Абайдың табиғат туралы өлеңін айт
Жоспарланған тақырыптар мен іс-шаралар
Төмендегі бөлімдер оқу аптасына арналған тақырыптық жоспарды қамтиды.
1) «Шегіртке мен құмырсқа» (Ана тілі)
Абай Құнанбайұлының мысал өлеңі арқылы еңбексүйгіштік пен жалқаулық тақырыбын талдау, мәнерлеп оқу дағдысын дамыту.
2) «Жануарлар әлемін қорғау. Қорықтар» (Дүниетану)
Табиғатты қорғау мәдениетін қалыптастыру, қорықтардың маңызын түсіндіру.
3) «Ауаның құрамы. Ауа қабығы» (Дүниетану)
Ауаның негізгі құрамын таныстыру, атмосфера туралы бастапқы ұғым беру.
4) «Қош бол, сүйікті Әліппем!» (Тәрбиелік шара)
Оқу жылының маңызды белесін қорытындылап, оқушылардың жетістігін атап өту.
5) «Таза болса деніміз, сұлу болып өсеміз» (Тәрбиелік шара)
Тазалық, жеке гигиена, салауатты өмір салты туралы түсінікті тереңдету.
Сабақ жоспары: «Шегіртке мен құмырсқа» (Ана тілі)
Бұл сабақ Абай Құнанбайұлының Иван Крылов шығармаларынан аударған мысал өлеңі арқылы оқушылардың тілдік дағдыларын дамытып, еңбекқорлық құндылығын ұғындыруға бағытталған.
Сабақтың тақырыбы
«Шегіртке мен құмырсқа»
Сабақтың мақсаты
- Оқушыларға Абай туралы мағлұматты кеңейту; мысал өлеңнің мазмұнын ашу; мәнерлеп оқуға жаттықтыру.
- Ой-өрісті, дүниетанымды кеңейту; сөздік қорды молайту; еңбек ете білуге баулу.
- Еңбекқорлыққа тәрбиелеу, жалқаулықтан аулақ болуға ықпал ету.
Сабақтың әдістері
Баяндау, тіл дамыту.
Пәнаралық байланыс
Дүниетану, ән-саз, математика.
Көрнекіліктер
А. Құнанбайұлы мен И. Крылов суреттері, мультимедиа материалдар.
Сабақтың барысы
I. Ұйымдастыру
Оқушылардың назарын сабаққа аудару. Мақсат қою кезеңі: оқушылар «Маужырап барқыт қоңыр күз» атты тараумен жұмыс істеп жатқанын еске түсіру, осы тарауда бірнеше ақын-жазушымен танысқанын атап өту.
II. Өткен сабақты пысықтау
Тарау бойынша білімді жаңғыртуға арналған сұрақтар:
I топ
Осы тарау бойынша қандай шығармаларды оқыдық?
II топ
«Жеміс бағында» мәтінінде не туралы айтылған?
III топ
Абайдың табиғат туралы өлеңін жатқа айт.
III. Жаңа сабақ
1) Қызығушылықты ояту
Мұғалім жұмбақ оқиды. Оқушылар шешуін табу арқылы сабақ тақырыбын анықтайды.
Жұмбақ 1
Ат басты, бөрі кеуделі, бөкен, арқар мүйізді. Бұл не? Шешуі: шегіртке
Жұмбақ 2
Ине бел, қылқа мойын, қара батыр, қара тауды арқалап бара жатыр. Шешуі: құмырсқа
2) Мағынаны тану
Оқушылар Абайдың «Шегіртке мен құмырсқа» мысал өлеңімен танысады. Шығарма Иван Крыловтан аударылғаны айтылады. Мәтінге кіріспе ретінде сұрақтар қойылады:
I топ
Абай туралы не білеміз? Қандай шығармаларын оқыдық?
II топ
Шегіртке мен құмырсқа туралы не білеміз?
III топ
Мысал жанры туралы не айта аласыңдар?
Сергіту сәті
Абайдың әндерінің бірі орындалады: «Көзімнің қарасы».
IV. Оқулықпен жұмыс
- Мәтінді мұғалімнің мәнерлеп оқып беруі.
- Мәнерлеп оқудан жарыс: әр топтан 3 оқушы оқиды.
- Мазмұн бойынша сұрақтарға жауап беру.
Венн диаграммасы
«Шегіртке» және «Құмырсқа» бейнелерін салыстыру: мінез-құлқы, әрекеті, қорытынды ой.
Сөздік жұмысы
- Шаруашыл
- еңбексүйгіш, ұқыпты, іске тиянақты.
Мысалды сахналау
Екі оқушы шегіртке мен құмырсқаның әрекетін рольге бөліп көрсетеді.
V. Сабақты қорытындылау
Ой толғаныс
I топ
Шегірткені қандай адамға теңеген?
II топ
Құмырсқаны қандай адамға теңеген?
III топ
Мысалдағы автордың негізгі ойы қандай?
Негізгі ой: еңбексүйгіштік пен жалқаулық туралы. Абайдың «Еңбек етсең ерінбей, тояды қарның тіленбей» деген сөзін негізге алып, еңбекті сүюдің маңызы қорытындыланады.
VI. Үй тапсырмасы
- Мысалды мәнерлеп оқу.
- Шығарма бойынша сурет салу.
VII. Бағалау
Оқушылардың мәнерлеп оқу дағдысы, талқылауға қатысуы, тапсырмаларды орындауы бойынша бағаланады.