Қазақша рефераттар

Сабақтың барысы. Сабақты қорытындылау

Сабақ туралы қысқаша мәлімет

Пән / сынып

Информатика, 7-сынып

Тақырып

Есептеуіш техникасының даму тарихы

Сабақ түрі

Аралас сабақ

Сабақтың мақсаты

Білімділік

Оқушыларды есептеуіш техниканың даму тарихымен және құрылуының негізгі принциптерімен таныстыру, ЭЕМ-нің қоғам өміріндегі рөлін түсіндіру.

Дамытушылық

Ойлау қабілетін, логикалық және абстрактілі ойлауды дамыту.

Тәрбиелік

Ұқыптылыққа, тиянақтылыққа және жауапкершілікке тәрбиелеу.

Қолданылатын құрал-жабдықтар

  • Компьютер
  • Интерактивті тақта
  • Электронды оқулық
  • Дәптер, А3 постерлер

Сабақ құрылымы

  1. 1

    Ұйымдастыру

    Тренинг, топқа бөлу.

  2. 2

    Үй тапсырмасын тексеру

    Өткен материалды қайталау және практикалық тапсырма.

  3. 3

    Жаңа тақырыпты түсіндіру

    Есептеуіш техниканың даму тарихы, ЭЕМ буындары.

  4. 4

    Бекіту

    Тест тапсырмалары және қорытындылау стратегиялары.

  5. 5

    Үй тапсырмасы

    2.1-тақырып, 34-беттегі сұрақтарға жауап беру; сөзжұмбақ құру.

1) Ұйымдастыру кезеңі

Тренинг: «Шаттық шеңбері»

Оқушылар шеңберге тұрып, есімдерінің алғашқы әрпінен басталатын жақсы қасиетін айтады.

Мысал: «Мен Жанар — жайдарлымын».

Топқа бөлу

А. Құнанбаевтың қиылған өлең жолдарын біріктіріп, өлең атауын анықтау арқылы 12 оқушы 3 топқа бөлінеді. Оқушылар өлеңді дауыстап оқиды, жауаптары интерактивті тақтадан көрсетіледі.

Жауап 1

«Сегізаяқ»

Жауап 2

«Қыс»

Жауап 3

«Өлең — сөздің патшасы»

2) Өткен материалды қайталау

Интербелсенді әдіс: «Сұрақты ұстап ал»

Тарау бойынша ауызша сұрақтар арқылы негізгі ұғымдар еске түсіріледі.

Сұрақ Жауап
1) «Ақпарат» сөзі латынның қай сөзінен шыққан? information
2) «Ақпарат» ұғымы нені білдіреді? Түсіндіру, баяндау, мәлімет
3) Адам ақпаратпен қандай әрекеттер жасайды? Қабылдайды, сақтайды, өңдейді, жеткізеді
4) Адам ақпаратты қалай қабылдайды? Көру, есту
5) Ақпаратты белгілі бір алфавит арқылы құпиялап жазу қалай аталады? Кодтау
6) Көз бен экранның арақашықтығы қанша болуы керек? 60–70 см
7) Декодтау дегеніміз не? Кері кодтау
8) Көбінесе кодтаудың қай түрін пайдаланамыз? ASCII

Практикалық жұмыс

Оқушылар жоғарыда аталған өлең атауларындағы сөздерді 3 тілде айтып, кейін орысша сөздерді ASCII коды және екілік санау жүйесі арқылы түрлендіреді. Топтар бір-бірін бағалайды.

3 тілдегі баламалар

  • Аяқ — Нога — Foot
  • Қыс — Зима — Winter
  • Сөз — Слово — Word

Кодтау тапсырмасы

«Нога», «Зима», «Слово» сөздерін ASCII коды мен екілік санау жүйесіне түрлендіріп жазыңыз.

3) Жаңа материалды меңгеру

Тақырыпқа кіріспе

Оқушылар дәптерге күнін және тақырыпты жазады. Бүгінгі тақырып: «Компьютер — ақпаратты өңдеу құралы» тарауынан «Есептеуіш техникасының даму тарихы».

Электронды оқулықтан «Информатика ғылым ретінде» бөлімі тыңдалып, жаңа тақырып бойынша мәтіндік материал таратылады. Оқушылар мәтінді бөліп оқиды.

