Таратылған лекциялық материал бойынша дайындық кезеңі
Сабақ туралы қысқаша тұжырым
Сабақ — ашық ақиқатқа ұмтылу, ақиқатты іздеу және шынайы ойлау мәдениеті. Бұл сабақта логарифм ұғымы, ондық және натурал логарифм, сондай-ақ логарифмдік өрнектерді түрлендіру жолдары қарастырылады.
Сабақтың тақырыбы
Логарифм. Ондық және натурал логарифм. Логарифмдік өрнектерді түрлендіру.
Сабақтың типі
Аралас сабақ.
Сабақтың түрі
Дәстүрлі емес.
Мақсаттар
Оқу мақсаты
- Логарифм және оның түрлері туралы түсінік қалыптастыру.
- Логарифмдік өрнектерді түрлендіріп, мәнін таба білуге үйрету.
Тәрбиелік мақсат
- Топпен жұмыс арқылы ұжымшылдықты, шешімділікті және қарым-қатынас мәдениетін тәрбиелеу.
- Өз ойын жинақты, жүйелі жеткізу дағдысын дамыту.
- Танымдық белсенділікті арттыру.
Дамытушылық мақсат
- Коммуникативтік өзара әрекетке жағдай жасау және өз ісін бағалау іскерлігін дамыту.
- Көру жадын, оқу материалын саналы қабылдауды және логикалық ойлауды дамыту.
- Математикалық сауатты тіл қалыптастыру.
Ұйымдастыру және ресурстар
Өткізу формасы
Топтық жұмыс, сұрақ-жауап, көрнекі-түсіндірмелі тәсілдер.
Кешенді оқу-әдістемелік қамтамасыз ету
- Интерактивті тақта
- Презентация
- Таратпа материалдар
- Шар (топқа бөлу және тренинг үшін)
Пәнаралық байланыс
Тарих пәні, қазақ әдебиеті.
Күтілетін нәтиже
Сабақ соңында студенттер логарифмнің мәнін түсініп, оны есептер шығаруда саналы қолдануға, өз ойын дәлелдеуге және топта тиімді әрекет етуге дағдыланады.
Назардағы дағдылар
талдау • салыстыру • шешім қабылдау
Білуі тиіс
- Қоршаған ортаны көріп-түсіну, бағдар жасай білу және өз рөлін сезіну.
- Мақсат қою, мағыналық бағдар таңдау және шешім қабылдау.
- Пән саласындағы ғылыми-әдістемелік білім негіздері.
- Материалдың негізгі мазмұнын «Отан» және «қазақстандық патриотизм» ұғымдарымен кіріктіре түсіну.
Игеруі тиіс
- Жаңа материалды түсіну және тапсырмалар бойынша өзіндік шешім қабылдау.
- Талдау және салыстыру дағдылары.
Меңгеруі тиіс
- Алынған білімді келесі тапсырмаларда түрлендіріп қолдану.
- Логикалық ойлау және өз ойын жинақы, жүйелі жеткізу.
Тарихи шолу: логарифмнің пайда болуы
Логарифмді ойлап тапқан және логарифмдік кестелерді құрастырған ғалым — Джон Непер. Ол Шотландияда дүниеге келіп, кейін астрономия және математикамен терең айналысқан.
Непер логарифмдік есептеулер идеясына XVI ғасырдың 80-жылдарында келгенімен, өз кестесін ұзақ жылдық есептеулерден кейін ғана, 1614 жылы жариялаған. Бұл еңбек «Логарифмдік керемет кестелер сипаттамасы» деген атаумен шыққан.
«Логарифм» терминін де Непер ұсынған: ол оны «қолдан жасалған сан» мағынасында түсіндірген. Непердің кестелері мен идеялары тез тарап, тәжірибелік есептеулерде кең қолданысқа енді. Сонымен қатар Непер ережесі мен Непер аналогиялары сфералық тригонометрияда да кездеседі.
Сабақ барысы
1) Ұйымдастыру кезеңі
Студенттер орындарынан тұрып, үш түсті қағаз қиындыларын алады. Сол түстерге сәйкес үстелдерге қойылған шарлардың түсі бойынша өз орындарына орналасады. Топтарға сәттілік тілінеді.
2) Психологиялық тренинг
Шар салынған қорапшадағы конверттен әр студент өзіне тиесілі сөзді табады. «Қазақстан жолы – 2050: Бір мақсат, бір мүдде, бір болашақ» идеясы аясында әр топ шардағы сөзді сипаттайтын ұғымдарды атап шығады.
3) Қайталау: «Оқу — анасы»
Өтілген материалды еске түсіру үшін ауызша тапсырмалар интерактивті тақтада көрсетіліп, қысқаша талқыланады.
4) «Өткенсіз бүгін жоқ»: тарихи дерекпен танысу
Логарифмнің шығу тарихы мен Джон Непердің еңбегіне қысқаша шолу жасалып, ғылыми идеяның қалыптасу жолы түсіндіріледі.
5) Жаңа тақырыпты меңгерту: «Білім — келешекке жарық шам»
Бұл бөлімде жаңа сабақ бірлескен талқылау арқылы түсіндіріледі. Математикада бір-біріне қарама-қарсы әрі бірін-бірі толықтыратын ұғымдардың бар екені (ақ пен қара, түн мен күн, жұп пен тақ, амалдар жұптастығы) мысалдар арқылы айтылады.
Ойды тереңдету үшін Шәкәрім Құдайбердіұлының өлең жолдарынан үзінді келтіріліп, мағыналық байланыс жасалады. Сондай-ақ көрсеткіштік теңдеулерді шешуде логарифм ұғымының қолданылатынына назар аударылады.
Дайындық кезеңі: таратылған лекциялық материал бойынша алдын ала танысу және негізгі ұғымдарды белгілеп алу.
6) Өзіндік ізденіс нәтижесі
Таратылған лекциялық материалды оқып-үйрену нәтижелері талданып, олқылықтар мен жетістіктер сараланады.
7) Кері байланыс
Студенттердің лекциядан түсінгендері жинақталып, талданады. Қажет жерде қосымша түсіндірме беріледі, қасиеттерді қолдануды талап ететін күрделі тапсырмаларға бағыт-бағдар жасалады.
8) Оқулықпен жұмыс (есептер)
«Мүдде» тобы
№483а, 484а, 486а, 488а, 495б
«Болашақ» тобы
№483б, 484в, 486б, 488б, 495а
«Мақсат» тобы
№483в, 484г, 486г, 488в, 495в
9) Талдау және жинақтау
Тақырыпты бекіту слайд материалдары арқылы жүргізіледі: негізгі анықтамалар, қасиеттер және түрлендіру тәсілдері жүйеленеді.
10) Рефлексия
Фразаны жалғастырыңдар:
- Мен бүгін сабақта … біліп шықтым.
- Мен бүгін сабақта … үйрендім.
- Мен бүгін сабақта … таныстым.
- Мен бүгін сабақта … қайталадым.
- Мен бүгін сабақта … бекіттім.
11) Үй тапсырмасы
Үй тапсырмасы сабақ соңында нақтылап беріледі (тақырыпқа сәйкес логарифмдік өрнектерді түрлендіру және есеп шығару).
12) Қорытынды тілек
Сабақ соңында слайд арқылы жылы лебіздер мен қолдау сөздері ұсынылады.