Ереже жаттау

Сабақтың тақырыбы: дауыссыз к мен г

Бұл сабақта оқушылар к және г дыбыстарының жазылу емлесін меңгереді, дауысты дыбыс қосылғанда сөз соңындағы к дыбысының г-ге айналу заңдылығын мысалдар арқылы дәлелдеп үйренеді.

Негізгі ереже

Сөз соңындағы к дыбысынан кейін дауысты келсе, г-ге өзгереді.

Мысал: елек → елегі, кірпік → кірпігі.

Сабақтың мақсаты

1 Дауыссыз к мен г дыбыстарының емлесін таныту; дауысты дыбыс қосылғанда болатын өзгерісті түсіндіру және сауаттылыққа баулу; мысалдар арқылы дәлелдей білуге үйрету.
2 Ой шапшаңдығын дамыту, берілген сұрақтарға толық жауап беруге дағдыландыру, сөздік қорын молайту.
3 Ұлттық тәлім-тәрбиенің құндылықтарын сіңіру; бауырмалдыққа және тазалыққа тәрбиелеу.

Әдіс-тәсілдер

Оқу мен жазуды сын тұрғысынан ойлау технологиясы
«Ой қозғау» стратегиясы
Тірек сөздер арқылы болжам жасау
Жұмбақ, анаграмма, ойын арқылы бекіту

Сабақтың барысы

I. Психологиялық дайындық және қайталау

Оқушылардың көңіл күйін сабаққа бағыттау үшін қысқа психологиялық дайындық жүргізіледі (слайд).

«Ой қозғау» стратегиясы арқылы дауыссыз дыбыстардың түрлері қайталанады (слайд).

II. Жаңа сабақ

Жұмбақ арқылы ережені ашу

Мұғалім жұмбақ жасырады. Жауаптағы бесік, төсек сөздеріне і әрпін қосып айтқызып, дәптерлеріне жаздырады.

Қорытынды: сөз соңындағы к дыбысынан кейін дауысты дыбыс келсе, ол г дыбысына айналады.

Оқулықпен жұмыс (1-жаттығу)

Сөздерді оқып, мағынасын ашу. к және г дыбыстарының орнын анықтау.

к дыбысы бар

кебек
серік
терек
берік
көлік
жібек

г дыбысы бар

гүлдесте
бүрге
тегіс
жігер
үзеңгі

Дәптермен жұмыс

Күннің реті
Көркем жазу

Сергіту сәті

«Қане, қанат жазайық! Көгершінге ұқсайық. Ұшып-ұшып алайық, орнымызға қонайық!» (қимыл-қозғалыс арқылы)

Жаттығу: заттардың атын жазу

Суреттер бойынша зат атауларын жазу, дұрыс дыбысталуы мен жазылуын салыстыру (слайд).

Суретпен жұмыс

Сөздерге і дыбысын қосып жазу. Мысалы: елік → елігі.

Анаграмма

К дыбысынан басталатын сөздерді құрастыру және жазу (слайд).

Күлән көкек көмір кеспе кітап күрек кірпі көмек көжек

Бекіту тапсырмалары

Семантикалық карта

Оқушылар сөздердегі к/г дыбыстарының орнын және ережеге сай өзгерісін белгілеу арқылы қорытынды жасайды.

Ойын: «Қай әріпті жоғалттым?»

Төмендегі сөздерден түсіп қалған әріпті тауып, толықтыру:

Шәйне…
еті…
өрі…
бөлтірі…
күре…
белді…

III. Қорытындылау және бағалау

Санамақты оқып, жаттау. Ішіндегі к дыбысына аяқталған сөздерге і әрпін қосып жазу.

Саусақтардың атауларын көрсету арқылы жаттату. Ережені қайталап, оқушылардан мысал келтіру талап етіледі.

Мақал-мәтелдер

Ата — бәйтерек, бала — жапырақ.
Жол атасы — тұяқ.
Су атасы — бұлақ.
Сөз атасы — құлақ.

IV. Үй тапсырмасы

4, 5-жаттығу.
Ережені жаттау.

Қысқаша түйін

Сабақтың негізгі өзегі — сөз соңындағы к дыбысы дауысты дыбыспен жалғанғанда г-ге өзгеретінін түсіндіру және оны оқу, жазу, ойын, тапсырмалар арқылы бекіту. Қайталау мен шығармашылық тапсырмалар оқушының сөздік қорын байытып, сауатты жазуға дағдыландырады.