Абайдың өлеңдері
Сабақ жоспары • бастауыш сынып
Сабақты ұйымдастыру және қызығушылықты ояту
Сабақ оқушылардың назарын жинақтаудан басталады. Мұғалім балаларға: «Бүгін біз Абай ауылына саяхат жасаймыз» деген идеяны ұсынып, сыныпты үш топқа бөліп, әрқайсысына түрлі тапсырмалар берілетінін түсіндіреді. Алдымен үй тапсырмасы пысықталады: тест жұмыстары таратылып, оқушылар орындағаннан кейін өзара тексеріп, нәтижесі бағаланады.
1-топ
Абайдың өлеңдері
2-топ
Абайдың қарасөздері
3-топ
Абайдың әндері
Мотивациялық кезең
Интерактивті тақтаға Абайдың «Ғылым таппай мақтанба» өлеңінен үзінді ұсынылады:
Талап, еңбек, терең ой,
Қанағат, рақым, ойлап қой,
Бес асыл іс — көнсеңіз.
Бағдарлаушы сұрақтар
- Бұл кімнің өлеңі?
- Үзінді Абайдың қай өлеңінен алынған?
- Бұл өлеңді кімдер жатқа біледі?
- Абайдың тағы қандай шығармалары бар?
- А. Құнанбаев туралы не білесіңдер?
Жаңа сабақ: ақын және мәтінмен жұмыс
Тақтаның ортасына «Абай Құнанбаев» деп жазылып, оқушылар алдын ала тауып келген деректерін топ ішінде бөлісіп, ортақ топтама құрастырады. Одан кейін сынып Абайдың көпшілікке таныс емес жаңа өлеңімен танысады: «Сабырсыз, арсыз, еріншек».
Абай туралы қосымша мәлімет
- Өлеңдерінен бөлек, 3 поэмасы және 45 қарасөзі бар.
- Алғашқы өлеңдері Көкбай Жанатаевтың атымен жарияланған.
- Қазақстан қалаларында Абай ескерткіштері мен Абай көшелері бар; Алматыда Абай атындағы университет жұмыс істейді.
Өмірімен байланысты деректер
- Іле Алатауы жоталарында Абай шыңы деп аталатын нысан бар.
- Семей қаласында Абай музейі және Абай атындағы театр бар.
- Анасы — Ұлжан, әжесі — Зере. Абай бала күнінен Зеренің ертегілерін тыңдап өседі.
Мәтінді меңгеру қадамдары
- 1 Өлеңді мұғалім мәнерлеп оқиды, мазмұнын түсіндіреді.
- 2 Оқушылар өлеңді тізбектей оқиды.
- 3 Мәтіндегі ақын айтқан негізгі ой анықталады, талдау жасалады.
Рефлексия және бағалау
Екі өлеңді салыстыру тапсырмасы арқылы оқушылар адам мінез-құлқындағы жақсы және жаман қасиеттерді ажыратады. «Сабырсыз, арсыз, еріншек» және «Ғылым таппай мақтанба» өлеңдеріндегі сөздерді негізге алып, кесте толтырылады.
Жағымды қасиеттер
Өлеңдерден тірек сөздер арқылы анықтау
Жағымсыз қасиеттер
Сыналған мінез-құлықтарды топтау
Шығармашылық жұмыс
«Жақсылық пен жамандық» тақырыбы бойынша жұмыс түрін таңдап орындайды.
1-топ
Шағын әңгіме құрастыру
2-топ
Өлең құрастыру
3-топ
Сурет салу
Қорытынды тапсырма
Оқушылар адамның мінез-құлқына қатысты мақал-мәтелдер айтады. Кейін сабақ бойынша қысқа рефлексия жасайды:
- Бүгінгі сабақтан қандай әсер алдыңдар?
- Ақын бұл өлеңде адам бойындағы қандай жағымсыз қылықтарды сынайды?
- «Мен бүгінгі сабақта нені үйрендім?», «Келешекте нені білгім келеді?» сұрақтарына жауап жазу.
Үй тапсырмасы
112–113-беттегі өлеңді жаттап келу.
Бағалау
Тест қорытындысы, топтық жұмыстар және шығармашылық тапсырмалар негізінде оқушылардың білімі бағаланады. Жарыс нәтижесі жарияланып, қорытынды жасалады.
К. И. Сәтбаев атындағы орта мектеп-гимназиясының бастауыш сынып мұғалімі: Тумарбекова Д. Ж.