Бағдаршам өзіміз білетіндей түс арқылы көрсетілетін жол белгісі
«Бағдаршам» жарыс ойынына қош келдіңіздер
Сәлеметсіздер ме! Бүгін сіздерді 5-сынып оқушылары арасында өтетін жаратылыстану пәнінен өткенді қайталауға арналған «Бағдаршам» жарыс ойынына шақырамыз. Бағдаршам — түс арқылы берілетін жол белгісі. Ал көктем — табиғаттың құлпырып, түр-түсі өзгеретін ең әсем шағы: қар еріп, жердің реңі өзгереді; гүлдер сары мен қызылға боялады; жапырақ пен шөп жасыл түске енеді; кей жануарлардың да түсі маусымға қарай түрленеді.
Біздің ойында да дәл осы көктемнің алғашқы бояуларындай және бағдаршам белгілеріндей түстер қолданылады. Әр ойыншыда үш түрлі белгі болады:
-
Сары белгі
«Әрқашан дайынмын»
-
Қызыл белгі
«Білмеймін / ары қарай»
-
Жасыл белгі
«Білемін»
Қатысушылар
5 «Б» және 5 «В» сыныптарынан құралған ойыншылар:
-
Ойыншы 1
Оңдасынова Венера
-
Ойыншы 2
Бейсембаев Нұрсәт
-
Ойыншы 3
Жәңгірова Құралай
-
Ойыншы 4
Жакупов Әлішер
-
Ойыншы 5
Шектібаева Арайлым
-
Ойыншы 6
Жалғасбай Нұрхан
Ойын кезеңдері
Ойын 6 кезеңнен тұрады. Дұрыс жауап берген оқушыларға жұлдызша түрінде балл беріледі.
1-кезең
«Ары қарай»
2-кезең
«Суреттер сөйлейді»
3-кезең
«Сергіту»
4-кезең
«Тәжірибе»
5-кезең
«Мылқау көрініс»
6-кезең
«Тікелей сұрақтар»
Іріктеу ережесі
1–2-кезеңнен кейін
Ең аз ұпай жинаған 2 ойыншы ойыннан шығады.
3–4-кезең қорытындысы бойынша
Ең аз ұпай жинаған 1 ойыншы ойыннан шығады.
5-кезеңнен кейін
Ең аз ұпай жинаған 1 ойыншы ойыннан шығады.
6-кезең
2 ойыншы финалда жарысады. Нәтижесінде 1 ойыншы жеңіске жетеді.
І кезең — «Ары қарай» (ережесі)
Ойынымызды бастайық. Бұл кезеңде әр оқушыға 12 сұрақ қойылады. Жауап беруге 1 минут уақыт беріледі. Сұраққа жауап білсе — жасыл белгіні көтеріп, жауабын айтады; білмесе — қызыл белгіні көтеріп «Ары қарай» деп, келесі сұраққа өтеді.
Сұрақтар топтамасы №1
- Жердің шегінен басқа денелер — ғарыштық денелер.
- Табиғаттанушыларға арналған қанша қағида бар? — 8.
- Күн мен Жердің орташа арақашықтығы — 150 млн км.
- Ең үлкен ғаламшар — Юпитер.
- Алғашқы ғарыштық туристі алып ұшқан — Талғат Мұсабаев.
- Жердің өз осінен айналу уақыты — 24 сағат.
- Жердің ең жұқа үстіңгі қабаты — жер қыртысы.
- Ауданы жағынан ең кіші әрі ең құрғақ материк — Аустралия.
- Ішетін судағы тұз мөлшері — 1 грамнан аспауы керек.
- Ең мұзды мұхит — Солтүстік Мұзды мұхит.
- Ауданы жағынан ең үлкен көл — Каспий теңізі.
- Қазақстандағы ең ұзын әрі суы мол өзен — Ертіс.
Сұрақтар топтамасы №2
- Аспан денелері туралы ғылым — астрономия.
- Ғылымдарды жіктеу кімнің еңбегі? — Әл‑Фараби.
- Күн бетінің температурасы — шамамен 6000°.
- Күнді 84 жылда айналып өтетін ғаламшар — Уран.
- Ғарышқа жол алғаш ашылған күн — 1957 жыл, 4 қазан.
- 24 сағат — 1 тәулік.
- «Мантия» сөзінің латын тіліндегі мағынасы — жамылғы.
- Мұз жамылған материк — Антарктида.
- Емдік сулар шығатын жер — арасан.
- Ең кіші мұхит — Солтүстік Мұзды мұхит.
- Ең тұщы көл — Жоғарғы көл.
- Өзеннің бастауынан сағасына дейінгі аралық — өзен алабы.
Автор туралы
Ақтөбе облысы, Шалқар қаласы №5 орта мектебінің биология пәні мұғалімі — Елубаева Гүлсезім Құрманғазықызы.