайканың аты әлемге кең тарады: оның құрметіне әндер жазылды, кейбір өнер иелері тіпті топтарының атын өзгерткен жағдайлар да болды. Ғарыш күніне орай түрлі ашықхаттар әзірленіп, адамдардың қиялын қозғады. Ол кезеңде ғарышқа ұшу көпшілікке қол жетпестей көрінетін арман еді.
Адамзаттың ғарышқа қадамы және қазақ ғарышкерлері
1961 жылдың 12 сәуірінде адамзат тарихында тұңғыш рет Юрий Гагарин ғарышқа ұшты. Ал қазақтан ғарышқа алғаш көтерілген — Тоқтар Әубәкіров. Сондай-ақ біз Талғат Мұсабаев есімімен де мақтанамыз.
Тоқтар Әубәкіров
1991 жылы қазақстандық бағдарлама бойынша ғарышқа жол тартты. Ол ғарыш кеңістігінде 7 тәулік 22 сағат 12 минут 40 секунд болып, тұңғыш қазақ ғарышкері атанды.
Айдын Айымбетов
Қазақ тарихындағы үшінші ғарышкер. Халықаралық экипаж құрамында ресейлік ғарышкер Геннадий Падалка және даниялық астронавт Андреас Могенсен бірге ұшты.
Айдын Айымбетовтің негізгі жұмыстары
- Сегіз күн ішінде жоспарланған тапсырмаларды толық орындап, зерттеу жұмыстарын жүргізді.
- Каспий теңізі айлағы мен Арал теңізі маңының экологиялық ахуалын зерттеу міндеті жүктелді.
- Берілген тапсырмаларды толық көлемде жүзеге асырды.
Сіз қандай ғарыш қызықтарын білесіз?
Ғарыш туралы білетін қызықты деректеріңіз болса, пікір қалдырып, бөлісе аласыз. Сізді ерекше таңғалдырған оқиға немесе факт қайсы?
Пікір
Төменге ойыңызды жазыңыз: қандай дерек сіз үшін ең қызық болды, және неге?