Гүлдер сөзінің түбірі
Сабақтың мақсаты
Білімділік
Сөз құрамын таныстыру, түбір мен қосымшаның айырмашылығын түсіндіру және ажыратуға үйрету.
Тәрбиелік
Зеректікке, ұқыптылыққа, адалдыққа баулу; көркем жазу арқылы әсемдікке тәрбиелеу.
Дамытушылық
Ойлау қабілетін, сөздік қорын дамыту; сөйлеу мен әңгімелеу дағдысын жетілдіру; мәнерлеп сөйлеуге, сауатты әрі әдемі жазуға, өз бетінше жұмыс істеуге дағдыландыру.
Сабақ барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі
Сыныпты сабаққа дайындау және психологиялық дайындық жүргізу.
II. Үй тапсырмасын тексеру
273-жаттығу бойынша сұрақтар:
- Сөз құрамы неден тұрады?
- Түбір дегеніміз не? Мысал келтір.
- Қосымша дегеніміз не? Неше түрі бар? Ата.
III. Өткенді қайталау
Тест жұмысы және бағалау өлшемі:
IV. Мақсат қою
Бүгінгі тақырып: «Түбір мен қосымша».
V. Жаңа сабақ
Күннің жадын жазу • Сұрақ-жауап
- Біздің Отанымыз қалай аталады? Қазақстан.
- Қазақстанда неше облыс бар? 14.
- Біз қай облыста, қай қалада тұрамыз?
- Көмір (қара алтын) өндірілетін қала қайсы? Қарағанды.
Дәптермен жұмыс • Көркем жазу
Жазу үлгісі:
Қарағанды
Сауатты жазу, әріп байланысын сақтау, біркелкі көлбеулікке мән беру.
Оқулықпен жұмыс
277-жаттығу (ауызша)
Мәтінді оқып, сөйлемдегі сөздердің түбірі мен қосымшасын ажыратыңдар.
- Қарағанды Қазақстанның қай бөлігінде орналасқан? (Картадан көрсету)
- «Мәтін» дегеніміз не? Мәтінге ат қой.
- Мәтін неше түрге бөлінеді? Бұл мәтін қай түрге жатады? Неліктен?
278-жаттығу
Кестені толықтырып, әр бағанға не жазғандарыңды түсіндіріңдер.
Формат
Карточкамен жұмыс, оқушының түсіндіруі.
279-жаттығу
Тақтамен жұмыс: топтастыру стратегиясы.
- Сөздердің түбірі мен қосымшасын ажырату.
- Қосымшаның қай түріне жататынын анықтау.
Ереже
Түбір сөздің соңғы буыны жуан болса, оған жалғанатын қосымша жуан болады; соңғы буын жіңішке болса, жалғанатын қосымша да жіңішке болады.
Сергіту сәті (ой сергітер сұрақтар)
- Ең кіші ондық: 10. (2 таңбалы сан, 1 ондық, жұп сан.)
- Киелі құс: аққу. (Сипаттама беру.)
- Қызғалдақ, раушан, бақбақ — гүлдер.
- «Гүлдер» сөзінің түбірі: гүл.
Киіз үйдің кереге басы мен шаңырақты қосып тұратын бөлігі: уық.
Қосымша сұрақ: киіз үйдің тағы қандай бөліктерін білесіңдер?
280-жаттығу
Ребусты шешіп, сөз құрамына талдаңдар. Неше буыннан тұратынын анықтап, буын түріне жіктеңдер.
Ескерту: тапсырмада буын түрін көрсетуге бағытталған қысқаша белгілеулер қолданылуы мүмкін.
«Оқулық» сөзінің мағыналас сөзі: кітап.
Көптілділік
- кітап — книга
- book
Шығармашылық тапсырма (топтық жұмыс)
1-топ
«Оқулық» сөзіне үш түрлі сөйлем құраңдар: хабарлы, сұраулы, лепті.
2-топ
«Оқулық» сөзіне байланысты мақал-мәтел, жұмбақ, өлең үлгілерін айтыңдар.
3-топ
«Оқулық» сөзіне дыбыстық талдау жасаңдар.
VI. Бекіту
Кубизм әдісі бойынша сұрақтар:
- 1. Түбір сөзді тап: балалық, күй, құрылысшы.
- 2. Қосымшаның неше түрі бар? Ата.
- 3. Сөз құрамы неден тұрады?
- 4. Түбірге жалғанатын бөлік қалай аталады?
- 5. Қосымшалы сөзді тап: дала, шар, қалада.
- 6. Қарағанды туралы не білесің?
VII. Қорытындылау
Талқылау сұрағы: Бүгінгі сабақтан не үйрендік?
VIII. Үй тапсырмасы
281-жаттығу.
Бағалау
Оқушының тапсырмаларды орындауы, белсенділігі және жазба жұмысының сауаттылығы негізінде бағалау.