Тұз ащы
Шығыс Қазақстан облысы, Семей қаласы • №19 мектеп • Бастауыш сынып мұғалімі: Жанузакова Гүлназ • 3-сынып
Сабақ жоспары: Жүйке жүйесі және сезім мүшелері
Бұл сабақ оқушыларға жүйке жүйесі мен сезім мүшелерінің қызметі туралы түсінік беруге, олардың адам өміріндегі маңызын тереңірек ұғындыруға бағытталған. Сонымен қатар, балалардың зерттеушілік қызығушылығын арттырып, ойлау дағдыларын дамыту және ұқыптылық пен адамгершілікке тәрбиелеу көзделеді.
Сабақ түрі
Аралас сабақ
Күтілетін нәтиже
- Жүйке жүйесі мен сезім мүшелерін атайды.
- Қызметі мен құрылымының негізгі ерекшеліктерін түсіндіреді.
- Жеке бас гигиенасын сақтаудың маңызын біледі.
Әдіс-тәсілдер
Құрал-жабдықтар
- Алма, лимон, доп
- Әтір
- Тұз бен қант
- Дискке жазылған жануарлардың дыбыстары
- Интербелсенді тақта
Пәнаралық байланыс
- Орыс тілі
- Өзін-өзі тану
- Музыка
Сабақ барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі
Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру, сыныптағы тәртіп пен назарды бір арнаға бағыттау.
II. Психологиялық ахуал қалыптастыру
Шаттық шеңбері (өлең жолдары)
Ал, балалар, күндей жадырап,
Амансың ба, алтын күн!
Жұлдыздай жарқырап,
Амансың ба, көк аспан!
Судай таза, мөлдір көңіл-күймен
Амансың ба, достарым!
Бүгінгі сабағымызды бастайық, сендерді көргеніме қуаныштымын!
III. Үй тапсырмасын тексеру
Алдыңғы тақырып бойынша білімді нақтылау мақсатында сұрақтар қойылады:
- 1.Ас қорыту мүшелерін ата және көрсет.
- 2.Тамақты тым аз немесе тым көп жеу қандай жағдайға әкелуі мүмкін?
- 3.Күнделікті дұрыс тамақтану қажет пе? Неліктен?
- 4.Тамақтанудың қандай тәртіп ережелерін білесің?
- 5.Тамақтануға қатысты тазалық ережелерін ата.
IV. Жаңа сабақ: тақырыпты ашу
Сабақ тақырыбын анықтау үшін оқушылар жұмбақтардың шешуін табады. Әр жауап — сезім мүшелерінің бірі.
Көреді бәрін өзгенің, көре алмайды өздерін.
Жауабы: Көз
Екі шырақтың арасында бір өзім.
Жауабы: Мұрын
Күмбір, күмбір, қарағым, қартайғанша жарадың.
Жауабы: Құлақ
Денесі жұмсақ, сүйір, көп сөйлеуге үйір.
Жауабы: Тіл
Бунақты көсеу, тармағы бесеу.
Жауабы: Қол және саусақ
Түсіндіру кезеңі
- Оқушылардың қысқаша түсіндіруі (өз ойы мен тәжірибесіне сүйену).
- Мұғалімнің түсіндіруі (жүйке жүйесі мен сезім мүшелерінің байланысы, маңызы).
V. Сарамандық жұмыс: «Затты сезім мүшесімен анықта»
Оқушылардың алдында қорап болады. Әр топ өз атауына сәйкес келетін затты таңдап алып, неге дәл сол затты таңдағанын дәлелдейді.
«Көз» тобы
Көру- Кемпірқосақ суретін таңдадық.
- Онда жасыл, қызыл, көк және басқа түстер бар.
- Кемпірқосақты көзбен көреміз, бірақ қолмен ұстай алмаймыз және иісін сезе алмаймыз.
«Тіл» тобы
Дәм сезу- Қант пен тұзды таңдадық.
- Қант — тәтті.
- Тұз — ащы/тұзды дәм береді.
Кеңейту идеялары (қажет болса)
- «Құлақ» тобы: жануарлар дыбысын тыңдап, ажырату.
- «Мұрын» тобы: әтір немесе лимон иісін ажырату.
- «Қол» тобы: допты ұстап, пішінін/қаттылығын сипаттау.
VI. Сергіту сәті
Қысқа қимыл-қозғалыс жаттығулары арқылы зейінді қалпына келтіру, шаршауды басу.
VII. Дәптермен жұмыс
Тақырып бойынша негізгі ұғымдарды жазу, қысқа тапсырмалар орындау.
VIII. Кітаппен жұмыс
Жүйке жүйесінің гигиенасы
Демалыс, күн тәртібі, эмоцияны реттеу және ақпараттық жүктемені дұрыс бөлу туралы әңгімелеу.
Ұйқы туралы түсінік
Ұйқының ағзаға әсері, оқушының белсенділігі мен оқу үлгеріміне ықпалы.
IX. Ой толғаныс
«Егер сезім мүшелері болмаса...» тақырыбында шағын эссе жазу. Мақсаты — сезім мүшелерінің адам өміріндегі рөлін саналы түрде бағамдау.
X. Сәйкестендіру ойыны
Сезім мүшелерін олардың қызметтерімен және мысалдарымен сәйкестендіру арқылы білімді бекіту.
XI. «Есіңде сақта»
- Сезім мүшелері ақпаратты қабылдайды, ал жүйке жүйесі оны өңдеп, жауап әрекетін ұйымдастырады.
- Көз, құлақ, мұрын, тіл және тері — күнделікті өмірдегі қауіпсіздік пен қарым-қатынастың негізі.
- Гигиена — денсаулықты сақтаудың маңызды шарты.
XII. Тест (қорытындылау)
Қысқа тест тапсырмалары арқылы сабақ мазмұны бойынша түсінуді тексеру және қорытынды жасау.
XIII. Үй тапсырмасы
Оқулықтағы тақырыпты қайталау, сезім мүшелерін күтуге қатысты гигиеналық ережелерді жазып келу.
XIV. Бағалау
Оқушылардың сабаққа қатысуы, жауаптарының дәлелділігі, топтық жұмыстағы белсенділігі және тапсырмаларды орындау сапасы бойынша бағалау.