Әке жүрегі таудан үлкен, Ана жүрегі теңізден терең
Өнеге сағаты: «Әкешім — бәйтерегім» (презентациямен)
Бұл өнеге сағатының негізгі мақсаты — жанұядағы әке мен бала арасындағы қарым-қатынасты нығайту, ұлттық салт-дәстүріміздегі әке орнының айрықша екенін ұғындыру және бала бойындағы әкеге деген сүйіспеншілікті ояту.
Мақсаты
- Әке мен бала арасындағы сыйластықты, түсіністікті күшейту.
- Ұлттық тәрбиедегі әкенің рөлін айқын көрсету.
- Баланың жүрегінде әкеге деген құрмет пен махаббатты тереңдету.
Көрнекіліктер мен негізгі ұғымдар
Тірек ой
Әке — асқар тау.
Тәрбиелік сабақ
Әке көрген оқ жонар, шеше көрген тон пішер.
Өмірлік азық
Жақсы әкенің даналығы — балаға мың жылдық азық.
Отбасы іргесі
Әке — шаңырақтың негізгі тірегі.
Сын мен жауапкершілік
Әке — балаға сыншы.
Өмір заңдылығы
Бір бала бар — атаға жете туады, бір бала бар — атадан өте туады, бір бала бар — кері кете туады.
Отбасы үндестігі
Әке — асқар тау, ана — қайнар бұлақ, бала — жағасындағы құрақ.
Өнеге сағатының барысы
Кіріспе
Іс-шара әке туралы монолог жазылған бейнероликтен басталады. Одан кейін жүргізуші көрерменді қарсы алады.
Жүргізушінің құттықтауы
Сізсіз, әке — ең ақылды, ең шыншыл,
Сізсіз, әке — ең жақыным, ең сыршыл.
Шуақ шашқан қашанда асыл жүрегің,
Жанымдасың, қамқорымсың — білемін.
Қабыл алғын бала жүрек тілегін…
«Әке — бәйтерек, бала — жапырақ» дейді халқымыз. Бүгінгі «Әкешім — бәйтерегім» атты бастауыш сынып оқушыларының өнеге сағатына қош келдіңіздер!
Ән
«Әкешім — бәйтерегім»
Оқушылардың арнауы
1-оқушы
Нағыз әке — ақылгөй де асқар жан,
Барлық ұрпақ әкелерден басталған.
Ал, әкелер, өздеріңізге арналған
Бүгінгі той — қуаныш пен мереке.
2-оқушы
Есімде әкемнің бейнесі,
Күлімдеп қарайтын.
Мен саған талпынсам,
Құшағын жая сап көтеріп алатын.
3-оқушы
Бойға қуат береді
«Әй, жарайсың!» дегені.
Мен әкемнен әрқашан
Соны естігім келеді.
4-оқушы
Әкешім тілеуімді тілеп жүрген,
Аумайсың жарығы мол ашық күннен.
Шаршайсың жұмыс істеп біздер үшін,
Ақылды балаларың соны білген.
5-оқушы
Ыстық-ау кім-кімге де әке деген,
Суыққа шалындырмай мәпелеген.
Өмірдің соқпағымен өрге тартып,
Алдымен адам бол деп жетелеген.
6-оқушы
Әр сөзінің байыбы
Жақсылыққа тірейді.
Ақылын нық жеткізіп,
Елге бақыт тілейді.
7-оқушы
Әкем шытса қабағын —
«Байқа, балам!» дегені.
Алған көп-ақ сабағым,
Жақсы көрем мен оны.
8-оқушы
Арқа сүйер панасың,
Ақылы мол данасың.
Адал етіп өсірген,
Мендей ерке баласын.
9-оқушы
Қамқорсың, әке, өмірде,
Қуатым сенсің көңілге.
Әлпештеп мені өсірдің,
Ұшармын ертең көгіңде.
10-оқушы
Аңсаймын жылы сөзіңді,
Ақылшым болған кезіңді.
Есімде, әке, сақтаймын —
Асқар биік өзіңді.
11-оқушы
Арманым едің аңсаған,
Әкелсем бақыт мен саған.
Ұрпағың болып жалғадым,
Қуаншы, әке, сен маған.
12-оқушы
Теңіздей шалқып жүремін,
Сүйенер сенсің тірегім.
Барсам да қайда, жан әке,
Өзіңмен бірге жүрегім.
13-оқушы
Көкке өрмелеп көңілің,
Нұрға толсын өмірің.
Бақытты бол, жан әке,
Ұзақ болсын ғұмырың.
14-оқушы
Асқар тау әкешім — бар сүйенішім,
Ізгілік, адалдықты сүйеді шын.
Қабақ шытса балалық қылығыма,
Ешқашан болмақ емес ренішім.
Жүргізушінің түйіні
Көмегімен біздерді мәпелеген,
Ардақты жан өмірде — әке деген.
Бақыттымын өмірде әкем барда,
Сол бастаушым — биікке жетелеген.
