Оқушыларды төрт топқа бөлу
Сабақтың тақырыбы
Махамбет Өтемісұлының өмірі мен шығармашылығы.
Сабақтың мақсаты
Оқушыларға Махамбет Өтемісұлының өмірі мен шығармашылығын терең меңгерту.
Міндеттері
Білімділік
Ақынның өмірі мен шығармашылығы туралы мәлімет беру; өлеңдерінің тақырыбын, идеясын және мәнін ашу.
Дамытушылық
Іздену дағдысын, ойлау мен сөйлеу мәдениетін, шығармашылық қабілетін дамыту.
Тәрбиелік
Елін, жерін, Отанын сүюге баулу; патриоттық құндылықтарды қалыптастыру.
Сабақтың түрі мен ұйымдастыруы
Типі
Жаңа білімді меңгерту сабағы.
Әдістері
- Топтық жұмыс
- Оза оқыту
- Ақпараттық технологиялар
- Сын тұрғысынан ойлау технологиясы
Көрнекілігі
- Интерактивті тақта
- Слайдтар
Пәнаралық байланыс
- Тарих
- Музыка
Ұйымдастыру кезеңі
Оқушыларды төрт топқа бөлу.
Қызығушылықты ояту кезеңі
Сабақ басында оқушылардың назарын тақырыпқа шоғырландырып, бастапқы ойларын анықтау.
1) Ой шақыру
Бейнетаспадан (фильмнен) үзінді көрсету.
Сұрақ: «Осы үзіндіні көргенде ойларыңа не келді?»
2) Тарихи тұлғалар
Сұрақ: «Азаттық үшін күрескен қандай тарихи тұлғаларды білеміз?»
3) Топтастыру
«Махамбет кім?» сұрағына ассоциациялар құрастыру.
Махамбет → … (оқушылардың жауаптары арқылы толықтырылады)
Мағынаны тану кезеңі
Негізгі мазмұнды ашу: дерек, талдау, салыстыру және мәтінмен жұмыс.
1) Топтық зерттеу және қорғау
1-топ: Тарихшылар
Тарихи деректер мен кезең шындығын жинақтау.
2-топ: Әдебиетшілер
Шығармашылық мұрасының тақырыптық-идеялық өзегін ашу.
3-топ: Зерттеушілер
Дәйек пен дәлелге сүйеніп, қосымша мәліметтер ұсыну.
4-топ: Өнер иелері
Өлеңнің әсерін өнермен байланыстыра ұсыну (әуен, орындау, көрініс).
Алдын ала берілген тапсырмалар бойынша әр топ өз ізденіс нәтижесін қорғайды.
2) Салыстыру: Венн диаграммасы
1-топ
Махамбет пен Исатай
2-топ
Махамбет пен Жәңгір
3-топ
Махамбет пен Шернияз
4-топ
Махамбет пен Байтоң, Жанұзақ ақындар
3) Сатылай кешенді талдау (өлеңдер)
- I. «Біздің анау нарында»
- II. «Исатай деген ағам бар»
- III. «Ереуіл атқа ер салмай»
- IV. «Баймағанбет сұлтанға айтқаны»
4) Семантикалық карта (көркемдік тәсілдер)
| Мысалдар | Ассонанс | Аллитерация | Теңеу | Метафора |
|---|---|---|---|---|
|
1) Еділдің бойы — ен тоғай Ел қондырсам деп едім. Еңсесі биік ақ орда Еріксіз кірсем деп едім. |
— | — | — | — |
|
2) Кермиығым, кербезім… Таудан мұнартып ұшқан тарланым… |
— | — | — | — |
| 3) Теңіздей терең ақылдым… | — | — | — | — |
|
4) Арыстандай ақырған Айбатыма шыдамай |
— | — | — | — |
| 5) Шамдансам, жығар асаумын… | — | — | — | — |
|
6) Қамалаған жаудан қайтпаған Қайнаған қара болаттай Қарсы біткен жүрегім |
— | — | — | — |
Ескерту: Кестедегі бағандарды оқушылар мәтіннен дәлел келтіре отырып толтырады.
Ой толғаныс кезеңі
«Ақын арманы» тақырыбында ойтолғау жазу.
«Автор орындығы» стратегиясы
Оқушылар өз жұмыстарын сынып алдында оқып, ойларын дәлелді түрде жеткізеді.
Бағалау және қорытынды
Топтар бір-бірін бағалайды. Сабақ мазмұны қорытындыланады.
Үй тапсырмасы
«Махамбет — азаттық жыршысы» тақырыбында шығарма жазу.