Есептеуіш техниканың қалыптасуы: қысқаша шолу

Ерте кезең

  • Алғашқы тәсілдер: адамдар саусақ, тас, ағаш таяқшаларды қолданды.
  • Есепшот: деректерге сай Қытайда немесе Египетте шамамен 2000–5000 жыл бұрын пайда болған.
  • Ресейде: есепшот XVI–XVII ғасырларда кең тараған.

Логарифм және құралдар

  • Джон Непер (XVII ғ. соңы): логарифм ұғымын енгізіп, логарифм кестесін құрды.
  • Д. Робертсон (1761): логарифмдік сызғыш жасады (идеясы Исаак Ньютонға қатысты айтылады).

Механикалық есептеу машиналары

  • Блез Паскаль (1642): 19 жасында әлемдегі алғашқы қосу машинасын жасады.

  • Г. В. Лейбниц (1694): Паскаль идеясын дамытып, арифмометр түріндегі механикалық есептеу машинасын құрастырды.

XIX ғасыр: бағдарламалау идеясының тууы

  • Чарлз Бэббидж (1833): аналитикалық машинаның жобасын ұсынды; оны қазіргі компьютердің «атасы» деп атайды.
  • Ада Лавлейс (1846): Бэббидж машинасына арналған бағдарламалар жазып, тарихтағы алғашқы бағдарламалаушы ретінде танылды.
  • Герман Холлерит (XIX ғ. соңы): есептеу-перфорациялық машинаны жасап, кейін осы бағыттағы фирманың негізін қалады.

XX ғасыр: электронды дәуір

  • Говард Айкен (1944): Harvard Mark I автоматты есептеуіш машинасын құрастырды.
  • ENIAC (1946): Пенсильвания университетінде жасалған алғашқы ірі электронды есептеу машинасы.
  • EDSAC (1949): ерте кезеңдегі ықпалды электронды машина.

ЭЕМ буындары

I буын

1940–1955

Алғашқы электрондық машиналар.

II буын

1955 жылдан бастап

Жартылай өткізгіштер мен транзисторлар қолданылды.

III буын

Келесі кезең

Интегралдық схемалар негізіндегі ЭЕМ-дер.

IV буын

Қазіргі компьютерлер

Қазіргі кезде кең қолданылатын ЭЕМ-дер.

V буын компьютерлері толық қалыптасқан түрде әлі шықпаған, алайда бұл бағыттағы зерттеу жұмыстары жүргізілуде.

Топтық жұмыс: постер және «аялдама» тапсырмалары

Оқушылар плакаттарды толтырып, оқулықпен жұмыс істейді. Әр топтан бір оқушы шығып, нәтижесін оқиды.

Есепшот Арифмометр ENIAC Буындар Исаак Ньютон Блез Паскаль Ақпарат Кодтау Компьютер

А3 форматындағы постердің ортасында берілген суреттер бойынша мәлімет дайындайды: есепшот, Бэббидж машинасы, компьютер.

4) Сабақты бекіту

Тест (5 сұрақ)

Оқушылар жаңа тақырып пен алдыңғы білімді бекіту үшін тест орындайды. Төменде тапсырмалар мазмұны берілген (кей тұстары бос орынмен қалдырылған).

  1. 1) Есепшоттың жасы шамамен ________.
    A) 1000–2000 B) 2000–5000 C) 5000–6000

    Оны жапондықтар __________________ деп атаған.

  2. 2) Арифмометр қазіргі оқушылардың қолында жүрген ________ құрылғымен байланысты.
    A) Калькулятор B) Ұялы телефон C) Планшет

    Ол ________ жылы құрастырылды.

  3. 3) ЭЕМ-нің ________ даму буыны бар. Екінші буын ________ жылы пайда бола бастады.
  4. 4) (Мұғалім құрастырған қосымша сұрақ)
  5. 5) (Мұғалім құрастырған қосымша сұрақ)

5) Қорытындылау, рефлексия және бағалау

Қорытындылау: «Кір жайғыш» стратегиясы

Әр оқушы сабақта не түсінгенін және не түсінбегенін қағазға жазып, жіпке қыстырғышпен іледі.

Рефлексия: «Алма ағашы»

Оқушылар сабақтан алған әсерін алма пішініндегі қағазға жазып, «алма ағашына» жапсырады.

Бағалау

Бағалау парақтары қорытындыланып, нәтижелер жарияланады.

Үй тапсырмасы

  • 1) 2.1-тақырыпты оқу.
  • 2) 34-беттегі сұрақтарға жауап беру.
  • 3) Сөзжұмбақ құру.