Әкеге деген жүрек сөзі
«Әке» деген сөз қандай жақын, қандай ыстық! Өмірде әкесін жақсы көрмейтін бала жоқ шығар, өйткені бала үшін әкенің орны бөлек. Менің өмірімдегі ең қымбат адамым — сіз, менің сүйікті әкем. Кішкентайымнан ақылшым да, қамқоршым да болдыңыз. Сізден көп тәрбие алдым. Әрдайым аман-сау, бақытты болуыңызды тілеймін.
Әкелерге арналған сұрақтар
- 1 Балаңыздың туған күні, айы, жылы.
- 2 Балаңыздың сізді қатты қуантқан немесе ренжіткен сәті есіңізде ме?
- 3 Балаңыздың ізгі қасиеттері қандай?
- 4 Балаңыздың түзетуді қажет ететін әдеттері бар ма?
- 5 Балаңыздың пікірімен санасасыз ба?
- 6 Балаңыздың үйдегі тұрақты міндеттері қандай?
Ән
«Бала үшін әкенің орны бөлек»
Ой-толғау: әке — пана, ана — мейір
«Әке» деген сөзді айтқанда, бала жүрегі қиындықта сүйеніш болатын, арманына қол созса ақ батасын беріп, ақ жол тілейтін жанды сезеді. «Әкең барда орындалар арманың» деген сөз бекер емес: өмірдегі керегіңді алдымен бір Алла, екінші әкең берері анық.
Бұл дүниеде тағдыр әртүрлі. Кейбір сәбилер әкенің «Балам, ботам» деген мейірімін естімей, жетім не тастанды болып өседі. Ондай балалардың «Шіркін, менің әкем болса ғой…» деген арманы жүректі сыздатады. Осындай сәттерде ата-анасы бар әр бала өзін бақытты санауға тиіс.
Тамағымыздың тоқ, киіміміздің бүтін, оқуымыздың сапалы болуы, ұйқымыздың тыныш болуы — бәрі де асқар таудай айбатты әкелердің еңбегі. Ендеше, әр баланың пана тұтар әкелері аман болсын.
Көрініс: «Әке — асқар тау, ана — қайнар бұлақ, бала — жағасындағы құрақ»
- Әке — асқар тау: әке бастап шығып, балаларға тау бейнесі тағылып беріледі.
- Ана — қайнар бұлақ: ана бастап шығып, балаларға бұлақ бейнесі тағылып беріледі.
- Бала — жағасындағы құрақ: ең ұзын бала бастап шығып, қалғандары құрақ бейнесін тағып шығады.
Ойлайды әрқашан да бала қамын,
Көремін аялаған алақанын.
Әкемнен алған асыл қасиетті,
Елімнің керегіне жаратамын.
Көрініс: «Әке мен бала әңгімесі»
Бала
Ата, маған сұрақ қойыңызшы.
Әке
Балам, үйдің алтын қазығы кім?
Бала
Әке, үйдің алтын қазығы — бала.
Әке
Жоқ, балам, үйдің алтын қазығы — ана. Ана ақылды болса, бала дана болады. Ана тәрбиесі — қызға үлгі, әке тәрбиесі — ұлға үлгі. Ана — ақылшың, әке — қамқоршың, аға — қорғанышың, інің — сүйенішің, қарындасың — қанатың екенін ұмытпа.
Әке
Балам, жоқты бар, ашты тоқ ететін кім?
Бала
Әке, жоқты бар, ашты тоқ ететін — мейірімді әке.
Әке
Жоқ, балам, әке қанша мейірімді болса да, ананың жаны бөлек. Ашты тоқ, жоқты бар ететін — ана. Анасыз бала ұйықтамайды, қатықсыз айран ұйымайды.
Әке
Ал, балам, өмір сүру үшін не қажет?
Бала
Әке, өмір сүру үшін алтын, ақша, мал қажет.
Әке
Жоқ, балам, өмір сүру үшін су, от, тұз, қыз, ақыл қажет. Су — тіршіліктің нәрін береді, от — өмірге жалын береді, тұз — астың дәмін келтіреді, қыз — өмірдің сәнін келтіреді, ақыл — өмірдің мәнін келтіреді.
Мақал-мәтелдер қазынасы
Алты аға бірігіп әке болмас, жеті жеңге бірігіп ана болмас.
Әке балаға қарыз, бала далаға қарыз.
Әке — балаға сыншы.
Әкеден — ақыл, анадан — мейір.
Әкеден безген ұл болмас, анадан безген қыз болмас.
Әке жүрегі таудан үлкен, ана жүрегі теңізден терең.
Әкелі бала — жаужүрек, әкесіз бала — сұм жүрек. (Бұқар жырау)
Әкелі жетім — анық жетім, шешелі жетім — жарым жетім.
«Әкем бар» деп мақтанба — топқа түсері жоқ болса.
«Балам бар» деп мақтанба — жаман туса, сор болады. (Төле би нақылы негізінде)
Әкең бермегенді базар береді.
Әкең өлсе де, әкеңді көрген өлмесін.
Әкесі бардың арысы бар, ағасы бардың жағасы бар, інісі бардың тынысы бар.
Әкесіз жетім — гүл жетім, шешесіз жетім — тұл жетім.
Әкесі қой баға білмегеннің баласы қозы баға алмайды.
Әкесі қоңыз атанғанның баласы доңыз атанады.